Thursday 6 Kartik, 2071 |
Menu

समाज

१६ जिल्लाका दुर्गममा महावीरको बेतारे सञ्जाल

  • बिहीबार २० असार, २०७०
  • दिलीप पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
बाग्लुङ - सुगम ठाउँमा इन्टरनेट सेवा दिँदै आएका नेपाल टेलिकम, एनसेल, युटिएललगायत कम्पनीको आँखा दुर्गम क्षेत्रमा अझै पर्न सकेको छैन। एसियाको प्रतिष्ठित म्यागासेसे पुरस्कार विजेता महावीर पुन भने १२ वर्षदेखि दुर्गम बस्तीमा सूचना–प्रविधि भिœयाउन तल्लीन छन्।
जन्मथलो म्याग्दीको दुर्गम नागीस्थित हिमाञ्चल माविमा २०५८ सालदेखि उनले सुरु गरेको वायरलेस इन्टरनेट (बेतारे सञ्जाल) अहिले मुलुकका १६ जिल्लामा विस्तार भएको छ। म्याग्दी, पर्वत, बाग्लुङ, कास्की, स्याङ्जा, तनहुँ, नवलपरासी, लमजुङ, गोरखा, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, सिन्धुपलान्चोक, दोलखा, झापालगायत १६ जिल्लामा बेतारे सञ्जाल विस्तार भइसकेको छ। '१६ जिल्लाका १ सय ६० दुर्गम बस्तीमा 'वायरलेस इन्टरनेट'को सेवा पुगिसकेको छ,' पुनले भने, 'दुर्गम जिल्लामा अझै सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।'
उनी पछिल्लोपटक चीनसँग सीमा जोडिएको गोरखाको उत्तरी दुर्गम गाविस सामागाउँ, बिगी, प्रो गाविसमा काम गरिरहेका छन्। रुकुम, रोल्पा र डोल्पामा पनि यो सेवा विस्तार गर्ने उनको तयारी छ। 'पश्चिमका दुर्गम जिल्लाका बासिन्दाले आग्रह गरेका छन्,' उनले भने, 'राज्यले नीतिगत रूपमा सहयोग पुर्या्ए दुर्गम ठाउँमा सजिलै सूचना–प्रविधिको विकास गर्न सकिन्थ्यो।'
पुनका अनुसार १६ जिल्लाका १ सय ६० गाउँमा यो सेवा पुगेको छ। प्रविधि प्रयोग गरेर दुर्गम भेगमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा परिवर्तन ल्याउने उद्देश्य रहेको उनले बताए। 'हरेक गाउँका विद्यालयमा कम्प्युटरसहितको शिक्षा दिलाउने यसको उद्देश्य हो,' पुनले भने, 'शिक्षालाई प्रविधिसँग जोडेर आधुनिकीकरण गर्न जरुरी छ।'
सूचनाको पहुँचबाट टाढा रहेका ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट सेवासँगै इ–एजुकेसन, इ–कम्युनिकेसन, इ–मेडिसिन, इ–कमर्स, इ–टुरिजम्, क्रेडिट कार्ड, ट्रान्जेक्सन सिस्टमलगायत सुविधा प्राप्त भएको छ। दुर्गम क्षेत्रका स्थानीयलाई उनले टेलिमेडिसिनको माध्यमबाट उपचार व्यवस्था मिलाएका छन्। म्याग्दी, पर्वतलगायत जिल्लाका १३ स्वास्थ्य संस्थामा टेलिमेडिसिन सेन्टरको माध्यमबाट चिकित्सकसँग परामर्शको व्यवस्था मिलाइएको छ। 
१६ जिल्लाका ५० विद्यालयमा यो प्रविधि प्रयोग गरेर पठनपाठनको व्यवस्था मिलाएको उनले बताए। शैक्षिक संस्थामा वायरलेस इन्टरनेट जडान भएर प्रयोगमा ल्याउन पाउँदा विद्यार्र्थी उत्साही छन्। बेतारे सञ्जालले शैक्षिक गुणस्तर बढाउन सघाउ पुर्यामएको गलकोट उच्चमावि बाग्लुडका प्राचार्य देवेन्द्र खत्रीले बताए। 'ग्रामीण क्षेत्रका विद्यार्थीले सूचना प्रविधिको प्रयोग गरेका छन्,' प्राचार्य खत्रीले भने, 'यो प्रविधि निकै भरपर्दो छ।'
अमेरिकाको आकर्षक सेवासुविधा छाडेर पुनले स्वदेशकै दुर्गम गाउँमा निःशुल्क सेवा प्रदान गर्दै आएका छन्। उनले स्थानीयको सहभागिता देशविदेशमा काम गर्ने नेपालीसँग आफैं सहयोग संकलन गर्दै सेवा विस्तार गरिरहेका छन्। 'आवश्यक सामग्री स्थानीय समुदायबाटै जुटाउने गरेको छु,' उनले भने, 'व्यक्तिगत रूपमा सहयोग जुटाएर अन्य काम गर्दै आएको छु।'
सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा पुर्या एको योगदानको कदर गर्दै उनलाई सन् २००७ मा म्यागासेसे पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। विश्वले पत्याए पनि नेपाल सरकारले आफ्नो काममा नसघाएकोमा उनले दुःख व्यक्त गरे। उनले जापान, अमेरिका, हङकङ, बेलायतमा बस्ने नेपालीबाट सहयोग जुटाउँदै आएका छन्। उनले वायरलेस इन्टरनेटसँगै पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सक्रियता बढाएका छन्।

