15 Kartik, 2071 |
Menu

समाज

१६ जिल्लाका दुर्गममा महावीरको बेतारे सञ्जाल

  • बिहीबार २० असार, २०७०
  • दिलीप पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
बाग्लुङ - सुगम ठाउँमा इन्टरनेट सेवा दिँदै आएका नेपाल टेलिकम, एनसेल, युटिएललगायत कम्पनीको आँखा दुर्गम क्षेत्रमा अझै पर्न सकेको छैन। एसियाको प्रतिष्ठित म्यागासेसे पुरस्कार विजेता महावीर पुन भने १२ वर्षदेखि दुर्गम बस्तीमा सूचना–प्रविधि भिœयाउन तल्लीन छन्।
जन्मथलो म्याग्दीको दुर्गम नागीस्थित हिमाञ्चल माविमा २०५८ सालदेखि उनले सुरु गरेको वायरलेस इन्टरनेट (बेतारे सञ्जाल) अहिले मुलुकका १६ जिल्लामा विस्तार भएको छ। म्याग्दी, पर्वत, बाग्लुङ, कास्की, स्याङ्जा, तनहुँ, नवलपरासी, लमजुङ, गोरखा, नुवाकोट, धादिङ, मकवानपुर, सिन्धुपलान्चोक, दोलखा, झापालगायत १६ जिल्लामा बेतारे सञ्जाल विस्तार भइसकेको छ। '१६ जिल्लाका १ सय ६० दुर्गम बस्तीमा 'वायरलेस इन्टरनेट'को सेवा पुगिसकेको छ,' पुनले भने, 'दुर्गम जिल्लामा अझै सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।'
उनी पछिल्लोपटक चीनसँग सीमा जोडिएको गोरखाको उत्तरी दुर्गम गाविस सामागाउँ, बिगी, प्रो गाविसमा काम गरिरहेका छन्। रुकुम, रोल्पा र डोल्पामा पनि यो सेवा विस्तार गर्ने उनको तयारी छ। 'पश्चिमका दुर्गम जिल्लाका बासिन्दाले आग्रह गरेका छन्,' उनले भने, 'राज्यले नीतिगत रूपमा सहयोग पुर्या्ए दुर्गम ठाउँमा सजिलै सूचना–प्रविधिको विकास गर्न सकिन्थ्यो।'
पुनका अनुसार १६ जिल्लाका १ सय ६० गाउँमा यो सेवा पुगेको छ। प्रविधि प्रयोग गरेर दुर्गम भेगमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा परिवर्तन ल्याउने उद्देश्य रहेको उनले बताए। 'हरेक गाउँका विद्यालयमा कम्प्युटरसहितको शिक्षा दिलाउने यसको उद्देश्य हो,' पुनले भने, 'शिक्षालाई प्रविधिसँग जोडेर आधुनिकीकरण गर्न जरुरी छ।'
सूचनाको पहुँचबाट टाढा रहेका ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट सेवासँगै इ–एजुकेसन, इ–कम्युनिकेसन, इ–मेडिसिन, इ–कमर्स, इ–टुरिजम्, क्रेडिट कार्ड, ट्रान्जेक्सन सिस्टमलगायत सुविधा प्राप्त भएको छ। दुर्गम क्षेत्रका स्थानीयलाई उनले टेलिमेडिसिनको माध्यमबाट उपचार व्यवस्था मिलाएका छन्। म्याग्दी, पर्वतलगायत जिल्लाका १३ स्वास्थ्य संस्थामा टेलिमेडिसिन सेन्टरको माध्यमबाट चिकित्सकसँग परामर्शको व्यवस्था मिलाइएको छ। 
१६ जिल्लाका ५० विद्यालयमा यो प्रविधि प्रयोग गरेर पठनपाठनको व्यवस्था मिलाएको उनले बताए। शैक्षिक संस्थामा वायरलेस इन्टरनेट जडान भएर प्रयोगमा ल्याउन पाउँदा विद्यार्र्थी उत्साही छन्। बेतारे सञ्जालले शैक्षिक गुणस्तर बढाउन सघाउ पुर्यामएको गलकोट उच्चमावि बाग्लुडका प्राचार्य देवेन्द्र खत्रीले बताए। 'ग्रामीण क्षेत्रका विद्यार्थीले सूचना प्रविधिको प्रयोग गरेका छन्,' प्राचार्य खत्रीले भने, 'यो प्रविधि निकै भरपर्दो छ।'
अमेरिकाको आकर्षक सेवासुविधा छाडेर पुनले स्वदेशकै दुर्गम गाउँमा निःशुल्क सेवा प्रदान गर्दै आएका छन्। उनले स्थानीयको सहभागिता देशविदेशमा काम गर्ने नेपालीसँग आफैं सहयोग संकलन गर्दै सेवा विस्तार गरिरहेका छन्। 'आवश्यक सामग्री स्थानीय समुदायबाटै जुटाउने गरेको छु,' उनले भने, 'व्यक्तिगत रूपमा सहयोग जुटाएर अन्य काम गर्दै आएको छु।'
सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा पुर्या एको योगदानको कदर गर्दै उनलाई सन् २००७ मा म्यागासेसे पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। विश्वले पत्याए पनि नेपाल सरकारले आफ्नो काममा नसघाएकोमा उनले दुःख व्यक्त गरे। उनले जापान, अमेरिका, हङकङ, बेलायतमा बस्ने नेपालीबाट सहयोग जुटाउँदै आएका छन्। उनले वायरलेस इन्टरनेटसँगै पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सक्रियता बढाएका छन्।

