Monday 14 Bhadra, 2072 |
Menu

अर्थ

republica-header

ist-cc

दुई सातादेखि बैंकले ऋण रोके

(0 votes)
दुई सातादेखि बैंकले ऋण रोके
काठमाडौं - ब्याजदर वृद्धि गर्दा पनि निक्षेप बढ्नुको साटो उल्टो घट्न थालेपछि बैंकिङ क्षेत्रमा तरलता (लगानीयोग्य पुँजी) अभाव चर्किएको छ। तरलता अभाव चर्किएपछि दुई सातायता बैंकहरुले ऋण लगानी गरेका छैनन्।

'अहिले अभाव चर्किएर गएको छ, लगानी पनि नगरी वस्नु परेको अवस्था हो,' एक बैंकरले भने, 'अन्तर बैंक सापटी पनि पाउन छाडेको छ। राष्ट्र बैंकबाट स्थायी तरलता सुविधा लिएर काम चलाइरहेका छौं।'
तीन सातादेखि बैंकहरुको निक्षेप क्रमशः घट्दै गएको छ। ९ सय २७ अर्ब रुपैयाँ पुगेको निक्षेप ९ सय २४ अर्ब हुँदै अहिले ९ सय १९ अर्बमा झरेको छ। कर्जा लगानी दुई सातादेखि ७ सय २३ अर्ब रुपैयाँमा सीमित भएको छ।
अभाव चर्किएका कारण बैंकहरुले अनिवार्य नगद अनुपात (सिआरआर) पूरा गर्न पनि स्थायी तरलता सुविधा लिनुपरेको छ। राष्ट्र बैंकका अनुसार ३२ वाणिज्य बैंकले सिआरआर पूरा गर्न ५५ अर्ब २ करोड रुपैयाँ राख्नुपर्छ। तर बैंकहरुले चैतसम्म जम्मा ४९ अर्ब ७६ करोड रुपैयाँमात्र सिआरआरबापत राष्ट्र बैंकमा जम्मा गरेका छन्। बाँकी पैसा स्थायी तरलता सुविधा लिएर व्यवस्थापन गरेका छन्।
तरलता अभाव चर्किएका कारण मुस्किलले आधा दर्जन बैंकले मात्र अरु बैंकलाई सापटी दिन सकेका छन्। अहिले अधिकांश बैंकले सापटी माग गरिरहे पनि पैसा पाउन सकेका छैनन्। सापटीको  दर ३ प्रतिशतबाट बढेर ६.८६ प्रतिशत पुगेको छ। यो दर वाणिज्य बैंकबीचको हो। वित्तीय संस्थाहरुको दर अझ माथि ७.४३ प्रतिशत छ।
बैंकहरुसँग पैसा नभएका कारण कारोबार रकम पनि उल्लेख्य घटेको छ। ४ अर्बसम्म पुगेको कारोबार रकम अहिले १ अर्ब ६५ करोडमा सीमित भएको छ। वित्तीय संस्थाको कारोबार रकम अझ घटेर ४० करोडमा झरेको छ।
अहिले सरकारी स्वामित्वको राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक, एभरेस्ट बैंक, लक्ष्मी बैंक, स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक नेपाल र माछापुच्छे्र बैंकले अन्तर बैंकमा सापटी दिइरहेका छन्। बाँकी अधिकांश बैंकले सापटी माग गरिरहेका छन्।
सापटी सजिलै पाउन छाडेपछि बैंकहरुले राष्ट्र बैंकसँग स्थायी तरलता सुविधा (एसएलएफ) पनि माग गरिरहेका छन्। अन्तर बैंकभन्दा स्थायी तरलता सुविधाको दर महँगो छ। स्थायी तरलता सुविधा प्रयोग गर्न बैंकहरुले ८ प्रतिशत ब्याज तिर्नुपर्छ।
राष्ट्र बैंक स्रोतका अनुसार बैंकहरुले दैनिक औसत ५० करोड रुपैयाँ एसएलएफ चलाइरहेका छन्। दैनिक २/३ वटा बैंकले एसएलएफ प्रयोग गरिरहेका छन्। अन्तर बैंकमा पैसा नपाइएपछि एसएलएफ वढी प्रयोग हुन्छ। एसएलएफ ऋणपत्र धितो राखेर राष्ट्र बैंकबाट तुरुन्त लिन सकिन्छ।
बैंकहरुले तरलता अभाव लम्बिन थालेपछि धमाधम निक्षेपको  ब्याज बढाउन थालेका छन्। तीन दिनअघि मात्र सनराइज बैंकले १५ महिना बैंकमा पैसा राखे ९.५ प्रतिशत ब्याज दिने निक्षेप योजना ल्याएको छ। सेन्चुरीले सय दिन पैसा राखे ९ प्रतिशत ब्याज दिने योजना ल्याएको छ भने ग्लोबलले एक वर्षे मुद्दति निक्षेपको ब्याज ९ प्रतिशत पुर्यातएको छ।
बैंकहरुले संस्थागत र ठूला निक्षेपकर्तालाई अझ बढी ब्याज दिन थालेका छन्। नेपाल टेलिकमको २ अर्ब रुपैयाँ पैसा लिन सोमबार मात्र बैंकहरुल १०.५५ प्रतिशतसम्म ब्याज दिए। २ अर्बका लागि २० वटा बैंकले बोलकबोल गरेका थिए। २० बैंकले न्यूनतम ९ प्रतिशत ब्याज दिने प्रस्ताव गरेका थिए।
'६ महिनाअघि संस्थागत निक्षेपकर्तासँग बैंकहरुले ६ प्रतिशत पनि ब्याज तिरेर पैसा लिन मान्दैन्थे,' एक बैंकरले भने, '६ महिनापछि  साढे १० प्रतिशत ब्याजमा पैसा लिनुपर्ने अवस्था आएको छ।' उनले बैंकहरुले ६ महिनापछिको तरलता रणनीति पनि बनाउन नसक्दा अहिले समस्या आएको बताए।
सरकारी खर्च नभएको, बैंकहरुले निक्षेपको तुलनामा कर्जा बढी लगानी गरेकाजस्ता कारणले अभाव भएको हो। पछिल्लो चोटी नेपाल टेलिकमले नाफाबापत सरकारलाई करिब साढे तीन अर्ब रुपैयाँ बैंकबाट झिकेर लाभांश बुझाएका कारण पनि निक्षेप घटेर अभाव भएको हो।

