5 Poush, 2071 |
Menu

समाज

१६ जिल्लाका दुर्गममा महावीरको बेतारे सञ्जाल

  • बिहीबार २० असार, २०७०
  • दिलीप पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
बाग्लुङ - सुगम ठाउँमा इन्टरनेट सेवा दिँदै आएका नेपाल टेलिकम, एनसेल, युटिएललगायत कम्पनीको आँखा दुर्गम क्षेत्रमा अझै पर्न सकेको छैन। एसियाको प्रतिष्ठित म्यागासेसे पुरस्कार विजेता महावीर पुन भने १२ वर्षदेखि दुर्गम बस्तीमा सूचना–प्रविधि भिœयाउन तल्लीन छन्।
जन्मथलो म्याग्दीको दुर्गम नागीस्थित हिमाञ्चल माविमा २०५८ सालदेखि उनले सुरु गरेको वायरलेस इन्टरनेट (बेतारे सञ्जाल) अहिले मुलुकका १६ जिल्लामा विस्तार भएको छ। म्याग्दी, पर्वत, बाग्लुङ, कास्की, स्याङ्जा, तनहुँ, नवलपरासी, लमजुङ, गोरखा, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, सिन्धुपलान्चोक, दोलखा, झापालगायत १६ जिल्लामा बेतारे सञ्जाल विस्तार भइसकेको छ। '१६ जिल्लाका १ सय ६० दुर्गम बस्तीमा 'वायरलेस इन्टरनेट'को सेवा पुगिसकेको छ,' पुनले भने, 'दुर्गम जिल्लामा अझै सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।'
उनी पछिल्लोपटक चीनसँग सीमा जोडिएको गोरखाको उत्तरी दुर्गम गाविस सामागाउँ, बिगी, प्रो गाविसमा काम गरिरहेका छन्। रुकुम, रोल्पा र डोल्पामा पनि यो सेवा विस्तार गर्ने उनको तयारी छ। 'पश्चिमका दुर्गम जिल्लाका बासिन्दाले आग्रह गरेका छन्,' उनले भने, 'राज्यले नीतिगत रूपमा सहयोग पुर्या्ए दुर्गम ठाउँमा सजिलै सूचना–प्रविधिको विकास गर्न सकिन्थ्यो।'
पुनका अनुसार १६ जिल्लाका १ सय ६० गाउँमा यो सेवा पुगेको छ। प्रविधि प्रयोग गरेर दुर्गम भेगमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा परिवर्तन ल्याउने उद्देश्य रहेको उनले बताए। 'हरेक गाउँका विद्यालयमा कम्प्युटरसहितको शिक्षा दिलाउने यसको उद्देश्य हो,' पुनले भने, 'शिक्षालाई प्रविधिसँग जोडेर आधुनिकीकरण गर्न जरुरी छ।'
सूचनाको पहुँचबाट टाढा रहेका ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट सेवासँगै इ–एजुकेसन, इ–कम्युनिकेसन, इ–मेडिसिन, इ–कमर्स, इ–टुरिजम्, क्रेडिट कार्ड, ट्रान्जेक्सन सिस्टमलगायत सुविधा प्राप्त भएको छ। दुर्गम क्षेत्रका स्थानीयलाई उनले टेलिमेडिसिनको माध्यमबाट उपचार व्यवस्था मिलाएका छन्। म्याग्दी, पर्वतलगायत जिल्लाका १३ स्वास्थ्य संस्थामा टेलिमेडिसिन सेन्टरको माध्यमबाट चिकित्सकसँग परामर्शको व्यवस्था मिलाइएको छ। 
१६ जिल्लाका ५० विद्यालयमा यो प्रविधि प्रयोग गरेर पठनपाठनको व्यवस्था मिलाएको उनले बताए। शैक्षिक संस्थामा वायरलेस इन्टरनेट जडान भएर प्रयोगमा ल्याउन पाउँदा विद्यार्र्थी उत्साही छन्। बेतारे सञ्जालले शैक्षिक गुणस्तर बढाउन सघाउ पुर्यामएको गलकोट उच्चमावि बाग्लुडका प्राचार्य देवेन्द्र खत्रीले बताए। 'ग्रामीण क्षेत्रका विद्यार्थीले सूचना प्रविधिको प्रयोग गरेका छन्,' प्राचार्य खत्रीले भने, 'यो प्रविधि निकै भरपर्दो छ।'
अमेरिकाको आकर्षक सेवासुविधा छाडेर पुनले स्वदेशकै दुर्गम गाउँमा निःशुल्क सेवा प्रदान गर्दै आएका छन्। उनले स्थानीयको सहभागिता देशविदेशमा काम गर्ने नेपालीसँग आफैं सहयोग संकलन गर्दै सेवा विस्तार गरिरहेका छन्। 'आवश्यक सामग्री स्थानीय समुदायबाटै जुटाउने गरेको छु,' उनले भने, 'व्यक्तिगत रूपमा सहयोग जुटाएर अन्य काम गर्दै आएको छु।'
सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा पुर्या एको योगदानको कदर गर्दै उनलाई सन् २००७ मा म्यागासेसे पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। विश्वले पत्याए पनि नेपाल सरकारले आफ्नो काममा नसघाएकोमा उनले दुःख व्यक्त गरे। उनले जापान, अमेरिका, हङकङ, बेलायतमा बस्ने नेपालीबाट सहयोग जुटाउँदै आएका छन्। उनले वायरलेस इन्टरनेटसँगै पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सक्रियता बढाएका छन्।

