Friday 17 Baishak, 2073 |
Menu

समाज

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

जंगली छावालाई घरेलु ढोईको माया

  • शुक्रबार २१ असार, २०७०
  • रमेशकुमार पौडेल
  • Be the first to comment!
(0 votes)
जंगली छावा (दायाँ) र आफ्नो छावासँगै दूध चुसाउँदै चितवनकली। तस्बिर : नागरिक जंगली छावा (दायाँ) र आफ्नो छावासँगै दूध चुसाउँदै चितवनकली। तस्बिर : नागरिक

चितवन - अलपत्र बच्चालाई मान्छेले मात्र होइन, वन्यजन्तुले पनि उत्तिकै माया गर्दो रहेछ। चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज सौराहाको हात्तीसारमा अचेल रमाइलो दृश्य देखिन्छ। उद्धार गरेर ल्याइएको जंगली हात्तीको बच्चा (छावा)लाई घरेलु हात्तीले दूध चुसाउँछ। अन्य पोथी हात्ती सुँढले छावा सुमसुम्याउन तँछाडमछाड गर्छन्।
nepalipatr-april
रौतहट वागमती किनारमा अलपत्र जंगली छावालाई पर्सा वन्यजन्तु आरक्षका अधिकारीले सौराहा ल्याएका हुन्। असार १७ गते दिउँसो त्यहाँ ल्याइएको छावाले असार १४ गते राति बच्चा जन्माएकी चितवनकलीको दूध चुस्न पाएको छ।
'सुरुमा यो छावा नजिक जान हिच्किचाउँथ्यो। अहिले त दूध चुसेको चुस्यै गरेर माउलाई हैरान बनाउन थालेको छ,' हात्तीसारका प्रमुख विचित्रकुमार चौधरीले भने। चितवनकलीले जन्माएको छावा पोथी हो। जंगली छावा भाले हो। जंगली छावा २० दिनअघि जन्मिएको हात्तीसारका कर्मचारीको अनुमान छ।
छावाले करिब एक वर्षसम्म आमाको दूध मात्र खान्छ। त्यसपछि बल्ल घाँस खान थाल्छ। 'दूध चुस्न पाएन भने छावा धेरै दिन बाँच्न सक्दैन,' केन्द्रका प्रमुख चौधरीले भने। भर्खर बच्चा जन्माएकी चितवनकलीको दूध चुस्न पाएको छावाले अरु पोथी हात्तीको पनि उत्तिकै माया पाएको छ। पोथी हात्ती ऐश्वर्यमाला छावा खेलाउन मरिहत्ते गर्छ।
'चितवनकलीसहित यहाँ ६ वटा पोथी हात्ती (ढोई) छन्। सुत्केरी चितवनकलीलाई त बच्चा मनपर्ने नै भयो। अरु पोथी पनि उत्तिकै हुरुक्क हुन्छन्। ऐश्वर्यामाला त झन् बच्चा खेलाउन सुत्केरीभन्दा पनि बढी मरिहत्ते गर्छे,' चौधरीले भने। दूध र माया पाएकाले जंगली छावा हृष्टपुष्ट हुँदै आएको छ। 
पटक–पटक दूध चुसेर हैरान गरेपछि छावालाई बाँधेर राख्नुपरेको छ। दुई छावाले दूध चुस्ने भएकाले हात्तीलाई पौष्टिक पदार्थ थप्न हात्तीसारका कर्मचारीलाई भ्याइनभ्याई छ। हात्तीले जुम्ल्याहा बच्चा प्रायः जन्माउँदैन। खोरसोरमा रहेको हात्ती प्रजनन् केन्द्रमा पाँच वर्षअघि एउटा ढोईले जुम्ल्याहा जन्माएको थियो। एउटा जन्माए पनि चितवनकलीलाई दुई बच्चा हुर्काउने जिम्मेवारी थपिएको छ।
'आफ्नो समूह र आमाबाट बिछोडिनु दुर्भाग्य हो। तर, यहाँ भर्खर बच्चा जन्माएको ढोई भएकाले उसलाई हुर्कन सहज हुने भयो,' चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत कमलजंग कुँवरले भने। हात्ती समूहमा मिलेर बस्ने प्राणी हो। फरक समूहका ठूला भाले हात्ती एक अर्कामा घुलमिल हुन सक्दैनन्। तर, पोथी हात्तीमा यस्तो समस्या हुँदैन।

प्रतिक्रिया

पानी माग्दै देवताको भाकल

जुम्ला-लामो खडेरीका कारण जमिन सुकेपछि स्थानीयले देवताको भाकल गरेर पानीको माग्न थालेका छन्। जुम्ला चन्दननाथ नगरपालिका ३ भण्डारीगाउँ महिला पुरुष खडेरीले वालीनाली सुकेको भन्दै वर्षा गराईदिन माग गर्दै चन्दननाथ मन्दिरमा...

नितम्ब प्रत्यारोपण गराउनेहरु अधिकांश गाउँले

काठमाडौं- घुँडाको जोर्नी बिग्रिएर हिँड्न नसक्ने अवस्थाबाट छुटकारा पाउन गरिने प्रत्यारोपण उपचार नेपालमा लोकप्रिय हुँदै गएको छ। यस्तै नितम्बको प्रत्यारोपण गराउनेको सङ्ख्या पनि उत्तिकै बढेको छ।

घरबाट हराएका बच्चा मृत फेला

रौतहट- घरबाट हराएका एक बालकको शव गाउँ नजिकैको पोखरीमा फेला परेको छ। रौतहटको मौलापुर-६ का सियाराम ठाकुरको ५ वर्षे छोरा ललन ठाकुरको शव फेला परेको हो।

घट्टेकुलोमा शौचालयभित्र शव भेटियो

काठमाडौं— काठमाडौं महानगरपालिका–३२ घट्टेकुलोस्थित खाली जग्गामा रहेको शौचालयभित्र शव भेटिएको छ।

ठमेलमा इटालियनको हत्या गर्ने पक्राउ

काठमाडौं— ठमेलमा इटालियन नागरिकको हत्या गर्ने समूहका दुई जनालाई प्रहरीले २१ वर्षपछि पक्राउ गरेको छ। २०५२ साल असोज २७ गते काठमाडौंको ठमेलस्थित रेगी पवमा इटालियन नागरिक २१ बर्षीय डेभिड क्यारारोको...

घाट पुर्याएको शव प्रहरीले उठाएर परीक्षण गर्न लग्यो

दमक—झापाको गौरादहमा दाहसंस्कारका लागि घाट लगिएको लास प्रहरीले फर्काएर शवपरीक्षण गराएको छ। गौरादह नगरपालिका–२ स्थित बजारमा भाँडा पसल चलाएर बसेका ५४ वर्षे केशव थापाको शव प्रहरीले विहिबार घाटबाट उठाएर शवपरीक्षणपछि...

रङ्गीलादेवीका कारण जनकपुर बन्द

जनकपुरधाम—निलम्बित सांसद सञ्जयकुमार साहकी श्रीमती रङ्गीला देवीलाई प्रहरीले अमानवीय व्यवहार गरेको भन्दै आज जनकपुर बन्द गरिएको छ।

बलात्कार अभियोगमा बाबु र दाजु पक्राउ

उदयपुर— बालिका बलात्कार गरेको आरोपमा यहाँका बाबु र दाजु पक्राउ परेका छन्। जिल्लाको पूर्वी बेल्टार–बसाहा नगरपालिका—१३ वर्षीया बालिकामाथि जवरजस्ती गरेको आरोपमा आफ्नै बाबु र दाजु नाता पर्ने छिमेकी युवा पक्राउ...