5 Poush, 2071 |
Menu

समाज

रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै

  • सोमबार ३० बैशाख, २०७०
  • उपेन्द्र लामिछाने
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै
ललितपुर -पानीका मुहान मासिँदा पाटनका अधिकांश ढंुगेधारा सुकेका छन्। खेतीयोग्य जमिन नासिँदा धानका भकारी रित्तिएका छन्। तैपनि, सहकालका देवताप्रति सहरबासीको आस्था घटेको छैन। यहाँका सर्वसाधारण वर्षा र सहकालका देवता मानिने रातो मच्छिन्द्रनाथको जात्रामा उत्साहसाथ जुटेका छन्।

'धारामा पानी नआउनू र  धान नफल्नू, भगवानको होइन, हामी आफैंको दोष हो,' ललितपुर पुल्चोकका ७० वर्षीय काजीलाल महर्जनले भने,'धान खेतमा घर बन्यो। अव्यवस्थित रूपमा घर बनेपछि पानीका मुहान बन्द भए।'  सहकालका देवता मच्छिन्द्रनाथले  खेतमा धान नफलाए पनि घरमा पैसा (घरभाडा ) फलाउन भने नछाडेको उनले सुनाए।

भगवानले पानी पार्दा पनि  जमिनमुनि छिर्न नपाएका कारण ढुंगे धारा सुकेको हुनसक्ने उनको बुझाइ छ। 'सबैतिर ढलाने छत र अँागन छ,' उनले भने, 'जमिनभित्र पानी नछिरेकाले इनार सुके।'

उनको जस्तै धारणा राख्छन्,  ७२ वर्षीय बाबुकाजी महर्जन। विगतमा १२ रोपनीमा खेतीपाती गर्दै आएका महर्जनले अहिले ती सबैमा घर बनेको सुनाउँछन्। 'कोदालो बोकेर खेतमा बाउसे गरेको अब  कथाजस्तो भयो,' पुल्चोकको दक्षितर्फका अग्ला भवन देखाउँदै उनले भने, 'घर बनेका ठाउँमा हामी बाउसे गरेर भोज खान्थ्यौ।' घुम ओढेर खेतमा पुगेको अनि घुम ओढेरै फर्केको अस्तिजस्तो लागेकेा उनले सुनाए। 'पानी र अन्न  पर्याप्त थियो,' उनले सुनाए, 'त्यही  खुसीमा मच्छिन्द्रनाथकोे जात्रा झनै जीवन्त हुन्थ्यो।'

६३ वर्षीय जगनाथ महर्जनले समयसँगै किसानको जीवनशैली  फेरिएको सुनाए। 'अब किसानले भकारीको धान कुटाएर होइन, बोराको चामल किनेर खान्छन,' उनले थपे, 'इनार सुकेपछि जारको पानी पिउन बाध्य छन्।' यति हुँदाहुँदै पनि जात्राप्रतिको मोह भने नघटेको उनले सुनाए। 'यो श्रद्धाको जात्रा हो,' उनले भने, 'यसप्रति मानिसको विश्वास घटेको छैन।'

उपत्यकाको सबैभन्दा ठूलो जात्रा मानिने रातो मच्छिनरद्रनाथको रथजात्रा सोमबार देखि सुरु हुँदैछ । रथ तान्ने परम्पराअनुसार सोमबार  अपराह्न ललितपुरको पुल्चोकमा राखिएको रथ नटोल हुँदै गावहालमा पुर्‍याइनेछ।  स्थानीय गुठियार तथा दाफा भजनका परम्परागत धिमेबाजा, गुरुजु पल्टन र भक्तजनको लावालस्करका साथ रथ तानिन्छ। रथयात्रा सुरु गर्न गत शुक्रबार  मच्छिन्द्रनाथलाई रथारोहण गराइएको थियो। करिब १ हजार ६ सय वर्ष पुरानो मच्छिन्द्रनाथको रथजात्रा वैशाख शुक्ल प्रतिपदादेखि सुरु भएर असार शुक्ल चौथीसम्म करिब दुई महिनासम्म मनाइन्छ।

