Friday 11 Bhadra, 2072 |
Menu

republica-header

ist-cc

छोरी खेलाउँदै, जहाज उडाउँदै

  • शुक्रबार ११ श्रावण, २०७०
  • सुशील भट्टराई
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
काठमाडौं - जहाजको ककपिटमा को–को हुन्छन्? पाइलट र इन्जिनियर। अनुमतिबिना एयरहोस्टेस पनि भित्र छिर्न पाउँदिनन्। छोरी (अनधिकृत व्यक्ति) लाई ककपिटमा राखेर जहाज उडाउँदा नेपाल वायुसेवा निगमका दुई पाइलट कारबाहीमा परेका छन्। निगमको अन्तर्राष्ट्रिय उडान गर्ने बोइङ ७५७–९एन एसिबीका ती दुई पाइलटलाई अनिश्चित समयसम्म उडान गर्न नपाउने गरी 'ग्राउन्डेड' गरिएको छ।
उड्डयन क्षेत्रको नियामक निकाय नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणको आग्रहपछि राष्ट्रिय ध्वजाबाहक निगमले क्याप्टेन सुधीर राई र सोनी राणालाई यस्तो कारबाही गरेको हो।
स्रोतका अनुसार करिब तीन साताअघि मलेसियाको क्वालालम्पुरबाट काठमाडौं आउने क्रममा क्याप्टेन राई र राणाले आफैंले उडाएको उक्त जहाजको ककपिटमा राणाकी छोरी पनि थिइन्। घटनालाई निगम व्यवस्थापनले अहिलेसम्म 'गुपचुप' राख्न खोजेको थियो।
'उडान सुरक्षामा खेलाँची गरेका कारण निगम व्यवस्थापनले क्याप्टेन राई र राणालाई ग्राउन्डेड गरेको छ,' स्रोतले बिहीबार नागरिकसँग भन्यो, 'व्यवस्थापनले यसलाई गम्भीर रूपमा लिएको छ।'
घटनाबारे अनुसन्धान गर्न नायब महाप्रबन्धक गणेश ठाकुरको संयोजकत्वमा समिति पनि गठन गरिएको छ। उडान अवधिमा राणाकी करिब १४ वर्षीया छोरीले जहाजको ककपिटबाट कम्तीमा चारपटक भित्र–बाहिर गरेकी थिइन्। जहाजलाई क्याप्टेन राईले 'कमान्ड' गरेका थिए।
'यदि त्यो जहाजमा यात्रुमात्र थिए भने सायद ककपिटमा अनधिकृत व्यक्ति प्रवेश गराएको यो घटना सार्वजनिक नहुन पनि सक्थ्यो,' स्रोतले भन्यो, 'संयोगवश, त्यही जहाजमा नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका एक उच्च अधिकारी पनि यात्रा गरिरहेका रहेछन्। उनले ककपिटमा अनधिकृत व्यक्ति आवतजावत गरेको घटनाबारे कार्यालयमा जानकारी गराएपछि दुवै क्याप्टेन कारबाहीमा परेका हुन्।'
ती अधिकारीबाट घटनाबारे जानकारी पाएपछि प्राधिकरणले 'उडान सुरक्षामा गम्भीर त्रुटि गरेकाले क्याप्टेन राई र राणालाई कुनै पनि उडान गर्न नदिनू' भन्दै वायुसेवा निगमलाई पत्र लेखेको थियो। त्यसपछि निगम व्यवस्थापनले दुवै क्याप्टेनलाई अनिश्चित समयसम्म उडान गर्न नपाउने गरी ग्राउन्डेड गरेको हो। 