मन्त्री खड्कासँग १८ तोला सुन

काठमडौं– सहरी विकासमन्त्री नारायण खड्काले प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयमा २०७०/७१ को सम्पत्ति विवरण पेस गरेका छन्। मन्त्री खड्काको काठमाडौं खड्का भद्रकालीमा घरजग्गा र गृह जिल्ला उदयपुरमा १५ कट्ठा जग्गा रहेको...

तस्करलाई सघाएको आरोपमा दुई वन कर्मचारी निलम्बित

डडेल्धुरा– चुरे क्षेत्रमा भइरहेको वन तस्करीलाई सघाएको भन्दै जिल्ला वन कार्यालय डडेल्धुराले दुई सहायक वन अधिकृतलाई निलम्बन गरेको छ। सेक्टर वन कार्यालय जोगबुढामा कार्यरत सहायक वन अधिकृत सुरेशचन्द्र डिसी र...

चिट्ठा परेको भन्दै ठग्ने समूहका तीन पक्राउ

काठमाडौं– चिट्ठामा कार र नगद पुरस्कार परेको भन्दै ठगी गर्ने समूहका तीन जनालाई महानगरीय प्रहरी अपराध महाशाखाले पक्राउ गरेको छ। विराटनगर १५ का पिंकु भन्ने तारिक अली, १३ का सुनील...

चिसोले कठ्यांग्रिएर ६ जनाको मृत्यु

चिसोले कठ्यांग्रिएर ६ जनाको मृत्यु

रौतहट- चिसोले कठ्यांग्रिएर रौतहट र पाल्पामा गरी ६ जनाको मृत्यु भएको छ। रौतहटमा शुक्रबार राति संग्रामपुर-९, का ४५ वर्षीय रामनाथ पासवान, वडा-७ का ५५ वर्षीय अनती भगत राउत र वडा-१...

माघी महोत्सवको उद्‍घाटन प्रधानमन्त्रीले गर्ने

माघी महोत्सवको उद्‍घाटन प्रधानमन्त्रीले गर्ने

काठमाडौं- राजधानीमा हुने माघी महोत्सवको उद्‍घाटन प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले गर्ने भएका छन्। थारु कल्याणकारिणी सभा (उपत्यका समिति)ले माघ १ गते टुँडिखेलमा १३औं माघी महोत्सव आयोजना गर्दैछ। शनिबार प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा...

वाग्मती सफाइमा सत्यार्थी

वाग्मती सफाइमा सत्यार्थी

ललितपुर-नोबेल शान्ति पुरस्कार विजेता भारतका प्रसिद्ध बालअधिकारकर्मी कैलाश सत्यार्थी आज वाग्मती सफाइ महाअभियानमा सहभागी भएका छन्। महाअभियानको ८४ शृङ्खलाअन्तर्गत टेकु पुल अगाडिदेखि सानेपा पुलसम्मको क्षेत्रमा भएको सरसफाइ कार्यक्रममा सहभागी सत्यार्थीले वाग्मती...

गन्तव्य नपुर्‍याई झारिन्छन् यात्रु

गन्तव्य नपुर्‍याई झारिन्छन् यात्रु

जुम्ला-बसले गन्तव्य नपुर्या्ई बीच बाटोमै छाडिदिँदा कर्णाली राजमार्गका यात्रुले सास्ती बेहोर्नुपरेको छ। सुर्खेत, नेपालगन्जबाट आएका बस खर्चै नउठ्ने भन्दै उपल्लो भेग जाने यात्रुलाई बाटोमै ओह्रालेर सिजाक्षेत्र तथा मुगुबाट झरेका यात्रु...

जाजरकोट बस दुर्घटना: राहतका लागि प्रधानमन्त्रीलाई ज्ञापन

जाजरकोट-जाजरकोट बस दुर्घटनाका पीडित परिवारले महिना दिन बितिसक्दा पनि राहत नपाएको भन्दै प्रधानमन्त्रीलाई ज्ञापनपत्र पठाएका छन्। पाँच दिनभित्र माग पूरा नभए कडा आन्दोलन गर्ने चेतावनी पनि उनीहरुले दिएका छन्।