Wednesday 27 Magh, 2072 |
Menu

republica-headerdiscount-subscribe1

istl

लाखौं राहदानी एकैपटक अवैध हुने

  • मङ्गलबार १८ असार, २०७०
  • सुरेन्द्र पौडेल
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
लाखौं राहदानी एकैपटक अवैध हुने
काठमाडौ - पर्याप्त राहदानी जारी गर्न नसक्ने परराष्ट्र मन्त्रालयको अवस्थाका कारण डेढ वर्षभित्र एकैपटक लाखौं नेपालीको राहदानी अवैध हुने भएको छ। विदेशमा रहेका नेपालीहरू राहदानीकै कारण अवैध हुनेछन् भने नेपालीहरू विदेश जान नपाउने स्थिति आउनेछ। अन्तर्राष्ट्रिय नागरिक उड्डयन संगठन (आइकाओ) को प्रावधान अनुसार २०१५ नोभेम्बर २४ पछि पुरानो हस्तलिखित राहदानी संसारभर अवैध हुनेछ। त्यसबेलासम्म विदेशमा बस्ने नेपालीले हस्तलिखित राहदानी फेर्न सकेनन् भने उनीहरूसँग स्वदेश फर्कनु वा विदेशमै अवैध बसोबास गर्नुको विकल्प हुँदैन। देशभित्र पनि राहदानी लिन महिनौं कुर्नुपर्ने हुनेछ।
nepalipatro-nagarik
अहिले राहदानी विभागले मुस्किलले प्रतिमहिना करिब ५२ हजार राहदानी वितरण गर्दै आएको छ। एमआरपी जारी भएयता अढाइ वर्षमा विभागले करिब १० लाख राहदानी मात्रै जारी गर्न सकेको छ। तर २०१५ मे महिनामा दैनिक मागसहित त्यसबेला काम नलाग्ने हुने थप करिब २५ लाख हस्तलिखित राहदानीलाई एमआरपीमा बदल्नुपर्ने हुन्छ। 
६ महिना समय बाँकी छँदै नयाँ भिसा लिनुपर्ने भएकाले मे देखिनै त्यस्ता राहदानी म्याद सकिए बराबर हुनेछन्। थप राहदानीको तयारी गर्न नै करिब ६ महिना लाग्ने भएकाले सरकारले अहिल्यै काम थाले पनि त्यसपछिको १७ महिनामा राहदानी विभागले कम्तिमा ३२ लाख राहदानी वितरण गर्नुपर्नेछ। अहिले औसत ३३ हजार ३ सय राहदानी बाँड्दै आएको विभागले मासिक एक लाख ७६ हजार राहदानी वितरण गर्नुपर्ने अवस्था छ।
विभागमा रहेको जनशक्तिले पूर्ण क्षमतामा काम गरे १७ महिनामा बढीमा १५ लाख ३० हजार राहदानी जारी गर्न सक्नेछ। राहदानी विभाग यसबारे जानकार छ। अहिलेको तयारीले कुनै पनि हालतमा महिनाको करिब २ लाख राहदानी बनाउन नसक्ने स्वीकार गर्छन् विभागका महानिर्देशक रमेश खनाल। 
'एकैपटक माग भए अहिलेकै अवस्थामा जारी गर्न सम्भव छैन,' खनालले भने, 'छिट्टै ठूलो तयारी गरी कार्यान्वयनमा नल्याए राहदानी वितरणमा भयावह स्थिति आउँछ।' 
