Monday 20 Baishak, 2073 |
Menu

समाज

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै

  • सोमबार ३० बैशाख, २०७०
  • उपेन्द्र लामिछाने
  • Be the first to comment!
(0 votes)
रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ तान्दै
ललितपुर -पानीका मुहान मासिँदा पाटनका अधिकांश ढंुगेधारा सुकेका छन्। खेतीयोग्य जमिन नासिँदा धानका भकारी रित्तिएका छन्। तैपनि, सहकालका देवताप्रति सहरबासीको आस्था घटेको छैन। यहाँका सर्वसाधारण वर्षा र सहकालका देवता मानिने रातो मच्छिन्द्रनाथको जात्रामा उत्साहसाथ जुटेका छन्।
nepalipatr-april

'धारामा पानी नआउनू र  धान नफल्नू, भगवानको होइन, हामी आफैंको दोष हो,' ललितपुर पुल्चोकका ७० वर्षीय काजीलाल महर्जनले भने,'धान खेतमा घर बन्यो। अव्यवस्थित रूपमा घर बनेपछि पानीका मुहान बन्द भए।'  सहकालका देवता मच्छिन्द्रनाथले  खेतमा धान नफलाए पनि घरमा पैसा (घरभाडा ) फलाउन भने नछाडेको उनले सुनाए।

भगवानले पानी पार्दा पनि  जमिनमुनि छिर्न नपाएका कारण ढुंगे धारा सुकेको हुनसक्ने उनको बुझाइ छ। 'सबैतिर ढलाने छत र अँागन छ,' उनले भने, 'जमिनभित्र पानी नछिरेकाले इनार सुके।'

उनको जस्तै धारणा राख्छन्,  ७२ वर्षीय बाबुकाजी महर्जन। विगतमा १२ रोपनीमा खेतीपाती गर्दै आएका महर्जनले अहिले ती सबैमा घर बनेको सुनाउँछन्। 'कोदालो बोकेर खेतमा बाउसे गरेको अब  कथाजस्तो भयो,' पुल्चोकको दक्षितर्फका अग्ला भवन देखाउँदै उनले भने, 'घर बनेका ठाउँमा हामी बाउसे गरेर भोज खान्थ्यौ।' घुम ओढेर खेतमा पुगेको अनि घुम ओढेरै फर्केको अस्तिजस्तो लागेकेा उनले सुनाए। 'पानी र अन्न  पर्याप्त थियो,' उनले सुनाए, 'त्यही  खुसीमा मच्छिन्द्रनाथकोे जात्रा झनै जीवन्त हुन्थ्यो।'

६३ वर्षीय जगनाथ महर्जनले समयसँगै किसानको जीवनशैली  फेरिएको सुनाए। 'अब किसानले भकारीको धान कुटाएर होइन, बोराको चामल किनेर खान्छन,' उनले थपे, 'इनार सुकेपछि जारको पानी पिउन बाध्य छन्।' यति हुँदाहुँदै पनि जात्राप्रतिको मोह भने नघटेको उनले सुनाए। 'यो श्रद्धाको जात्रा हो,' उनले भने, 'यसप्रति मानिसको विश्वास घटेको छैन।'

उपत्यकाको सबैभन्दा ठूलो जात्रा मानिने रातो मच्छिनरद्रनाथको रथजात्रा सोमबार देखि सुरु हुँदैछ । रथ तान्ने परम्पराअनुसार सोमबार  अपराह्न ललितपुरको पुल्चोकमा राखिएको रथ नटोल हुँदै गावहालमा पुर्‍याइनेछ।  स्थानीय गुठियार तथा दाफा भजनका परम्परागत धिमेबाजा, गुरुजु पल्टन र भक्तजनको लावालस्करका साथ रथ तानिन्छ। रथयात्रा सुरु गर्न गत शुक्रबार  मच्छिन्द्रनाथलाई रथारोहण गराइएको थियो। करिब १ हजार ६ सय वर्ष पुरानो मच्छिन्द्रनाथको रथजात्रा वैशाख शुक्ल प्रतिपदादेखि सुरु भएर असार शुक्ल चौथीसम्म करिब दुई महिनासम्म मनाइन्छ।

