Friday 15 Jestha, 2072 |
Menu

अर्थ

'पाइपलाइनलाई जग्गा अधिग्रहणको समस्या छैन'

(0 votes)
काठमाडौं- सरकारले अमलेखगन्ज–रक्सौल पाइपलाइन निर्माण क्षेत्रमा नेपालतर्फ पर्ने जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको जनाएको छ। 'पाइपलाइन निर्माण क्षेत्रको जग्गा अधिग्रहण ठूलो समस्या होइन,' वाणिज्य सचिव लालमणि जोशीले शनिबार नागरिकसँग भने, 'नेपालतर्फको अधिकांश पाइपलाइन बिछ्याउने क्षेत्रमा सडक जोडिएको छ। थोरै ठाउँमा मात्रै निजी जग्गा पर्ने भएकाले ठूलो समस्या हुँदैन।'


भारतको विदेश मन्त्रालयले जग्गा अधिग्रहण लगायत समस्या समाधान नभई पाइपलाइन निर्माणमा कुनै प्रतिबद्धता नगर्न इन्डियन आयल कर्पोरेसन(आइओसी)लाई आग्रह गरेको थियो। पाइपलाइन निर्माण गर्दा आ–आफ्नो क्षेत्रको जग्गा आफैंले गरिदिनुपर्छ। आइओसीले भारततर्फको जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको जानकारी गराएको उनले बताए।

'हामीलाई पहिला नै भारततर्फको जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको आइओसीका अधिकारीहरुले बताएका थिए। आइओसी यो परियोजनाप्रति धेरै आशावादी देखिएका छन्,' जोशीले भने। उनले पाइपलाइन निर्माणसम्बन्धी छलफल वाणिज्य वार्ता (नेपाल–भारत अन्तर सरकारी बैठक)मा समेत भइसकेको जानकारी दिए।

'पाइपलाइन निर्माणको कुरा धेरैअघिदेखि भएको हो। अघिल्लो वाणिज्य वार्तामा समेत पाइपलाइन निर्माणको छलफल भएको थियो,' उनले भने, 'तर अहिले अचानक आएर कहाँबाट यो विषय आयो? हामी पनि अचम्मित भएका छांै।' अमलेखगन्ज–रक्सौल पाइपलाइन परियोजनामा अनुदान र ऋण दिने कुनै परिकल्पना नगरिएको बिहीबार भारतीय विदेश मन्त्रालयलाई उद्धृत गर्दै त्यहाँको दैनिक पत्रिका हिन्दुको अनलाइन संस्करणले लेखेको थियो। विदेश मन्त्रालयले पेट्रोलियम तथा ग्यास मन्त्रालय र आइओसीलाई समेत परियोजनामा जोखिम रहेको भन्दै कुनै किसिमको प्रतिबद्धता नजनाउन आग्रह गरेको थियो।

आइओसीले निर्माण, स्वामित्व, सञ्चालन र हस्तान्तरण (बुट) मोडेलमा पाइपलाइन निर्माण गर्न प्रस्ताव आएको भन्दै एक वर्षअघि वाणिज्यमा प्रस्ताव पठाएको थियो। जोशीले यही प्रस्तावको आधारमा परियोजना निर्माणको सहमतिका लागि अघि बढाइएको उनले जानकारी दिए।

यही प्रस्ताव आधारमा मन्त्रिपरिषद्ले पाइपलाइन निर्माणलाई सैद्धान्तिक सहमति जनाएर मोडालिटी तयार गर्न योजना आयोगका उपाध्यक्ष दीपेन्द्रबहादुर क्षेत्रीको संयोजकत्वमा समिति गठन गरेको थियो। समितिले गत वैशाख पहिलो साता पाइपलाइन निर्माणलाई प्राथमिकता दिएर प्रक्रिया अघि बढाउने निर्णय गरेको थियो।

आइओसीले बुट अवधारणाअनुसार पाइपलाइन निर्माण प्रस्ताव गरेको भन्दै निगम उच्च व्यवस्थापन उत्साहित थिए। आइओसी टोलीलाई पाइपलाइनको विस्तृत प्रस्तुतीकरणका लागि बोलाउने निर्णय गरिसकेको थियो। आइओसीले पाइपलाइन निर्माणमा लागेको खर्च तेल पठाउँदा कटाउँदै जाने प्रस्ताव गरेको छ।

सात वर्षभित्र सबै रकम चुक्ता गर्ने र त्यसपछिका तीन वर्षमा निश्चित नाफाका लागि राख्ने प्रस्ताव गरेको निगमको दाबी थियो। नेपाल आउने ७० प्रतिशत पेट्रोलियम पदार्थ रक्सौल नाकाबाट आउने भएकाले त्यही पाइपलाइन निर्माण गर्ने अवधारणा १५ वर्षअघि आएको थियो। पाइपलाइन निर्माणले पेट्रोलियम ढुवानी सस्तो पर्नेछ। पाइपलाइनबाट ल्याउँदा बन्द, हडताल, चुहावट र मिसावटको समस्या हुने छैन। पाइपलाइन बनाउन डेढ अर्ब रुपैयाँ लाग्ने दुई वर्षअघि निगमले गरेको अध्ययनले देखाएको थियो। निगमको विस्तृत सम्भाव्यता अध्ययन (डिपिआर) मा ४१ किलोमिटर लामो यो दुरीमा पाइपलाइन बिछ्याउन उक्त रकम लाग्ने देखिएको थियो।

