Monday 7 Poush, 2071 |
Menu

अर्थ

नेप्से ६ महिनायताकै तल

(0 votes)
काठमाडौं - बैंक तथा वित्तीय संस्थाका संस्थापकको १९ प्रतिशत सेयर बिक्री गर्ने बाटो खुला भएपछि सेयर बजार ओरालो लाग्न थालेको छ। साताको अन्तिम दिन बिहीबार नेपाल स्टक एक्सचेन्ज परिसूचक (नेप्से)  ६ महिनायताकै न्यून ५ सय अंक तल (४९२.८४) आएको छ। 

नेपाल धितोपत्र बोर्डले दुई साताअघि संस्थापक सेयरधनीसँग रहेको ७० प्रतिशत सेयर घटाएर ५१ मा झार्ने योजना ल्याएको थियो। यो व्यवस्थाले १९ प्रतिशत सेयर बिक्री गर्न बाटो खुले पछि बजार घट्न थालेको हो। संस्थापकहरुको सेयर बिक्री गर्न दिने व्यवस्थापछि बजारमा सेयर आपूर्ति बढ्ने भन्दै बजार घटेको हो।
'१९ प्रतिशतको प्रभावले बजार घटेको हो,' सेयर ब्रोकर कम्पनी दक्षिणकाली इन्भेस्टमेन्ट एन्ड सेक्युरिटिजका प्रबन्ध सञ्चालक दिनेशराज सापकोटाले भने, 'बोर्डले गरेको व्यवस्था गरेपछि बजारमा एकैचोटी धेरै सेयर आउने मनोविज्ञानले गर्दा लगानीकर्ताले मूल्य घटाएर सेयर बिक्री गरिरहेका छन्।'
धितोपत्र बोर्डले संस्थापक सेयर बिक्री दुई तरिकाबाट गर्न सकिने  व्यवस्था गरेको छ। सेयरधनीले आफूले चाहेको मूल्य तोकेर बोलकबोल वा सेयर ब्रोकरमार्फत बजार मूल्य अनुसार नेप्सेमा बिक्री गर्न पाउने व्यवस्था गरेको छ। नयाँ व्यवस्थाअनुसार बजारमा संस्थापक सेयरको आपूर्ति भइसकेको छैन। तर केही सेयर ब्रोकर र ठूला खेलाडीहरुले आपूर्ति बढेर बजार घट्ने भन्दै साना लगानीकर्ताबाट मूल्य घटाएर सेयर किन्न थालेका छन्।
धितोपत्र बोर्डका अध्यक्ष बाबुराम श्रेष्ठले संस्थापक सेयर एकैचोटी बजारमा आएर समस्या पर्ने भन्ने हल्ला चलाएर सीमित लगानीकर्ताले फाइदा उठाउन खोजेको बताए। 'साधारण सेयर जस्तो संस्थापक सेयर बजारमा सजिलै आउन सक्दैन, प्रक्रिया पुरा गर्नुपर्छ,' उनले भने, 'अहिले १९ प्रतिशतको भय देखाएर केही तत्वहरुले साना लगानीकर्ताको सेयर सस्तोमा किन्न खोजिरहेका छन्।'
राष्ट्र बैंकको व्यवस्था अनुसार २ प्रतिशतभन्दा माथि सेयर बिक्री गर्नु परे नियामकको स्वीकृति लिनु पर्छ। बैंक तथा वित्तीय संस्थाको संस्थापक सेयर पहिले आफ्नै समूहका अन्य सेयरधनीले किन्नु पर्छ। उसले नकिनेको खण्डमा राष्ट्र बैंकको स्वीकृति लिएर बाहिर बिक्री गर्नु पर्ने हुन्छ।
'१९ प्रतिशतका कारणले बजार प्रणालीलाई केही पनि असर पार्दैन,' उनले भने, 'मूल्य घटाएर साना लगानीकर्ताको सेयर किन्नलाई यसको त्रास ठूला लगानीकर्ताले छरिरहेका छन्। साना लगानीकर्ता भ्रममा पर्नु हुँदैन यसको कारणले बजारलाई असर गर्दैन।'
बजारमा १९ प्रतिशतको निर्णय फिर्ता गर्नेसमेत हल्ला चलाइएको छ। राष्ट्र बैंकको सञ्चालक समितिले १९ प्रतिशतको निर्णय फिर्ता लिन बोर्डलाई पत्र लेख्न लागेको छ भन्दै अहिले बजारमा हल्ला फिजाइएको छ। '१९ प्रतिशत सेयर बेच्ने निर्णय फिर्ताको हल्लाले पनि लगानीकर्ता  अन्यौंलमा परेका छन्,' सापकोटाले भने।
तर दुवै नियामकहरुले कुनै पनि हालतमा निर्णय फिर्ता  नहुने जानकारी दिएका छन्। '१९ प्रतिशत हाम्रै सहमतिमा बेच्न दिने निर्णय भएको हो,' राष्ट्र बैंकका प्रवक्ता भास्करमणि ज्ञवालीले नागरिकसँग भने, 'बरु यो कार्यान्वयनमा ढिलाइ भएको हो। अध्ययन गरेर नै निर्णय गरिएकाले फिर्ता हुँदैन।'
१९ प्रतिशत सेयर बजारमा आउने भन्दै लगानीकर्ताले मूल्य घटेर बिक्री गरिरहेका छन्। नेप्से परिसुचक बिहीबार करिब ११ अंकसम्म घटेको थियो। बीचमा हल्का सुधार भएर बजार ७.९२ अंक घटेर बन्द भएको छ। ३ बजे बन्द हुने बजार साढे २ बजेदेखि सामान्य सुधार देखिएको हो।
यही आधा घण्टाको अवधिमा कारोबार रकममा पनि वृद्धि भएको छ। साढे २ बजेसम्म बजारमा साढे डेढ करोडको कारोबार भएको थियो। त्यसपछि बढेर कारोबार रकम ५ करोड ६९ लाख रुपैयाँ पुगेको हो। बिहीबार बजारमा ८४ कम्पनीका १ हजार ४४ वटा कारोबार भएको थियो। अन्तिम दिन १ लाख ७३ हजार ३१२ कित्ता सेयर किनबेच भएको नेप्सेले जनाएको छ।
बोर्डले साढे २ वर्षअघि नै १९ प्रतिशत संस्थापक सेयर सर्वसाधारणमा बिक्री गर्ने निर्णय गरेको थियो। लगानीकर्ताहरुले कारोबारै बन्द गरेर विरोध गरेपछि निर्णय फिर्ता लिइएको थियो। त्यस बेला फिर्ता लिइएको निर्णयलाई सामान्य संशोधन गर्दै बोर्डले फेरी कार्यान्वयनमा ल्याएको हो।
कुलो खन्न हजारौं किसान

