Tuesday 13 Magh, 2071 |
Menu

अर्थ

HUB

'पाइपलाइनलाई जग्गा अधिग्रहणको समस्या छैन'

(0 votes)
काठमाडौं- सरकारले अमलेखगन्ज–रक्सौल पाइपलाइन निर्माण क्षेत्रमा नेपालतर्फ पर्ने जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको जनाएको छ। 'पाइपलाइन निर्माण क्षेत्रको जग्गा अधिग्रहण ठूलो समस्या होइन,' वाणिज्य सचिव लालमणि जोशीले शनिबार नागरिकसँग भने, 'नेपालतर्फको अधिकांश पाइपलाइन बिछ्याउने क्षेत्रमा सडक जोडिएको छ। थोरै ठाउँमा मात्रै निजी जग्गा पर्ने भएकाले ठूलो समस्या हुँदैन।'


भारतको विदेश मन्त्रालयले जग्गा अधिग्रहण लगायत समस्या समाधान नभई पाइपलाइन निर्माणमा कुनै प्रतिबद्धता नगर्न इन्डियन आयल कर्पोरेसन(आइओसी)लाई आग्रह गरेको थियो। पाइपलाइन निर्माण गर्दा आ–आफ्नो क्षेत्रको जग्गा आफैंले गरिदिनुपर्छ। आइओसीले भारततर्फको जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको जानकारी गराएको उनले बताए।

'हामीलाई पहिला नै भारततर्फको जग्गा अधिग्रहणमा कुनै समस्या नरहेको आइओसीका अधिकारीहरुले बताएका थिए। आइओसी यो परियोजनाप्रति धेरै आशावादी देखिएका छन्,' जोशीले भने। उनले पाइपलाइन निर्माणसम्बन्धी छलफल वाणिज्य वार्ता (नेपाल–भारत अन्तर सरकारी बैठक)मा समेत भइसकेको जानकारी दिए।

'पाइपलाइन निर्माणको कुरा धेरैअघिदेखि भएको हो। अघिल्लो वाणिज्य वार्तामा समेत पाइपलाइन निर्माणको छलफल भएको थियो,' उनले भने, 'तर अहिले अचानक आएर कहाँबाट यो विषय आयो? हामी पनि अचम्मित भएका छांै।' अमलेखगन्ज–रक्सौल पाइपलाइन परियोजनामा अनुदान र ऋण दिने कुनै परिकल्पना नगरिएको बिहीबार भारतीय विदेश मन्त्रालयलाई उद्धृत गर्दै त्यहाँको दैनिक पत्रिका हिन्दुको अनलाइन संस्करणले लेखेको थियो। विदेश मन्त्रालयले पेट्रोलियम तथा ग्यास मन्त्रालय र आइओसीलाई समेत परियोजनामा जोखिम रहेको भन्दै कुनै किसिमको प्रतिबद्धता नजनाउन आग्रह गरेको थियो।

आइओसीले निर्माण, स्वामित्व, सञ्चालन र हस्तान्तरण (बुट) मोडेलमा पाइपलाइन निर्माण गर्न प्रस्ताव आएको भन्दै एक वर्षअघि वाणिज्यमा प्रस्ताव पठाएको थियो। जोशीले यही प्रस्तावको आधारमा परियोजना निर्माणको सहमतिका लागि अघि बढाइएको उनले जानकारी दिए।

यही प्रस्ताव आधारमा मन्त्रिपरिषद्ले पाइपलाइन निर्माणलाई सैद्धान्तिक सहमति जनाएर मोडालिटी तयार गर्न योजना आयोगका उपाध्यक्ष दीपेन्द्रबहादुर क्षेत्रीको संयोजकत्वमा समिति गठन गरेको थियो। समितिले गत वैशाख पहिलो साता पाइपलाइन निर्माणलाई प्राथमिकता दिएर प्रक्रिया अघि बढाउने निर्णय गरेको थियो।

आइओसीले बुट अवधारणाअनुसार पाइपलाइन निर्माण प्रस्ताव गरेको भन्दै निगम उच्च व्यवस्थापन उत्साहित थिए। आइओसी टोलीलाई पाइपलाइनको विस्तृत प्रस्तुतीकरणका लागि बोलाउने निर्णय गरिसकेको थियो। आइओसीले पाइपलाइन निर्माणमा लागेको खर्च तेल पठाउँदा कटाउँदै जाने प्रस्ताव गरेको छ।

सात वर्षभित्र सबै रकम चुक्ता गर्ने र त्यसपछिका तीन वर्षमा निश्चित नाफाका लागि राख्ने प्रस्ताव गरेको निगमको दाबी थियो। नेपाल आउने ७० प्रतिशत पेट्रोलियम पदार्थ रक्सौल नाकाबाट आउने भएकाले त्यही पाइपलाइन निर्माण गर्ने अवधारणा १५ वर्षअघि आएको थियो। पाइपलाइन निर्माणले पेट्रोलियम ढुवानी सस्तो पर्नेछ। पाइपलाइनबाट ल्याउँदा बन्द, हडताल, चुहावट र मिसावटको समस्या हुने छैन। पाइपलाइन बनाउन डेढ अर्ब रुपैयाँ लाग्ने दुई वर्षअघि निगमले गरेको अध्ययनले देखाएको थियो। निगमको विस्तृत सम्भाव्यता अध्ययन (डिपिआर) मा ४१ किलोमिटर लामो यो दुरीमा पाइपलाइन बिछ्याउन उक्त रकम लाग्ने देखिएको थियो।