पाइपलाइन नेपालतर्फ ३९ किलोमिटर र भारततर्फ दुई किलोमिटर पर्छ। पेट्रोलियम पाइपलाइन संवदेनशील मानिन्छ। डेढ मिटरमात्र तेल पाइप गाड्दा सुरक्षाका दृष्टिकोणले असुरक्षित मानिन्छ।
विदेशीलाई घुम्ने निम्तो

विदेशीलाई घुम्ने निम्तो

पोखरा-नेपाल घुमेर फर्केका पर्यटकलाई एकपटक फेरि आउन यहाँका पर्यटन व्यवसायीले आग्रह गरेका छन्। भूकम्पले पर्यटन क्षेत्र सुनसान बनेपछि उनीहरुले यस्तो आग्रह गरेका हुन्। ‘जो नेपाल घुमिसक्नुभएको छ, फेरि एकपटक आउनुहोस्,'...

सात वर्षपछि दाङमा उडान सुरु

सात वर्षपछि दाङमा उडान सुरु

दाङ- सात वर्षअघि उडान बन्द भएको दाङको टरिगाउँ विमानस्थल पुनःसञ्चालनमा आएको छ। बिहीबार निजी बिमान कम्पनी गोमा एयरले पहिलो उडान भरेको छ। यो कम्पनीले यसलाई 'नियमित उडान'समेत भनेको छ। बिहीबारदेखि...

भूकम्पपछिको सेयर बजार: लगानीकर्ताको आत्मविश्वास घट्यो

भूकम्पपछिको सेयर बजार: लगानीकर्ताको आत्मविश्वास घट्यो

काठमाडौं-विनाशकारी भूकम्पले बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई खासै प्रभाव नपार्ने देखिए पनि पुँजी बजारका लगानीकर्तामा आत्मविश्वास देखिएको छैन। भूकम्पपछि बजार खुलेको चार दिनसम्म लगातार सेयर बजारमा आएको गिरावटले लगानीकर्तामा विश्वास नभएको देखाएको...

तीन ठूला होटलमा क्षति

तीन ठूला होटलमा क्षति

काठमाडौं-विनाशकारी भूकम्प र त्यसपछि पटक–पटक गएका पराकम्पनबाट राजधानीको नयाँवानेश्वरस्थित प्रमुख पाँचतारे होटल एभरेस्टसहित तीन होटल क्षतिग्रस्त भएका छन्। सहरी विकास तथा भवन निर्माण विभागले ती तीनवटै होटललाई ‘रातो स्टिकर' दिएको...

एभरेस्ट होटलमा रातो स्टिकर

एभरेस्ट होटलमा रातो स्टिकर

काठमाडौं- नयाँ बानेश्वरस्थित पाँच तारे होटल 'एभरेस्ट'लाई सरकारले 'असुरक्षित' भन्दै रातो स्टिकर टाँसेको छ। वैशाख १२ गतेको महाभूकम्प र त्यसपछि आएको परकम्पनले होटलमा क्षति पुर्याएएपछि रातो स्टिकर टाँसिएको भवन निर्माण...

सुन तोलाको सय रुपैयाँले बढ्यो, ५२,५०० मा किनबेच

काठमाडौं– मंगलबार सुनको भाउ प्रतितोला १ सय रुपैयाँले बढेको छ। सोमबार तोलाको ५२ हजार ४ सय रुपैयाँ रहेको सुनको भाउ मंगलबार एकसय रुपैयाँले बढेको नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघले जनाएको छ।

प्राधिकरणलाई एकै दिन ७६ लाख रुपैयाँ नोक्सान

प्राधिकरणलाई एकै दिन ७६ लाख रुपैयाँ नोक्सान

काठमाडौं- पहिरोले कालीगण्डकी नदी थुनिएर स्याङ्जामा सञ्चालित १ सय ४४ मेगावाटको कालीगण्डकी 'ए' जलविद्युत आयोजना बन्द हुँदा विद्युत प्राधिकरणलाई एकै दिन झन्डै ७५ लाख ५५ हजार रुपैयाँ नोक्सान भएको छ...

महिना दिनपछि सेयरबजार खुल्दै

महिना दिनपछि सेयरबजार खुल्दै

काठमाडौं-महाभूकम्पसँगै एक महिनायता बन्द  सेयरबजार आइतबार खुल्दैछ । वैशाख १२ गते आएको भूकम्प र त्यसपछिका शक्तिशाली कम्पन प्रभावले सिडिएस एन्ड क्लियरिङ (सिडिएससी) लिमिटेड रहेको भवनमा क्षति पुगेपछि सेयरबजार बन्द थियो...