प्रतिक्रिया

यातायात व्यवस्था ऐन संशोधन लागू नगर्न व्यवसायीको दबाब

काठमाडौं-सवारी नियम मिच्ने चालकलाई १५ सय रुपैयाँसम्म जरिवाना गर्ने संशोधित ऐन यातायात व्यावसायीको चर्को दबाबपछि आइतबार लागू हुन सकेन। नियमविपरीत सवारी चलाउनेलाई न्यून रकम जरिवाना हुँदा दुर्घटना बढ्नुका साथै सडकमा...

क्रसर तत्काल बन्द गर्न निर्देशन

पर्वत-कालीगण्डकी नदी र पोखरा–बागलुङ राजमार्ग अतिक्रमण गरी सञ्चालित कालीगण्डकी क्रसर उद्योग बन्द गर्न निर्देशन दिइएको छ । घरेलु तथा साना उद्योग विकास समितिको कार्यालय, पर्वतले उद्योग सञ्चालकलाई पत्र लेखेर यस्तो...

पहिले छोरी पछि लौरी

रामेछाप-दुई साता अघि मन्थली नगरपालिकामा अभिभावकले नै आफ्नै छोरीलाई नयाँ ज्वाइका साथ अन्माएर पठाए। विहेको दुइसाता बित्न नपाउदै तिनै अभिभावकले तीनै छोरी दिएको ज्वाइलाई आफ्नै घरमा बाधेर कुट्नु समेत पर्यो।

मुटुरोगीलाई चर्को बेवास्ता

धुलिखेल-हृदयघात भएका बिरामीलाई छिटोभन्दा छिटो उपचारकेन्द्र पुर्‍याइहाल्नुपर्छ । चिकित्सक नै भन्छन्, 'कम्तीमा ३० मिनेटदेखि १ घन्टाभित्र अस्पताल नपुर्‍याए बचाउन गाह्रो पर्छ।'

युवाशक्ति विदेश पलायनसँगै ठगिनेको संख्या बढ्दो

सुनसरी इटहरी–५ की २८ वर्षीया पद्मा प्रधान लेवनान गएको नौं वर्ष बितिसक्यो। पद्माको अवस्थाबारे परिवारका सदस्य बेखबर छन्। उनलाई लेवनान पठाउने एजेन्टसँग सम्पर्क गर्दा कुनै चासो नै दिदैनन्। परिवारका सदस्य...

जापानका राजदूत प्राचीन कपिलवस्तुमा

जापानका राजदूत प्राचीन कपिलवस्तुमा

कपिलवस्तु–जापानका राजदूत मासुशी ओगावाले आइताबार प्राचीन कपिलवस्तुस्थित बुद्ध नगरी तिलौराकोटको अवलोकन भ्रमण गरेका छन्।

परिवर्तनका तीन सूत्र: त्याग, सहनशीलता र योगदान (भिडियाे)

परिवर्तनका तीन सूत्र: त्याग, सहनशीलता र योगदान (भिडियाे)

लीलामणि पौडेल— तपाइँहरुको यो उपस्थितिले सदाचारपूर्ण जीवनयापनका लागि सघाउनेछ। अरुलाई पनि यस्तो सदाचारयुक्त जीवनयापन गर्न प्रेरित गर्नेछ। धेरै मान्छेहरुले मलाई सुनाउनुहुन्छ मुलुकमा यतिधेरै भ्रष्ट्राचार व्याप्त छ म के गर्नसक्छु र?...

साथीको दुःखमा इन्दुको साथ

साथीको दुःखमा इन्दुको साथ

धरान–आफ्नो मिल्ने साथी प्रिति बिकको दुवै मृगौला फेल भएको सुनेदेखि धरान ८ की इन्दु राईलाई पर्नुसम्म पीर पर्यो । साथीलाई के सहयोग गर्ने भनेर उनलाई निक्कै छटपटी भयो।