ठाकुर समितिले प्रतिवेदन तयार गरी महाप्रबन्धक मदन खरेललाई बुझाएर त्यसको निष्कर्ष आएपछि मात्र क्याप्टेन राई र राणाले जहाज उडाउन पाउने स्रोतले जानकारी दियो। समितिलाई प्रतिवेदन बुझाउन ३० दिनको म्याद दिइए पनि अहिलेसम्म घटनाबारे अनुसन्धान सुरु भएको छैन। 'अब समितिले कहिले अनुसन्धान गर्ने हो, अनि कहिले प्रतिवेदन तयार गरेर निष्कर्ष निकाल्ने हो, ठेगान छैन,' स्रोतले भन्यो। 
स्रोतका अनुसार जहाज कमान्ड गरिरहेका क्याप्टेन राईले पनि ककपिटमा क्याप्टेन राणाकी छोरीलाई प्रवेश गर्न नरोकेपछि उनीसमेत कारबाहीमा परेका हुन्। 'ककपिटमा अनधिकृत व्यक्ति प्रवेश गरेर कुनै उपकरण चलाइदियो भने जहाज दुर्घटना पनि हुन सक्छ,' स्रोतले भन्यो, 'झन्डै दुई सय यात्रु बोकेको जहाजको उडान सुरक्षामा हेल्चेक्र्याइँ गर्नु त भएन नि!' 
निगम र अन्य अन्तर्राष्ट्रिय वायुसेवाको नियमअनुसार ककपिटभित्र पोसाक (युनिफर्म) लगाएका र परिचयपत्र झुन्डाएका चालकदल (पाइलट, एयर होस्टेस, इन्जिनियरलगायत) बाहेक अरू कोही पनि छिर्न पाउँदैन। 'यस्तो नियम राम्ररी बुझेका अनुभवी क्याप्टेन राई र राणाले बेवास्ता गर्दा कारबाहीको भागी भए,' स्रोतले भन्यो। 
निगमले आफ्ना दुइटै बोइङका ककपिटको ढोका प्रत्येकको ५० हजार अमेरिकी डलर खर्च गरी नयाँ जडान गरेको हो। 'बुलेट प्रुफ' ती ढोका भित्रबाट पाइलटले नखोलेसम्म बाहिरबाट खोल्न सकिँदैन। उडान सुरक्षाका लागि यस्तो व्यवस्था गरिएको निगमले जनाएको छ।
यो घटना ताजा उदाहरणमात्र हो। निगममा यस्ता घटना यसअघि पनि भएका थिए। पछिल्लोपटक तीन महिनाअघि यस्तै गरी ककपिटमा अनधिकृत व्यक्तिलाई राखेर ल्याएको प्रमाणित भएपछि निगमका क्याप्टेनद्वय शुक्रशमशेर राणा र ओमबहादुर गुरुङलाई दुई सातासम्म जहाज उडाउन नपाउने गरी ग्राउन्डेड गरिएको थियो।
स्रोतका अनुसार थाइल्यान्डको बैंककबाट काठमाडौं आउँदा क्याप्ेटन राणा र गुरुङले बेलायतका एक पर्यटकलाई ककपिटमा राखेर ल्याएका थिए। यो घटनामा अनौठो के भयो भने क्याप्टेन राई र राणाको जहाजमा नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका जो उच्च अधिकारी थिए, त्यसबेला गुरुङ र राणाको जहाजमा पनि उनै सवार थिए।
करिब चार वर्षअघि लुक्लाबाट काठमाडौं आउँदै गरेको जहाजको ककपिटभित्र को–पाइलट बस्ने सिटमा एयर होस्टेस राखेर ल्याएको प्रमाणित भएपछि निगमका क्याप्टेन दीपेन्द्र प्रधानलाई एक वर्षसम्म जहाज उडान नपाउने गरी ग्राउन्डेड गरिएको थियो। एयर होस्टेसलाई पनि ६ महिना ग्राउन्डेड गरिएको थियो। तर, त्यसबेला एयर होस्टेसलाई आफ्नो सिट छोड्ने को–पाइलटलाई भने कुनै कारबाही भएको थिएन।