प्रतिक्रिया

प्रहरी स्कर्टिङमा एलपी ग्यास ढुवानी

प्रहरी स्कर्टिङमा एलपी ग्यास ढुवानी

कोहलपुर- सातादेखि बाँकेलगायत मध्य र सुदूरपश्चिमका पहाडी जिल्लामा देखिएको खाना पकाउने एलपी ग्यास अभाव कम गर्न प्रशासनले पहरा दिएर ढुवानी सुरु गरेको छ। ग्यास अभाव हुन नदिन प्रहरी स्कर्टिङमा वितरण...

बन्दले बाध्यता भो हवाईयात्रा

बन्दले बाध्यता भो हवाईयात्रा

नेपालगन्ज- सार्वजनिक सवारी साधन नचल्दा सल्यान, थारमारेका इन्द्रबहादुर भण्डारी काठमाडौं पुग्न हवाई यातायात रोज्न बाध्य भए। तर, उनका लागि हवाई यात्रा पनि सहज भएन। जागिरका लागि आवेदन दिएका उनी बुधबार...

धावनमार्गछेउका अग्ला घर भत्काऊ

धावनमार्गछेउका अग्ला घर भत्काऊ

काठमाडौं-व्यवस्थापिका संसदको विकास समितिले त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको उडान तथा अवतरण रुटमा बनाइएका अग्ला घर तत्काल भत्काउनुपर्ने निष्कर्षसहितको प्रतिवेदन तयार गरेको छ।

पेट्रोल पाइपलाइन सम्झौतामा हस्ताक्षर

पेट्रोल पाइपलाइन सम्झौतामा हस्ताक्षर

काठमाडौं- लामो प्रतीक्षापछि नेपाल र भारतबीच रक्सौल–आमलेखगन्ज पेट्रोलियम पाइपलाइन निर्माण गर्ने सम्झौता भएको छ। सोमबार नेपाल सरकारका तर्फबाट वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्री सुनिलबहादुर थापा र भारतका पेट्रोलियम तथा प्राकृतिक ग्यास...

नाकामा रोकिए ४ हजार गाडी

नाकामा रोकिए ४ हजार गाडी

वीरगन्ज- मधेसकेन्द्रित तथा अन्य राजनीतिक दलको १० दिनदेखि जारी बन्दका कारण चार हजार मालबाहक गाडी मुलुकको प्रमुख नाका वीरगन्जनजिकै भारतीय सीमामा थन्किएका छन्।

फेरि बजेट बराबर रेमिटेन्स

फेरि बजेट बराबर रेमिटेन्स

काठमाडौं- पछिल्लो समय विदेशमा बस्ने नेपालीले मुलुकको बजेट बराबर रेमिटेन्स पठाउन थालेका छन्। आर्थिक वर्ष २०६९/०७० र २०७०/०७१ मा बजेटभन्दा बढी आएको रेमिटेन्स आव २०७१/०७२ मा भने बजेटकै हाराहारी छ।

चितवनमा फैलँदै माछापालन

चितवनमा फैलँदै माछापालन

चितवन- चितवनमा माछापालन व्यवसाय किसानको आफ्नै पहलमा फैलँदै गएको छ। २०६६ सालदेखि सामान्य सुधार हुँदै आएको माछापालन, गएको ४ वर्षदेखि भने अप्रत्यासित रुपमा वृद्धि भएको हो।

सुजुकी जिक्सर एसएफ आयो

सुजुकी जिक्सर एसएफ आयो

काठमाडौं- सुजुकी बाइकको आधिकारिक बिक्रेता भिजी अटोमोबाइल्स प्रालिले बिहीबार १५५ सिसी फुलफेर्ड स्ट्रिट स्पोर्ट्स बाइक जिक्सर एसएफ सार्वजनिक गरेको छ।