Friday 6 Bhadra, 2071 |
Menu

अर्थ

हरियो चियाको मूल्यमा ७० प्रतिशतसम्म गिरावट

  • २१ बैशाख, २०७०
  • भीम चापागाईं
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
हरियो चियाको मूल्यमा ७० प्रतिशतसम्म गिरावट
इलाम – चालु वर्षको सुरुमा हरियो चियापत्तिको मुल्य उच्च भए पनि अहिले एकैचोटी ७० प्रतिशतभन्दा बढीले गिरावट आएको छ।
गतवर्ष प्रतिकिलो ४६ रुपैयाँले हरियो चिया बिक्री गरेका किसानले यो वर्षको पहिलो सिजनमा ६८ रुपैयाँसम्ममा बेचेका। तर, पहिलो टिपाई (फस्टफ्लस) को अन्त्यसँगै मूल्य प्रतिकिलो २० रुपैयाँमा झरेको छ।
मूल्यमा एकाएक आएको ठूलो अन्तरले किसान चिन्तित भएका छन्। प्रतिस्पर्धात्मक अवस्थामा रहेका प्रशोधन कारखानाहरुले पहिलो टिपाइमा ह्वात्तै मूल्य बढाएर किसानलाई आफूतिर आकर्षित गरेका थिए।
श्रीअन्तुस्थित इलाम टि प्रोड्युसर्सले अहिले किसानलाई हरियो चियाको मूल्य प्रतिकिलो २० देखि २५ रुपैयाँसम्म दिएको छ। उसले केही समयअघि त्यही चियापत्तीको मूल्य प्रतिकिलो ६२ रुपैयाँसम्म दिएको थियो। श्रीअन्तुका किसान बैकुण्ठ घिमिरेले पहिले उच्च मूल्यसहित किसानलाई संगठित गरी सामुहिक रुपमा चिया खरिद गर्ने कारखानाले अहिले ह्वात्तै मूल्य घटाएको बताए।
‘वर्षेनी कारखानाले किसान आफूतिर आकर्षित गर्न सुरुमा राम्रो मूल्य दिन्छन् र पछि ज्यादै कम मूल्यमा मात्रै हरियो चिया खरिद गर्छन्।’ उनले भने। कारखानाले ए ग्रेड (दुई पात एक सुइरो) को हरियोपत्तीको २५ र बी ग्रेड (अति कम गुणस्तरको) को पत्तीको प्रतिकिलो २० रुपैयाँ दिइरहेको छ।
वर्षभरकै सबैभन्दा गुणस्तरीय मानिने पहिलो टिपाइको हरियो पत्तीको मूल्य सबैभन्दा उच्च (६८) दिएको फिक्कल मालुमस्थित हिमालय रेञ्ज चिया प्रशोधन कारखानाले पनि अहिले मूल्य घटाएको छ। कारखानाले अहिले चियाको मूल्य प्रतिकिलो २० देखि ३० रुपैयाँसम्म दिइरहेको छ।
लक्ष्मीपुरको मनोहर चिया कारखानले पनि किसानलाई फस्टफ्लसको चियामा प्रतिकिलो ५५ रुपैयाँ दिएको थियो। अहिले उसले मूल्य घटाएर प्रतिकिलो २०–२५ मै ल्याएको छ। सोयाङका चिया किसान प्रेम ढकालले लगातार हरियो चियाको मूल्य घटेपछि चिन्ता लागेको बताए। ‘कारखानाहरु मूल्य अझ घट्छ भन्छन्,' उनले नागरिकसँग भने 'हामीले यो मूल्यले चियामा गरेको लगानी उठाउन सक्दैनौ।’
नेपाल चिया विकास निगमअन्तर्गतका कारखानाहरुले पनि किसानलाई पहिलो टिपाइमा चियाको मूल्य ६० देखि ६२ रुपैयाँ प्रतिकिलोसम्म दिएका थिए।
पहिलो टिपाइको चियामा गुणस्तर राम्रो हुने भएकाले मूल्य उच्च दिएको भए पनि अहिलेको गुणस्तर त्यस्तो नभएकाले मूल्य घटाउनु परेको कारखानाहरुको दाबी छ। पहिलो टिपाइपछिको बाँझी पत्तीको गुणस्तर राम्रो नहुने भएकाले मूल्य घटाउन बाध्य भएको इलाम टि श्रीअन्तुका कर्मचारी ओम काफ्लेले बताए। उनले भने ‘पहिलो टिपाइबाट उत्पादित तयारी चियाको माग धेरै छ र मूल्य पनि राम्रो छ, त्यसपछिको उत्पादन पहिलोजस्तो गुणस्तरीय हुँदैन र मूल्य पनि कम हुन्छ।’ काफ्लेले यो वर्ष गत वर्षहरुको तुलनामा चियाको मूल्य तलसम्म नघट्ने बताए। विगतमा हरियो चियाको मूल्य प्रतिकिलो १२ रुपैयाँसम्म झरेको थियो। काफ्लेले यो वर्ष अहिलेकै हाराहारीको मूल्य वर्षभर स्थिर रहनसक्ने बताए।
कारखानाहरुले पछिल्लो समय किसानलहरुले रासायनिक मल र विषादी कम गर्दै गएकाले चियाको गुणस्तर पनि सुध्रँदै गएको बताएका छन्।
यसअघिसम्म  किसानलाई हरियो चियाको मूल्य प्रतिकिलो ६० रुपैयाँसम्म दिँदै आएका अर्गानिक चिया उत्पादक कारखानाहरुले भने यो वर्ष विगतको जस्तै मूल्य कायम राखेका छन्। अर्गानिक कारखानाहरुले भने वर्षभर एउटै मूल्य कायम राख्ने बताएका छन्। अर्गानिक अर्थाेडक्स चिया उत्पादक साँखेजुङ्गस्थित हिमालयन संाग्रिला टि प्रोड्युसर्सले गत वर्ष प्रतिकिलो ६० रुपैयाँ दिएको थियो। अर्गानिक नै उत्पादन गर्ने फिक्कलको गोर्खा टिले पनि ६० रुपैयाँकै हाराहारीको मूल्य दिएको थियो। तर, यो वर्ष भने यी ठूला दुई अर्गानिक उत्पादक कारखानाहरु हरियो चियाको मूल्य तोक्न विदेशी व्यापारीकै भर परिरहेका छन्।
५० करोड लगानीमा सांग्रिलाको रिसोर्ट