वैदेशिक रोजगारमा गएका अधिकांशलाई उनीहरूको हस्तलिखित राहदानी सन् २०१५ नोभेम्बर २४ बाट काम नलाग्ने हुन्छ भन्ने पत्तो छैन। सरकारले हस्तलिखित राहदानी विस्थापित गर्न कुनै प्रयास नगरेकाले उनीहरूसम्म यो सूचना नपुगेको हो। 'नेपालभित्र त राहदानी वितरण गर्न सकिएला तर विदेशमा भएकालाई दिन गाह्रो छ,' महानिर्देशक खनालले भने, 'विदेशमा रहेकालाई आइकाओको नियमबारे केही थाहा छैन। विशेष अभियान चलाएर हस्तलिखित राहदानी विस्थापित नगरे धेरै नेपाली अवैध बन्नेछन्।' 
हाल विभागमा एक सहसचिव, तीन उपसचिव, १६ अधिकृत, २० नासु, २८ कम्प्युटर अपरेटर, ५ कार्यालय सहयोगी, ४ सवारी चालक र ८ सुरक्षा सहयोगीको दरबन्दी छ। यो जनशक्तिले बढीमा दैनिक तीन हजारभन्दा बढी राहदानी जारी गर्न नसक्ने विभाग जनाउँछ। जबकि नयाँ राहदानीको माग धान्ने र हस्तलिखित राहदानी विस्थापित गर्ने हो भने दैनिक कम्तीमा ६ हजार जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। 
फ्रान्सेली कम्पनी ओबर्थरसँगको सम्झौता अनुसार दैनिक चार हजार राहदानी जारी गर्नुपर्थ्यो। उक्त कम्पनीसँग सन् २०१५ नोभेम्बर २४ सम्ममा ४० लाख एमआरपी छपाई सक्नुपर्नेछ। साढे दुई वर्षको अवधिमा विभागले १० लाख एमआरपी जारी गरिसकेको छ। अब विभागसँग मात्र ३० लाख खाली एमआरपी छन्। सम्झौता गरेको मितिसम्म बाँकी ३० लाख एमआरपी जारी नगरे छपाईका लागि नयाँ टेन्डर प्रक्रिया थाल्नु पर्ने हुन्छ।
सम्भावित संकटलाई बेलैमा सम्बोधन गर्न विभागले एउटा प्रस्ताव परराष्ट्रमार्फत अर्थ मन्त्रालयमा पठाएको थियो। प्रस्ताव पठाएको एक वर्ष बित्न लाग्यो, सुनुवाइ कतैबाट भएको छैन। 
विभागले छिटोछरितो राहदानी वितरण गर्न देशभित्र ३५ ठाउँमा र विदेशमा रहेका नेपाली नियोगमा 'लाइभ इनरोलमेन्ट सेन्टर' राख्ने योजना प्रस्ताव गरेको थियो। यसका लागि अर्थ मन्त्रालयसँग एक अर्ब रुपैयाँ माग गरिएको थियो। सेन्टर सञ्चालनमा आए सेवाप्रदायकले यस्ता सेन्टरबाट प्रत्यक्ष अनलाइन फारम भर्न सक्ने थिए। 
'अब विदेशमा जहाँ–जहाँ नेपालीको ठूलो संख्या छ, त्यहाँ–त्यहाँ निश्चित समयका लागि विशेष टोली खटाई हस्तलिखित राहदानी विस्तापित गर्नुको विकल्प छैन,' महानिर्देशक खनालले भने, 'खाडी राष्ट्र, युरोप, अमेरिका, मलेसियालगायत ठाउँमा यस्तो विशेष अभियान चलाउनु पर्छ। अन्यथा संकट टार्न सकिँदैन।'