भारतमा पनि

छिमेकी भारतको ध्वजाबाहक एयर इन्डियामा पनि केही दिनअघि यस्तै घटना भएको थियो। बैंगलोरबाट हैदराबाद उडेको एयर इन्डियाको जहाजमा क्याप्टेनद्वयले एक अभिनेत्रीलाई ककपिटमा राखेर ल्याएका थिए। घटना प्रमाणित भएपछि भारतीय नागरिक उड्डयन महानिर्देशकको कार्यालयले ती दुवै पाइलटलाई जहाज उडानमात्र नपाउने होइन, निलम्बन नै गरेको थियो।

प्रतिक्रिया

सद्‍भाव जोगाउँदै जनजाति नेत्री

सद्‍भाव जोगाउँदै जनजाति नेत्री

काठमाडौं- 'देशलाई माया गर्न कुनै ठूलो काम गर्नै पर्दैन। नकारात्मक र घृणाको कुरा नलेखौं, यतिबेला योभन्दा ठूलो देश सेवा अरू हुन सक्दैन।' भूमिअधिकार मञ्चकी महासचिव सरस्वती सुब्बाले बिहीबार बिहान लेखेको...

भिभिआइपीसँगको तस्बिर ठगीको अस्त्र

भिभिआइपीसँगको तस्बिर ठगीको अस्त्र

काठमाडौं- प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालादेखि भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीसम्म उनी सँगै छन्। कांग्रेस वरिष्ठ नेता शेरबहादुर देउवा, एकिकृत माओवादीका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल, शिक्षामन्त्री चित्रलेखा यादव अनि नेकपा–माओवादीका अध्यक्ष मोहन वैद्य सबैसँग...

'यस्तो क्रूर मरण कसैको नहोस्'

'यस्तो क्रूर मरण कसैको नहोस्'

काठमाडौं-'स्वर्गको बास होस्, बिदाइ सबैको यस्तै होस् तर मरण त्यस्तो –क्रूर) कसैको नहोस्!' निकैबेरदेखि आर्यघाटतिर तन्किरहेका उनका आँखा एकाएक भरिएर आए र तरक्क तर्किए। आफैंसित यत्ति बोलिन् र भक्कानिएको मन...

सेना फेरि ब्यारेक बाहिर

सेना फेरि ब्यारेक बाहिर

धनगढी– स्थानीय प्रशासनले कैलाली जिल्लाका ६ गाविसलाई दङ्गाग्रस्त क्षेत्र घोषणा गर्दै सेना परिचालन गर्ने निर्णय गरेको छ। मंगलबार बिहान बसेको जिल्ला शान्ति सुरक्षा समितिको बैठकले टीकापुर आसपासको सम्भावित प्रदर्शन हिंसात्मक...

विशेष सम्पादकीय : आततायी घटना

कैलाली, टीकापुरमा थरुहट–थारुवान संयुक्त संघर्ष समितिले सोमबार आह्वान गरेको बन्द र प्रदर्शनलाई हिंसात्मक बिन्दुमा पुर्याैएर मुलुकमा अनिष्ट सिर्जना गर्न खोजिएको छ। सोमबारको क्रूर घटनामा नेपाल प्रहरीका एसएसपी लक्ष्मण न्यौपानेसहित पाँच...

दाहालको करेसाबारीमा चिनियाँ मन्त्री (फोटो फिचर)

दाहालको करेसाबारीमा चिनियाँ मन्त्री (फोटो फिचर)

काठमाडौ- चिनियाँ विदेश सहायक मन्त्री तथा कम्युनिष्ट पार्टीका नेता डोउ इनयोङ सोमबार बिहान एमाओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाललाई भेट्न उनको निवास लाजिम्पाट पुगे। विहान ८: १५ मा दाहाल निवास पुगेका डोउले...

सुरुङ्गाले देखायो बन्दमुक्त बाटो

सुरुङ्गाले देखायो बन्दमुक्त बाटो

झापा- सामान्य हल्लाकै भरमा बजार, यातायात सबै ठप्प भइहाल्ने चलन हाबी भएका बेला झापाको सुरुङ्गा बजारचाहिँ पूरै फरक छ। बन्दको हल्ला सुरु भएपछि छिमेकी सहरहरू पसलका सटर झारेर निदाउँछन्, सुरुङ्गा...

'बाँच्नु न मर्नु भो लेकमा'

'बाँच्नु न मर्नु भो लेकमा'

ओखरेनी लेक (सिन्धुपाल्चोक)- एक हजार ८ सयदेखि २ हजार मिटर उचाइमा फराकिलो आकार लिएर फैलिएको ओखरेनी लेक खासमा घाँसेमैदान हो। गाई, याक, चौंरी र भेडाबाख्रा पालेर गुजारा चलाउने हिमाली क्षेत्रका...