Thursday 5 Bhadra, 2071 |
Menu

समाज

१६ जिल्लाका दुर्गममा महावीरको बेतारे सञ्जाल

  • बिहीबार २० असार, २०७०
  • दिलीप पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
बाग्लुङ - सुगम ठाउँमा इन्टरनेट सेवा दिँदै आएका नेपाल टेलिकम, एनसेल, युटिएललगायत कम्पनीको आँखा दुर्गम क्षेत्रमा अझै पर्न सकेको छैन। एसियाको प्रतिष्ठित म्यागासेसे पुरस्कार विजेता महावीर पुन भने १२ वर्षदेखि दुर्गम बस्तीमा सूचना–प्रविधि भिœयाउन तल्लीन छन्।
जन्मथलो म्याग्दीको दुर्गम नागीस्थित हिमाञ्चल माविमा २०५८ सालदेखि उनले सुरु गरेको वायरलेस इन्टरनेट (बेतारे सञ्जाल) अहिले मुलुकका १६ जिल्लामा विस्तार भएको छ। म्याग्दी, पर्वत, बाग्लुङ, कास्की, स्याङ्जा, तनहुँ, नवलपरासी, लमजुङ, गोरखा, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, सिन्धुपलान्चोक, दोलखा, झापालगायत १६ जिल्लामा बेतारे सञ्जाल विस्तार भइसकेको छ। '१६ जिल्लाका १ सय ६० दुर्गम बस्तीमा 'वायरलेस इन्टरनेट'को सेवा पुगिसकेको छ,' पुनले भने, 'दुर्गम जिल्लामा अझै सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।'
उनी पछिल्लोपटक चीनसँग सीमा जोडिएको गोरखाको उत्तरी दुर्गम गाविस सामागाउँ, बिगी, प्रो गाविसमा काम गरिरहेका छन्। रुकुम, रोल्पा र डोल्पामा पनि यो सेवा विस्तार गर्ने उनको तयारी छ। 'पश्चिमका दुर्गम जिल्लाका बासिन्दाले आग्रह गरेका छन्,' उनले भने, 'राज्यले नीतिगत रूपमा सहयोग पुर्या्ए दुर्गम ठाउँमा सजिलै सूचना–प्रविधिको विकास गर्न सकिन्थ्यो।'
पुनका अनुसार १६ जिल्लाका १ सय ६० गाउँमा यो सेवा पुगेको छ। प्रविधि प्रयोग गरेर दुर्गम भेगमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा परिवर्तन ल्याउने उद्देश्य रहेको उनले बताए। 'हरेक गाउँका विद्यालयमा कम्प्युटरसहितको शिक्षा दिलाउने यसको उद्देश्य हो,' पुनले भने, 'शिक्षालाई प्रविधिसँग जोडेर आधुनिकीकरण गर्न जरुरी छ।'
सूचनाको पहुँचबाट टाढा रहेका ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट सेवासँगै इ–एजुकेसन, इ–कम्युनिकेसन, इ–मेडिसिन, इ–कमर्स, इ–टुरिजम्, क्रेडिट कार्ड, ट्रान्जेक्सन सिस्टमलगायत सुविधा प्राप्त भएको छ। दुर्गम क्षेत्रका स्थानीयलाई उनले टेलिमेडिसिनको माध्यमबाट उपचार व्यवस्था मिलाएका छन्। म्याग्दी, पर्वतलगायत जिल्लाका १३ स्वास्थ्य संस्थामा टेलिमेडिसिन सेन्टरको माध्यमबाट चिकित्सकसँग परामर्शको व्यवस्था मिलाइएको छ। 
१६ जिल्लाका ५० विद्यालयमा यो प्रविधि प्रयोग गरेर पठनपाठनको व्यवस्था मिलाएको उनले बताए। शैक्षिक संस्थामा वायरलेस इन्टरनेट जडान भएर प्रयोगमा ल्याउन पाउँदा विद्यार्र्थी उत्साही छन्। बेतारे सञ्जालले शैक्षिक गुणस्तर बढाउन सघाउ पुर्यामएको गलकोट उच्चमावि बाग्लुडका प्राचार्य देवेन्द्र खत्रीले बताए। 'ग्रामीण क्षेत्रका विद्यार्थीले सूचना प्रविधिको प्रयोग गरेका छन्,' प्राचार्य खत्रीले भने, 'यो प्रविधि निकै भरपर्दो छ।'
अमेरिकाको आकर्षक सेवासुविधा छाडेर पुनले स्वदेशकै दुर्गम गाउँमा निःशुल्क सेवा प्रदान गर्दै आएका छन्। उनले स्थानीयको सहभागिता देशविदेशमा काम गर्ने नेपालीसँग आफैं सहयोग संकलन गर्दै सेवा विस्तार गरिरहेका छन्। 'आवश्यक सामग्री स्थानीय समुदायबाटै जुटाउने गरेको छु,' उनले भने, 'व्यक्तिगत रूपमा सहयोग जुटाएर अन्य काम गर्दै आएको छु।'
सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा पुर्या एको योगदानको कदर गर्दै उनलाई सन् २००७ मा म्यागासेसे पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। विश्वले पत्याए पनि नेपाल सरकारले आफ्नो काममा नसघाएकोमा उनले दुःख व्यक्त गरे। उनले जापान, अमेरिका, हङकङ, बेलायतमा बस्ने नेपालीबाट सहयोग जुटाउँदै आएका छन्। उनले वायरलेस इन्टरनेटसँगै पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सक्रियता बढाएका छन्।