५० करोड लगानीमा सांग्रिलाको रिसोर्ट

पोखरा-मुलुकको होटल तथा रिसोर्ट सञ्चालक कम्पनी ‘सांग्रिला होटल एन्ड रिसोर्टले कास्कीको बेगनासमा आधा अर्ब रुपैयाँ लगानी गरी एउटा रिसोर्ट सञ्चालन गर्ने भएको छ। सांग्रिलाले हाल राजधानीमा पाँचतारे होटल सांग्रिला र...

चिया कोलकाताको हैकम

चिया कोलकाताको हैकम

श्रीअन्तु (इलाम)-‘कलर र फ्लेभरमा अझै ध्यान दिने, नत्र उताबाट डिमान्ड क्यान्सिल गर्छ,' रोलर मेसिन घुमिरहेको इलाम टी प्रोड्युसर्स प्रालिको कारखानाभित्र भेटिएका प्रोडक्सन म्यानेजर किसन गिरी चिया प्रशोधनमा संलग्न मजदुरलाई भन्दै...

बढी रकम कबोल्ने कतारलाई हजयात्री ठेक्का

बढी रकम कबोल्ने कतारलाई हजयात्री ठेक्का

काठमाडौं-गृह मन्त्रालयले साउदी अरबको मक्कामा हज गर्न जाने मुसलमान तीर्थयात्री लान–ल्याउन अन्तर्राष्ट्रिय वायुसेवा कम्पनीका लागि आह्वान गरेको टेन्डर बढी भाउ तोक्ने वायुसेवाले जितेको छ। सम्बद्ध स्रोतका अनुसार गृहअन्तर्गतको हज कमिटीले खाडी...

नेपालको आन्तरिक उडानमा जेट प्लेन

नेपालको आन्तरिक उडानमा जेट प्लेन

नेपालको नयाँ हवाई कम्पनी सौर्य एयरलाइन्सको पहिलो जहाज आज दिउँसो काठमाडौं‌ अवतरण गर्दैछ। बम्बार्डियर, क्यानाडाद्वारा निर्मित ५४ सिट क्षमताको सिआरजे २०० नेपालमा आन्तरिक उडान भर्ने पहिलो जेट प्लेन हुनेछ।

नाफाजति सबै जीवनलाई

नाफाजति सबै जीवनलाई

पोखरा-एउटा व्यावसायिक कम्पनीले नाफाको कति प्रतिशत सामाजिक उत्तरदायित्व शीर्षकअन्तर्गत समाजसेवामा लगाउँछ?सोच्नुहोला– आधा, एक, साढे एक वा दुई प्रतिशत। प्राय कम्पनीले सामाजिक उत्तरदायित्वमा खर्चने रकम यो भन्दा पनि कम हुन्छ।होइन, पोखराको...

निःशुल्क भिसा र टिकट दिन मलेसियालाई आग्रह

निःशुल्क भिसा र टिकट दिन मलेसियालाई आग्रह

काठमाडौं-नेपालीको प्रमुख श्रम गन्तब्य मलेसियालाई निःशुल्क भिसा र टिकट उपलब्ध गराउन आग्रह गरिने भएको छ। नेपाल आउन लागेका मलेसियाली मानव संसाधन मन्त्रीसामु यस्तो आग्रह गर्ने तयारी छ। श्रम तथा रोजगार राज्यमन्त्री...

झरी र लाठी चार्जबीच १८ हजार आवेदन

झरी र लाठी चार्जबीच १८ हजार आवेदन

काठमाडौं- एक हातमा चप्पल र अर्को हातमा फारम बोकेका वामिटक्सार गुल्मीका सुमनसिंह मल्ल बुधबार ललितपुरको च्यासल फुटबल मैदानमा असिनपसिन थिए। निलो पाइन्ट घुँडासम्म सारेका उनको त्यसमाथिको शरीर पनि हिलाम्ये थियो।

बैंकर रविनालाई अन्तर्राष्ट्रिय अवार्ड

बैंकर रविनालाई अन्तर्राष्ट्रिय अवार्ड

काठमाडौं—बैंकर रविना देशराज श्रेष्ठले अन्तर्राष्ट्रिय अवार्ड जितेकी छिन्। मेगा बैंककी नायब महाप्रबन्धक समेत रहेकी श्रेष्ठले मलेसियाबाट प्रदान गरिने एसियास्तरीय '२१ सेञ्चुरी गोल्डेन फोनिक्स अवार्ड' जितेकी हुन्।