Tuesday 26 Magh, 2072 |
Menu

समाज

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै

  • सोमबार ३० बैशाख, २०७०
  • उपेन्द्र लामिछाने
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै
ललितपुर -पानीका मुहान मासिँदा पाटनका अधिकांश ढंुगेधारा सुकेका छन्। खेतीयोग्य जमिन नासिँदा धानका भकारी रित्तिएका छन्। तैपनि, सहकालका देवताप्रति सहरबासीको आस्था घटेको छैन। यहाँका सर्वसाधारण वर्षा र सहकालका देवता मानिने रातो मच्छिन्द्रनाथको जात्रामा उत्साहसाथ जुटेका छन्।
nepalipatro-nagarik

'धारामा पानी नआउनू र  धान नफल्नू, भगवानको होइन, हामी आफैंको दोष हो,' ललितपुर पुल्चोकका ७० वर्षीय काजीलाल महर्जनले भने,'धान खेतमा घर बन्यो। अव्यवस्थित रूपमा घर बनेपछि पानीका मुहान बन्द भए।'  सहकालका देवता मच्छिन्द्रनाथले  खेतमा धान नफलाए पनि घरमा पैसा (घरभाडा ) फलाउन भने नछाडेको उनले सुनाए।

भगवानले पानी पार्दा पनि  जमिनमुनि छिर्न नपाएका कारण ढुंगे धारा सुकेको हुनसक्ने उनको बुझाइ छ। 'सबैतिर ढलाने छत र अँागन छ,' उनले भने, 'जमिनभित्र पानी नछिरेकाले इनार सुके।'

उनको जस्तै धारणा राख्छन्,  ७२ वर्षीय बाबुकाजी महर्जन। विगतमा १२ रोपनीमा खेतीपाती गर्दै आएका महर्जनले अहिले ती सबैमा घर बनेको सुनाउँछन्। 'कोदालो बोकेर खेतमा बाउसे गरेको अब  कथाजस्तो भयो,' पुल्चोकको दक्षितर्फका अग्ला भवन देखाउँदै उनले भने, 'घर बनेका ठाउँमा हामी बाउसे गरेर भोज खान्थ्यौ।' घुम ओढेर खेतमा पुगेको अनि घुम ओढेरै फर्केको अस्तिजस्तो लागेकेा उनले सुनाए। 'पानी र अन्न  पर्याप्त थियो,' उनले सुनाए, 'त्यही  खुसीमा मच्छिन्द्रनाथकोे जात्रा झनै जीवन्त हुन्थ्यो।'

६३ वर्षीय जगनाथ महर्जनले समयसँगै किसानको जीवनशैली  फेरिएको सुनाए। 'अब किसानले भकारीको धान कुटाएर होइन, बोराको चामल किनेर खान्छन,' उनले थपे, 'इनार सुकेपछि जारको पानी पिउन बाध्य छन्।' यति हुँदाहुँदै पनि जात्राप्रतिको मोह भने नघटेको उनले सुनाए। 'यो श्रद्धाको जात्रा हो,' उनले भने, 'यसप्रति मानिसको विश्वास घटेको छैन।'

उपत्यकाको सबैभन्दा ठूलो जात्रा मानिने रातो मच्छिनरद्रनाथको रथजात्रा सोमबार देखि सुरु हुँदैछ । रथ तान्ने परम्पराअनुसार सोमबार  अपराह्न ललितपुरको पुल्चोकमा राखिएको रथ नटोल हुँदै गावहालमा पुर्‍याइनेछ।  स्थानीय गुठियार तथा दाफा भजनका परम्परागत धिमेबाजा, गुरुजु पल्टन र भक्तजनको लावालस्करका साथ रथ तानिन्छ। रथयात्रा सुरु गर्न गत शुक्रबार  मच्छिन्द्रनाथलाई रथारोहण गराइएको थियो। करिब १ हजार ६ सय वर्ष पुरानो मच्छिन्द्रनाथको रथजात्रा वैशाख शुक्ल प्रतिपदादेखि सुरु भएर असार शुक्ल चौथीसम्म करिब दुई महिनासम्म मनाइन्छ।

प्रतिक्रिया

मसानघाटमा यमदूतका द्वारपालदेखि आकाश भैरवसम्म

मसानघाटमा यमदूतका द्वारपालदेखि आकाश भैरवसम्म

ललितपुर—ललितपुरका नेवार समुदाय मृत्युपछि आफू जल्नेघाटको संरक्षण र प्रवद्र्धनमा आफँै जुटेका छन्। ललितपुरको शङ्खमुल मसानघाटको संरक्षणका लागि मसानघाट देपः जिर्णोद्धार समिति बनाएर यहाँका नेवार समुदाय जुटेका हुन्।

९३ बर्षमा नागरिकता

कुलाउँ, (बैतडी)- कुलाउँ–३ की कलावती चन्दले ९३ बर्षको उमेरमा नागरिकता प्राप्त गरेकी छन्। उमेर ढल्कदै गएपछि चन्दलाई हिंडडुलगर्न समेत समस्या छ। नागरिकता बनाउन सदरमुकाम जान नसक्दा उनी समाजिक सुरक्षा भत्ताबाट...

वैकल्पिक सडकलाई तीन बर्षभित्र कालोपत्रे गरिने

धरान- पाँच महिना लामो मधेस आन्दोलनले पुर्वपश्चिम राष्ट्रिय राजमार्गसँगै जनजीवन ठप्प बनेपछि सरकारले वैकल्पिक राजमार्ग निर्माणलाई प्राथमिकता दिएको छ।

'भ्यालेन्टाइन डे'लाई एक लाख गुलाब

काठमाडौँ भ्यालेन्टाइन डेलाई यो वर्ष भारतबाट एक लाख वटा प्रेमको प्रतिक मानिने रातो गुलाब ल्याइने भएको छ।

वर्षाले चिसो बढ्यो, उच्च हिमाली भेगमा हिमपात

वर्षाले चिसो बढ्यो, उच्च हिमाली भेगमा हिमपात

काठमाडौं—पश्चिमी वायुको प्रभावका कारण मौसम बदलीसँगै देशभर वर्षा भएको छ। काठमाडौं उपत्यकासहित देशभर गए रातिदेखि सोमबार मध्याह्नसम्म हल्का वर्षा भएको छ।

बारुद बनाउने सोडा गन्धकसहित पक्राउ

सङ्खुवासभा– भरुवा बन्दुकको बारुद बनाउन प्रयोग हुने कच्चा पदार्थ सोडा र गन्धकसहित एक जना पक्राउ परेका छन् । ४९ किलोग्राम सोडा र ४ किलोग्राम गन्धकसहित सिसुवाखोला–५ का आशन राई पक्राउ...

अन्तरलिङ्गी व्यक्तिको पहिलो राष्ट्रिय कार्यशाला सुरु

काठमाडौँ-नेपालमा रहेका अन्तरलिङ्गी व्यक्तिको पहिलो राष्ट्रिय कार्यशाला सुरु भएको छ।

बसले ट्रकलाई ठक्कर दिँदा एकको मृत्यु, आठ घाइते

चितवन- पूर्व चितवनको खैरहनीमा आज बिहान ३ बजे सवारी दुर्घटना हुँदा एकजनाको मृत्यु भएको छ। आठ जना घाइते भएका छन्। पूर्वबाट नारायणगढतर्फ आउँदै गरेको बा३ख १७५७ नम्बरको ट्रक अनियन्त्रित भएर पल्टिएको...