प्रतिक्रिया

पूर्व प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाको निधन

पूर्व प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाको निधन

काठमाडौं-पूर्व प्रधानमन्त्री एवं प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेपाली कांग्रेसका सभापति सुशील कोइरालाको गए राति १२:५० बजे निधन भएको छ। महाराजगन्जस्थित कोइरालाको निवासमै उनको निधन भएको कोइराला निकट पारिवारिक श्रोतले जानकारी दियो।

योरुना हत्या प्रकरणः रातभर सँगै बस्न नमान्दा हत्या

योरुना हत्या प्रकरणः रातभर सँगै बस्न नमान्दा हत्या

पोखरा— नयाँगाउँकी युवती योरुना (नेहा) पुन, १८, को हत्यामा संलग्न युवालाई कास्की प्रहरीले पक्राउ गरेको छ। हत्यामा संलग्न भएको आरोपमा प्रहरीले पोखरा–९ नयाँबजारका कृतन खड्की (सतिश),२१, लाई प्रहरीले पक्राउ गरेको...

'मुन्नाभाइ' संख्या १३ मै रोकिँदैन : प्रहरी

'मुन्नाभाइ' संख्या १३ मै रोकिँदैन : प्रहरी

काठमाडौं- 'जचाउने हो?'प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरोका प्रमुख हेमन्त मल्ल ठकुरीले आइतबार उनकै कार्यकक्षमा व्यंग्यात्मक प्रस्ताव राखे, 'अहिले त हाम्रो हिरासतमा ठग, चोर मात्रै हैनन्, कहलिएका डाक्टरको समूह नै छ, भन्नुस्...

जीवनदियोमा तेल थप्दै बस्नेत

जीवनदियोमा तेल थप्दै बस्नेत

काठमाडौं—  – जब उनी सडकमा बेसहारा बिरामी भेट्छन्, झटपट उठाएर अस्पताल पुर्यारउँछन् र उपचार व्यवस्था मिलाएर नयाँ जीवन दिलाउँछन् ।– जब उनी मदिराले सकिनै लागेका दुव्र्यसनी भेट्छन्, उसलाई जीवनको महत्व बुझाउँछन्...

अख्तियारको 'ब्ल्याकमेलिङ'पछि डिनको राजीनामा

अख्तियारको 'ब्ल्याकमेलिङ'पछि डिनको राजीनामा

काठमाडौं— मेरिट प्रणालीमा आधारित भई ३५ लाख रुपैयाँसम्म शुल्क लिएर मात्र एमबिबिएसमा विद्यार्थी भर्ना गर्नुपर्ने नियम कार्यान्वयन नगराउन आफूमाथि परेको दबाब थेग्न नसकेपछि चिकित्सा शास्त्र अध्ययन संस्थान (आइओएम) का डिन डा....

भारतीयले खुलाए वीरगन्ज नाका

भारतीयले खुलाए वीरगन्ज नाका

वीरगन्ज- भारतीय नाकाबन्दीले अवरुद्ध वीरगन्ज नाका १ सय ३४ दिनपछि शुक्रबारबाट सञ्चालनमा आएको छ। संविधानमा असन्तुष्टि जनाउँदै मधेसी मोर्चाले असोज ७ देखि जारी राखेको धर्ना केही दिनयता खुकुलो भएसँगै शुक्रबार...

राष्ट्रपति भ्रमण : मठमन्दिरदेखि गजल गोष्ठीसम्म

राष्ट्रपति भ्रमण : मठमन्दिरदेखि गजल गोष्ठीसम्म

काठमाडौं- राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी एक कार्यक्रममा सहभागी हुन बुधबार काठमाडौंबाट पोखरा पुगिन्। कार्यक्रम थियो– विश्व शान्ति पूजा तथा सालिक अनावरण। कार्यक्रम उद्घाटन १ बजे तय भए पनि एक घन्टाअघिबाटै पोखराका...

गाँजाको जुत्ता, चरेसको सोल

गाँजाको जुत्ता, चरेसको सोल

काठमाडौं- विदेशीमाझ प्रिय गाँजाका बोटको रेसाबाट बनेका खैरा जुत्ता। अनि त्यही जुत्ताको कालो सोल। स्थलमार्गबाट भारत पठाएर त्यहाँबाट समुन्द्री मार्ग हुँदै युरोपेली मुलुक पुर्याखउन तयारी अवस्थामा रहेको जुत्ताको चाङ अहिले...