'सरकारी निकायमा संस्थागत भ्रष्टाचार'

काठमाडौं- बेलायतको वैदेशिक सहयोग विभाग (डिएफआइडी) को सहयोगमा निगरानी गर्न गठित इन्डिपेन्डेन्ट कमिसन फर एड इम्प्याक्ट (आइसिएआई) ले नेपालको न्यायपालिका, प्रशासन, प्रहरी, राजनीतिक दल र निजामती सेवाजस्ता निकाय भ्रष्टाचारको अखडा...

विज्ञको सुझाव – विपद् हेर्न छुट्टै मन्त्रालय

विज्ञको सुझाव – विपद् हेर्न छुट्टै मन्त्रालय

सिन्धुपाल्चोक– नेपालमा विपद् व्यवस्थापनका लागि छुट्टै स्वतन्त्र निकायको आवश्यकता विज्ञले औंल्याएका छन्। कान्ले पहिरोको स्थलगत अध्ययनपछि सरकारलाई बुझाइएको प्रतिवेदनमा भूगर्भविद्ले प्रधानमन्त्रीको अध्यक्षतामा विपद् व्यवस्थापन मन्त्रालय वा निकाय गठन गर्न सुझाएका...

जर्मनी जाने विद्यार्थी बढे

काठमाडौं– नेपालबाट जर्मनीका विभिन्न विश्वविद्यालय तथा कलेजमा अध्ययन गर्न जाने विद्यार्थीको संख्या बर्सेनि बढ्दै गएको छ। अघिल्लो वर्ष ९ सयभन्दा बढी नेपाली विद्यार्थी भित्र्याएको जर्मनीले यस वर्ष (सन् २०१४) १...

सकियो रारा सम्मेलन, ९ बुँदे घोषणापत्र जारी

सकियो रारा सम्मेलन, ९ बुँदे घोषणापत्र जारी

राराताल (मुगु)– जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी रारा सम्मेलनले जलवायु परिवर्तनबाट सिर्जित समस्याबाट हिमाली र पहाडी क्षेत्रका समुदाय आक्रान्त भएको स्वीकार गर्दै विश्वका विकसित र शक्तिशाली मुलुकलाई समस्या तत्काल सम्बोधन गर्न आग्रह गरेको...

क्रेडिट कार्ड दुरुपयोग गरी ८ हजार डलर निकाल्ने पक्राउ

काठमाडौं—अरुको क्रेडिट कार्ड दुरुपयोग गरी रकम निकालेको अभियोगमा प्रहरीले प्रल्हाद पौडेललाई पक्राउ गरेको छ। सिन्धुपाल्चोक मांखा घर भएका पौडेलले जमलमा ल्याण्ड लक ट्राभल एजेन्सी संचालन गर्दै आएका थिए।

काठमाडौंबाट अन्तरीक्ष केन्द्र देखिने

काठमाडौं— काठमाडौंको मौसम सफा रहे आज साँझ ५ बजेर ४३ मिनेट जाँदा अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरीक्ष केन्द्र देखिनेछ। ४१ डिग्रीबाट हेर्दा पश्चिम उत्तर (डब्लुएनडब्लु) देखिने केन्द्र ६ मिनेटमा दक्षिण पूर्वी (एसएसइ) दिशामा...

घुम्नेलाई मौसमको साथ

घुम्नेलाई मौसमको साथ

इलाम-'तिहारपछि चाहिँ परिवारै आउने' अन्तुडाँडामा भेटिएका झापा जयपुरका सुवास खतिवडा झुल्केघाम नियालिसकेपछि भन्दैथिए, 'गज्जबकै ठाउँ रहेछ नि!' पूर्व–पश्चिम राजमार्गको झापास्थित चारआलीबाट ५५ किमी दूरीमा अवस्थित अन्तुडाँडा सूर्योदयको दृश्यावलोकननिम्ति मुलुक प्रसिद्ध...

पुस्तकालयमा पाठकै छैनन्

पुस्तकालयमा पाठकै छैनन्

काठमाडौं-सरकारलाई हस्तान्तरण गरिएको लाजिम्पाटस्थित डा. डिल्लीरमण–कल्याणी रेग्मी स्मारक पुस्तकालयमा ३० हजारभन्दा बढी पुस्तक छन्। त्यहाँ इतिहास, धर्म–संस्कृति, राजनीति, जीवनी, साहित्य, दर्शन लगायत विधाका विश्वप्रसिद्ध पुस्तक राखिए पनि थोरैले मात्र चासो...