Friday 15 Falgun, 2071 |
Menu

समाज

HUB

१६ जिल्लाका दुर्गममा महावीरको बेतारे सञ्जाल

  • बिहीबार २० असार, २०७०
  • दिलीप पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
बाग्लुङ - सुगम ठाउँमा इन्टरनेट सेवा दिँदै आएका नेपाल टेलिकम, एनसेल, युटिएललगायत कम्पनीको आँखा दुर्गम क्षेत्रमा अझै पर्न सकेको छैन। एसियाको प्रतिष्ठित म्यागासेसे पुरस्कार विजेता महावीर पुन भने १२ वर्षदेखि दुर्गम बस्तीमा सूचना–प्रविधि भिœयाउन तल्लीन छन्।
जन्मथलो म्याग्दीको दुर्गम नागीस्थित हिमाञ्चल माविमा २०५८ सालदेखि उनले सुरु गरेको वायरलेस इन्टरनेट (बेतारे सञ्जाल) अहिले मुलुकका १६ जिल्लामा विस्तार भएको छ। म्याग्दी, पर्वत, बाग्लुङ, कास्की, स्याङ्जा, तनहुँ, नवलपरासी, लमजुङ, गोरखा, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, सिन्धुपलान्चोक, दोलखा, झापालगायत १६ जिल्लामा बेतारे सञ्जाल विस्तार भइसकेको छ। '१६ जिल्लाका १ सय ६० दुर्गम बस्तीमा 'वायरलेस इन्टरनेट'को सेवा पुगिसकेको छ,' पुनले भने, 'दुर्गम जिल्लामा अझै सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।'
उनी पछिल्लोपटक चीनसँग सीमा जोडिएको गोरखाको उत्तरी दुर्गम गाविस सामागाउँ, बिगी, प्रो गाविसमा काम गरिरहेका छन्। रुकुम, रोल्पा र डोल्पामा पनि यो सेवा विस्तार गर्ने उनको तयारी छ। 'पश्चिमका दुर्गम जिल्लाका बासिन्दाले आग्रह गरेका छन्,' उनले भने, 'राज्यले नीतिगत रूपमा सहयोग पुर्या्ए दुर्गम ठाउँमा सजिलै सूचना–प्रविधिको विकास गर्न सकिन्थ्यो।'
पुनका अनुसार १६ जिल्लाका १ सय ६० गाउँमा यो सेवा पुगेको छ। प्रविधि प्रयोग गरेर दुर्गम भेगमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा परिवर्तन ल्याउने उद्देश्य रहेको उनले बताए। 'हरेक गाउँका विद्यालयमा कम्प्युटरसहितको शिक्षा दिलाउने यसको उद्देश्य हो,' पुनले भने, 'शिक्षालाई प्रविधिसँग जोडेर आधुनिकीकरण गर्न जरुरी छ।'
सूचनाको पहुँचबाट टाढा रहेका ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट सेवासँगै इ–एजुकेसन, इ–कम्युनिकेसन, इ–मेडिसिन, इ–कमर्स, इ–टुरिजम्, क्रेडिट कार्ड, ट्रान्जेक्सन सिस्टमलगायत सुविधा प्राप्त भएको छ। दुर्गम क्षेत्रका स्थानीयलाई उनले टेलिमेडिसिनको माध्यमबाट उपचार व्यवस्था मिलाएका छन्। म्याग्दी, पर्वतलगायत जिल्लाका १३ स्वास्थ्य संस्थामा टेलिमेडिसिन सेन्टरको माध्यमबाट चिकित्सकसँग परामर्शको व्यवस्था मिलाइएको छ। 
१६ जिल्लाका ५० विद्यालयमा यो प्रविधि प्रयोग गरेर पठनपाठनको व्यवस्था मिलाएको उनले बताए। शैक्षिक संस्थामा वायरलेस इन्टरनेट जडान भएर प्रयोगमा ल्याउन पाउँदा विद्यार्र्थी उत्साही छन्। बेतारे सञ्जालले शैक्षिक गुणस्तर बढाउन सघाउ पुर्यामएको गलकोट उच्चमावि बाग्लुडका प्राचार्य देवेन्द्र खत्रीले बताए। 'ग्रामीण क्षेत्रका विद्यार्थीले सूचना प्रविधिको प्रयोग गरेका छन्,' प्राचार्य खत्रीले भने, 'यो प्रविधि निकै भरपर्दो छ।'
अमेरिकाको आकर्षक सेवासुविधा छाडेर पुनले स्वदेशकै दुर्गम गाउँमा निःशुल्क सेवा प्रदान गर्दै आएका छन्। उनले स्थानीयको सहभागिता देशविदेशमा काम गर्ने नेपालीसँग आफैं सहयोग संकलन गर्दै सेवा विस्तार गरिरहेका छन्। 'आवश्यक सामग्री स्थानीय समुदायबाटै जुटाउने गरेको छु,' उनले भने, 'व्यक्तिगत रूपमा सहयोग जुटाएर अन्य काम गर्दै आएको छु।'
सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा पुर्या एको योगदानको कदर गर्दै उनलाई सन् २००७ मा म्यागासेसे पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। विश्वले पत्याए पनि नेपाल सरकारले आफ्नो काममा नसघाएकोमा उनले दुःख व्यक्त गरे। उनले जापान, अमेरिका, हङकङ, बेलायतमा बस्ने नेपालीबाट सहयोग जुटाउँदै आएका छन्। उनले वायरलेस इन्टरनेटसँगै पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सक्रियता बढाएका छन्।