पाइपलाइन नेपालतर्फ ३९ किलोमिटर र भारततर्फ दुई किलोमिटर पर्छ। पेट्रोलियम पाइपलाइन संवदेनशील मानिन्छ। डेढ मिटरमात्र तेल पाइप गाड्दा सुरक्षाका दृष्टिकोणले असुरक्षित मानिन्छ।
एयरबस तालिम ‘पूरा गर्न नसकेपछि' तीन क्याप्टेन फिर्ता

एयरबस तालिम ‘पूरा गर्न नसकेपछि' तीन क्याप्टेन फिर्ता

काठमाडौं-नेपाल वायुसेवा निगमले यही महिनाभित्र प्राप्त गर्ने नयाँ जहाजको तालिम लिन गएका आधा दर्जन वरिष्ठ क्याप्टेन (पाइलट) मध्ये तीनजना तालिम ‘पूरा गर्न नसकेपछि' फिर्ता भएका छन्।

प्याराग्लाइडिङका तीन नयाँ कम्पनी

प्याराग्लाइडिङका तीन नयाँ कम्पनी

पोखरा-प्याराग्लाइडिङका तीनवटा नयाँ कम्पनी थपिएका छन्। अब पोखराको आकाशमा प्याराग्लाइडिङ गर्ने कम्पनी संख्या २२ पुगेको नेपाल हवाई खेलकुद संस्थाले जनाएको छ। साहसी पर्यटकको संख्या बढ्दै गएपछि कम्पनी थपेको पर्यटन व्यवसायीले...

सरकारले नै बाँड्न थाल्यो ग्यास

सरकारले नै बाँड्न थाल्यो ग्यास

काठमाडौं-सरकारले अनुगमन चुस्त गराएर उद्योगीको कार्टेलिङ तोड्न नसकेपछि बजार हस्तक्षेप गर्दै आफैंले ग्यास बाँड्न थालेको छ। दुई महिनादेखि कृत्रिम अभाव गराइरहेका ग्यास उद्योगीलाई कानुनी कारबाही गर्न नसकेपछि उसले आइतबारदेखि टेकुस्थित...

नयाँ जहाजलाई दर्जन पाइलट आह्वान

नयाँ जहाजलाई दर्जन पाइलट आह्वान

काठमाडौं- राष्ट्रिय ध्वजावाहक नेपाल वायुसेवा निगमले अन्तर्राष्ट्रिय उडान गर्ने नयाँ दुई ठूला जहाजका लागि करिब एक दर्जन पाइलट (क्याप्टेन) लिने भएको छ। निगम व्यवस्थापनले शनिबार सार्वजनिक सूचना आह्वान गरी करार...

नेशनल ट्रेडिङले तीन दिन ग्यास बाँड्ने

नेशनल ट्रेडिङले तीन दिन ग्यास बाँड्ने

काठमाडौं– ग्यासको चरम अभाव भएका बेला सरकार तथा निजीक्षेत्रको पहलमा तीन दिनसम्म नेशनल टे्रडिङको जग्गामा स्टल राखेर ग्यास बिक्री गरिने भएको छ। वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय, ग्यास विक्रेता महासंघ, नेपाल आयल...

दुई आयोजनामा खिचातानी

दुई आयोजनामा खिचातानी

काठमाडौं- बढ्दो विद्युत संकट कम गर्न विकास समिति गठन गरी द्रुत गतिमा निर्माण गर्ने लक्ष्य राखिएका बूढीगण्डकी र नलसिंहगाढ जलाशय जलविद्युत आयोजना अहिले राजनीतिक भागबण्डा र खिचातानीको सिकार बनेका छन्।

‘संविधान दिएनौ, ग्यास त देऊ'

‘संविधान दिएनौ, ग्यास त देऊ'

काठमाडौं-कलंकीबाट थानकोटतिर ओरालो झर्नेबित्तिकै दाहिनेतिरको पसलमा ग्राहकको भिड थियो। उनीहरू लामो समयदेखि खाना पकाउने ग्यास नपाएर रन्थनिएका थिए। कोही त बालाजु, नयाँबानेश्वर र कोटेश्वरबाट त्यहाँ आइपुगेका थिए। ग्यास उपभोक्ताको भिड लागेको...

चिसोमा पनि र्‍याफ्टिङमा

चिसोमा पनि र्‍याफ्टिङमा

म्याग्दी-जाडोयामको चिसोमा पनि कालीगण्डकीमा र्‍याफ्टिङ गर्न भीड लाग्ने गरेको छ। जिल्लाको धार्मिकस्थल जलेश्वरबाट कालिगण्डकी नदी हुँदै सञ्चालन गरिएको जलयात्रा (र्‍याफ्टिङ) १० दिनमा ६ सय ५० जनाले गरेका छन्। व्यावसायिक र्यागफ्टिङको...