‘रेडक्रसलाई छुट्टै कानुन आवश्यक'

काठमाडौं– अन्तर्राष्ट्रिय सामाजिक संस्था रेडक्रस देशकै प्रतिष्ठित अंग बनेकाले यसलाई छुट्टै कानुन बनाएर स्वतन्त्र निकायका रुपमा अगाडि बढाउनुपर्ने धारणा सभासदले राखेका छन्।

बाँधमा खसेर मृत्यु

काठमाडौं-गोकर्णेश्वर नगरपालिका¬ मन्दिर नजिकै बनाइएको बाँधमा खसेर आज एक जना स्थानीय वासीन्दाले ज्यान गुमाएका छन्। गोकर्णेश्वर मन्दिर नजिकै रहेको उक्त बाँधमाथिको पुल तर्ने क्रममा स्थानीय शिव गिरीको लडेर मृत्यु भएको...

सत्यार्थी बाग्मती सफाइ अभियानमा जाने

काठमाडौं-नोबल शान्तिपुरस्कार विजेता कैलाश सत्यार्थी बाग्मती सफाइ अभियानमा सहभागी हुने भएका छन्। नेपाल भ्रमणमा रहेका सत्यार्थी शनिवार बिहान टेक पुलनजिकै रहेको विष्णुमती र बाग्मतीको दोभानमा सहभागी हुने छन्। हरेक शनिबार...

अख्तियारको डरले २७ शिक्षकले दिए राजीनामा

पुस- अख्तियारले सामुदायिक विद्यालयका शिक्षक तथा कर्मचारीको शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र तथा अध्यापन अनुमति पत्रको छानबिन सुरु गरेपछि रुपन्देहीका शिक्षकहरुले धमाधम राजीनामा दिन थालेका छन्।

सभासद् ओझाबाट १० लाख सहयोगको घोषणा

धनगढी- नेपाली कांग्रेसका युवा नेता एवम् सभासद् पुष्करनाथ ओझाले सेती अञ्चल अस्पताल धनगढीमा सघन उपचार कक्ष स्थापनाका लागि सांसद क्षेत्र विकास कार्यक्रममार्फत रु १० लाखको सहयोग गर्ने घोषणा गरेका छन्।...

'भारतमा हराइरहेका २२ नेपाली कारागारमा'

जनकपुरधाम- भारतको सतलोक आश्रममा हराइरहेका २२ नेपालीमध्ये एक जना भारतको हिसार (हरियाणा) चन्डिगढको कारागारमा रहेको परिवारजनले जनाएका छन्। गत कात्तिक २८ गतेदेखि मङ्सिर २ गतेसम्म सो आश्रममा भएको प्रहरी कारबाही...

बलात्कार आरोपीलाई अदालतद्वारा सफाइ

लहान-बलात्कार प्रयास गरेको आरोपमा थुनामा रहेका दुईजनालाई बिहीबार जिल्ला अदालत सिरहाले सफाइ दिएको छ। जिल्ला अदालतका न्यायाधीश विनोदकुमार पोखरेलको इजलासले बलात्कार प्रयास गरेको अभियोगमा पक्राउ परेका सिरहाको सिलोर्वा पछवारी गाविस-९ निवासी...

बहुविवाहका घटना बढ्दै

इलाम-इलाममा पछिल्लो समय बहुविवाहका घटना बढ्न थालेका छन्। पुस यता प्रहरीले तीन जोडीलाई बहुविवाह आरोपमा पक्राउ गरेका छन्। इलाका प्रहरी कार्यालय पशुपतिनगरले पशुपतिनगर–६ मेहेलबोटेका मनबहादुर दर्जी र प्याङ-४ की गीता दर्जीलाई...