कुलो खन्न हजारौं किसान

चिसापानी (कैलाली)-कर्णाली नदीको पानी खेतमा पुर्‍याउन कैलालीका १० हजारभन्दा बढी किसान रानी, जमरा, कुलरिया कुलो खन्ने काममा सक्रिय छन्। जंगलमै बास बसेर उनीहरुले काम गरिरहेका छन्। कैलालीको पूर्वी भेगका किसानले...

कुलो खन्न हजारौं किसान

कुलो खन्न हजारौं किसान

चिसापानी (कैलाली)-कर्णाली नदीको पानी खेतमा पुर्‍याउन कैलालीका १० हजारभन्दा बढी किसान रानी, जमरा, कुलरिया कुलो खन्ने काममा सक्रिय छन्। जंगलमै बास बसेर उनीहरुले काम गरिरहेका छन्। कैलालीको पूर्वी भेगका किसानले...

पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

काठमाडौं– चौतर्फी दबाबपछि नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती गरेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य घटेअनुसार नघटाएको भन्दै विद्यार्थी संगठनले दबाब दिएपछि निगमको शुक्रबार बसेको सञ्चालक समिति...

मलमा १४० मिसम्याच

मलमा १४० मिसम्याच

विराटनगर-कृषि सामग्री कम्पनी लिमिटेड र मोरङका एक सय ४० सहकारी संस्थाले एउटै परिमाणको मल किनबेच विवरण आन्तरिक राजस्व कार्यालयमा फरक–फरक पेस गरेका छन्। एउटै परिमाणको मल खरिद र बिक्री मूल्य...

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

झापा-एक–डेढ वर्ष अघिसम्म आफ्नो बगानमा उत्पादित हरियो पत्ती कारखाना लिएर जान चिया किसान हच्किन्थे। ट्र्याक्टरबाट पत्ती झार्दाझार्दै विषादीको गन्ध ह्वास्सै आउँदा उद्योगीले मूल्य घटाइहाल्थे। किसानको बोली लगभग बन्द हुन्थ्यो। ‘बोलुँ...

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

काठमाडैं-बन्द अवस्थतामा रहेका आठवटा सार्वजनिक संस्थानलाई सर्त सहित निजिकरण गर्न उद्योग मन्त्रालय सहमत भएको छ। नेपाल सरकारको कम्तीमा ४९ प्रतिशत सेयर हुनेगरी व्यवस्थापन करारमा दिएर उद्योग संचालन गर्न मन्त्रालयले प्रकृया...

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

काठमाडौं- झण्डै ६ वर्षपछि नेपाल आयल निगम आफैले नाफा कमाएर इन्डियन आयल कर्पोरेसन र सञ्चय कोषको ऋण तिरेको छ। २०६५ सालमा निगम नाफामा जाँदा ऋण तिरेपछि निरन्तर घाटा बेहोर्दै आएको...

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

काठमाडौं- राष्ट्रिय ध्वजावाहक नेपाल वायुसेवा निगमले चीनबाट अनुदानमा प्राप्त दोस्रो जहाजले बिहीबारबाट नियमित व्यापारिक उडान गर्ने भएको छ। यो जहाजको पहिलो गन्तव्य पोखरा रहेको छ। पोखराका लागि दैनिक दुई उडान...