होटल मालिकसहित यौनधन्दामा संलग्न छ पक्राउ

सिरहा- इलाका प्रहरी कार्यालय लहानले लहान नगरपालिका–३ हस्पिटल चोकस्थित न्यु दीप होटलका मालिक र यौनधन्दामा संलग्न छ जनालाई पक्राउ गरेको छ। आज बिहान ४ बजे होटलमा छापा मारेर यौनधन्दामा संलग्न...

रसुवा बन्द निस्तेज गर्न प्रहरीलाई 'हाई अर्लट'

रसुवा- जिल्ला प्रहरी कार्यालय रसुवाले आजबाट जिल्ला आउने शंकास्पद युवालाई प्रवेश निषेधदेखि चेक जाँचमा कडाइ गरेको जनाएको छ। जिल्लाको कालिकास्थान रहेको प्रहरी चेक पोष्टले मोटरसाइकल र बसमा आएका युवालाई बिशेष...

खोलाले बगाएर विदेशी नागरिकको मृत्यु

नेपालगन्ज- पूर्वपश्चिम राजमार्गको परुवा खोलाले बगाउँदा विदेशी नागरिककको मृत्यु भएको छ। अमेरिका भर्जेनिया निवासी ८२ वर्षीय जोसेफ इड्वार्ड हुइलरको बगेर मृतयु भएको हो। बिहीबार बिहान ३ बजेतिर खोला तर्ने क्रममा...

विषालु च्याउ खाँदा पाँच जना बिरामी

गोरखा- गोरखा नगरपालिका-१ पोखरीथोकमा च्याउ खाँदा पाँच जना बिरामी परेका छन्। बिहीबार बिहान नजिकैको जंगलबाट ल्याएको चाम्रे च्याउ खाँदा उनीहरु बिरामी परेका हुन्। च्याउँ खानेवितिकै बान्ता गर्न थालेपछि उपचारका लागि...

त्रिशुलीमा ट्रक खस्दा एकको मृत्यु

धादिङ - पृथ्वी राजमार्ग अन्तर्गत धादिङको मलेखु नजिकै हिलटपमोड बाट त्रिशुली नदीमा ट्रक खस्दा एक जनाको घटनास्थलमै मृत्यु भएको छ। दुर्घटनामा परी आठ जना भाइते भएका छन्।

वैकल्पिक ट्र्याक खोल्न व्यापारी-सेना ‘प्रतिस्पर्धा’

ड्यामसाइट (सिन्धुपाल्चोक)-अवरुद्ध अरनिको राजमार्ग जोड्न व्यापारीले एकतर्फी खन्न थालेको नयाँ ‘ट्र्याक' लाई सरकारले सघाउने भएको छ। सरकारले सेना लगाएर सुनकोसी दायाँ किनारबाट वैकल्पिक ट्र्याक खोलिरहेका बेला व्यापारीले आफूखुसी बायाँबाट अर्को...

विद्यालयमा सुरक्षा रणनीति

विद्यालयमा सुरक्षा रणनीति

सिन्धुपाल्चोक– विद्यालय चलिरहेका बेला अकस्मात साइरन बज्छ। ज्यान जोगाउन विद्यार्थी र शिक्षकको भोगदौड मच्चिन थाल्छ। त्यति नै बेला हाते माइकबाट आवाज आउँछ, ‘ताल फुट्यो। खतरा निम्तियो। विद्यार्थी भाइबहिनी सुरक्षित स्थलतिर...

राहत गोदाममा, पीडित भोकभोकै

राहत गोदाममा, पीडित भोकभोकै

बर्दिया-भादापुरुवास्थित बाढीपीडित आश्रयस्थलमा बुधबार बिहानै चामल, नुन, दाललगायत खाद्य सामग्री बोकेको गाडी आइपुग्यो। गुलरियास्थित चाइना लंगफुड प्रालिले बाढीबाट विस्थापित १ सय ९० घरधुरीलाई राहत वितरण गर्न उक्त खाद्यान्न ल्याएको थियो।