ठमेल अब २४ सै घन्टा उज्यालो

काठमाडौं–राजधानीको प्रमुख पर्यटकीय क्षेत्र ठमेलमा २४ सैँ घन्टा विद्युत् आपूर्ति हुने भएको छ। ठमेल पर्यटन विकास परिषद्ले पर्यटकहरुको भीडभाड रहने ठमेल क्षेत्रका मुख्य सडक र चोकमा सौर्यबत्ती जडान गरेपछि ठमेल...

बालविबाह रोक्ने अभियानमा बालक्लव

प्यूठान-बालविवाह गर्ने एक युवक जिल्ला कारागार प्यूठानमा थुनिएका छन्। रस्पुरकोट–६, निवासी १९ वर्षीय गोपाल ठेडिले गत मंसीर–७, गते स्थानीय एक १४ वार्षिय बालीकलाई बालविवाहको मुद्धा लागेको हो। जिल्लामै पहिलो पटक...

लायन्स क्लब र मिडिया विषयक अन्तरक्रिया

काठमाडौं- लायन्स क्लव अफ काठमाडौं डायमण्डले 'लायन्स क्लब र मिडिया' विषयक अन्तरक्रिया कार्यक्रम गरेको छ। डायमण्ड क्लवका अध्यक्ष गोपाल पौड्यालले कार्यक्रमको उद्देश्य माथि प्रकाश पार्दै संचारमाध्यमहरुमा लायन्स क्लवहरुले गरेका सामाजिक...

मकवानपुर बस दुर्घटना,जग्गा बेचेर घाइतेको उपचार

मकवानपुर बस दुर्घटना,जग्गा बेचेर घाइतेको उपचार

इलाम- एउटै दुर्घटनामा 'छोराको ज्यान गएको' र 'श्रीमति गम्भीर घाइते भएको' अप्रिय खबर सुन्दा खेमराज आचार्यको होसहवास जति उडेको थियो, चार महिना बित्दा पनि त्यसमा खासै कमी आएको छैन। बरबोटे,...

सगरमाथा आरोही संघमा माया शेर्पा चयन

काठमाडौं- सगरमाथा आरोही संघको नयाँ केन्द्रीय कार्यसमितिको नेतृत्वमा माया शेर्पा चयन भएकी छन्। विश्वको अग्लो शिखर सगरमाथा चढ्नेहरुको संयुक्त साझा संस्थाको नेतृत्वमा माया शेर्पा निर्विरोध चयन भएकी हुन्।

काठमाडौंबासीको आयु ८२, जुम्लाबासीको ३६ वर्ष

काठमाडौं- मानवीय दृष्टिमा दुर्गम र सहरी क्षेत्रबीचका आयुदरमा ठूलो अन्तराल देखा परेको छ। काठमाडौंमा जन्मिने शिशुको आयुदर ८२ वर्ष र जुम्लाको शिशुको आयुदर ३६ वर्ष मात्र हुने स्वास्थ्य सेवा विभागले...

माथिल्लो कर्णाली परियोजना बिथोल्न खोज्ने माओवादी कार्यकर्तालाई स्थानीयले लखेटे

माथिल्लो कर्णाली परियोजना बिथोल्न खोज्ने माओवादी कार्यकर्तालाई स्थानीयले लखेटे

दैलेख– निर्माणको तयारीमा रहेको माथिल्लो कर्णाली जलविद्युत् आयोजनाबारे लगानी बोर्डले प्रभावित क्षेत्रमा छलफलमा आयोजनाका पक्ष र विपक्षबीच झडप भएको छ। छलफलको सुरुमै योजनाको विरोधमा उत्रिएका वैद्य माओवादी कार्यकर्ताले माइक खोसेर...

नेपाल यातायातले ३ मोटरसाइकललाई ठक्कर दिँदा ३ जना घाइते

काठमडौं- राजधानीको तीनकुनेमा नेपाल यातायातले ३ वटा मोटरसाइकललाई एकसाथ ठक्कर दिँदा तीन जना घाइते भएका छन्।