कुन कुन स्थानबाट निस्कँदैछ भिन्तुना र्‍याली?

काठमाडौं— नेपाल संवत ११३५ को उपलक्ष्यमा भिन्तुना मोटरसाइकल र्‍याली आयोजना हुने भएको छ । कात्तिक ७ गते स्थानीय युवाले उपत्यकाका तीनै जिल्लामा र्‍याली गर्न लागेका हुन्।

सरकारले सर्वसाधारणलाई भन्यो– घर सिँगार्नुस्

काठमाडौं— आगामी मंसिर दोस्रो साता हुन लागेको सार्क शिखर सम्मेलनलाई राजधानी सफा, सुन्दर र आकर्षक सहरको नमुना बनाउन सडक, सरकारी भवन, पुल लगायत संरचना सिँगारिरहेको सरकारले निजी घरधनीलाई समेत घर...

सिंहदरबार गेटमा नयाँ प्लास्टर

सिंहदरबार गेटमा नयाँ प्लास्टर

काठमाडौं— नेपालको प्रमुख प्रशासनिक भवन सिंहदरबारको पश्चिमतर्फको मुख्य प्रवेशद्वारको मर्मतसम्भार गरिँदै। आसन्न १८ औं सार्क शिखर सम्मेलनलाई मध्यनजर गर्दै सिंहदरबारको मुख्य प्रवेशद्वारलाई आकर्षक र सुन्दर देखाउन मर्मत सुरु गरिएको हो।

भीमेश्वर मन्दिरका घन्ट र त्रिशुल कबाडीमा बेचिए

दोलखा— प्रसिद्ध दोलखा भीमेश्वरको मन्दिरमा भक्तजनले चढाएका वर्षौं पुराना घन्ट र त्रिशूल मन्दिर व्यवस्थापन समितिले नियमविपरीत कबाडीमा बेचेपछि समिति र स्थानीयबीच विवाद बढेको छ।

सुन्धारामा लुटपाट गर्ने पाँच जना पक्राउ

काठमाडौं– बटुवा लुटेको अभियोगमा प्रहरीले ५ जनालाई पक्रेको छ। प्रहरीले ऋषिराम कडेरिया, दिपेन्द्र तिमिल्सिना, रोजिन मार्पा र गोपाल मगरलाई पक्रेको हो। काठमाडौं महानगरपालिका–१ सोल्टिमोड बस्ने अजयकुमार शाहलाई उनीहरुले कुटपिट गरी...

राहदानी लिन आएका 'तपस्वी' बम्जनले प्रधानमन्त्रीलाई भेटे

राहदानी लिन आएका 'तपस्वी' बम्जनले प्रधानमन्त्रीलाई भेटे

काठमाडौं– बाराको हलखोरियास्थित जंगलमा '६ वर्षसम्म निर्जल तपस्या गरेका' रामबहादुर बम्जनले प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालालाई भेटेका छन्।

छोराले आमाको हत्या गरे

रुकुम—रुकुमको पूर्वी महत गाविस–१ मा गएराति खुकुरी प्रहार गरी आफ्नै छोराले आमाको हत्या गरेका छन्।

तिहारको झिलिमिली बत्ती बाल्न खोज्दा करेन्ट लागेर मृत्यु

इनरुवा—सुनसरीको भोक्राहामा करेन्ट लागेर आज एक बालिकाको मृत्यु भएको छ। तिहारका बेला विभिन्न झिलिमिली बत्तीको असावधानीपूर्वक प्रयोग गरेका कारण बालिकाको करेन्ट लागेर मृत्यु भएको हो ।