Sunday 6 Poush, 2071 |
Menu

अर्थ

'हचुवाले बन्छ मौद्रिक नीति'

(0 votes)
काठमाडौं -वरिष्ठ अर्थशास्त्री टुलराज वस्यालले विगतमा राष्ट्र बैंकले हचुवा किसिमले मौद्रिक नीति बनाएको आरोप लगाएका छन्।

पछिल्ला पाँच वर्षमा मौद्रिक नीतिले लिएको लक्ष्य र प्रगतिको तथ्यांक सार्वजनिक गर्दै अर्थशास्त्री वस्यालले राष्ट्र बैंकले मौद्रिक व्यवस्थापनमा खेलवाड गरेको आरोप लगाए।
'मुलुकमा राजनीतिक अस्थिरता भएको र सर्वसाधारणको पहुँच पनि नपुग्ने अवस्थाको फाइदा उठाउँदै हावाको भरमा मौद्रिक नीतिमा लक्ष्य तोक्ने काम गरिएको देखिन्छ,' नेपाल व्यवस्थापक संघ (म्यान) ले शुक्रबार आयोजना गरेको आगामी मौद्रिक नीतिबारेको छलफल कार्यक्रममा वस्यालले भने ' जे गरे पनि आफुलाई केही हुँदैन र जवाफदेहि पनि बन्नु पर्दैन भन्ने मानसिकताबाट काम गरेको देखिन्छ।'
उनले पाँच वर्ष यताका मौद्रिक नीतिले लिएका लक्ष्यमध्ये कुनै एकको उपलब्धी पनि यथार्थ नदेखिएको बताए। 'मुद्रास्पि्कती, सोधान्तर बचत, मुद्रा प्रदाय वृद्धिदर, खुला बजार, टे्रजरी बिलजस्ता सबै औजारहरुमा लिएको लक्ष्य र उपलब्धी कुनैको पनि मेल खाँदैन,' उनले भने 'यो केबल हचुवा र अनुमानले राखिएका लक्ष्य हुन्।'
उनका अनुसार २०६५–०६६ यताका मौद्रिक नीतिमा मुद्रास्पि्कतीको लक्ष्य सातदेखि साढे ७ प्रतिशत राखिएको छ तर, यथार्थ भने १२.६ प्रतिशतसम्म छ। उनले मुद्रास्पि्कतीमा मात्र नभएर आर्थिक वृद्धि दर, सोधानान्तर बचत, मुद्रा प्रदायको वृद्धिदरलगायत सबै मौद्रिक औजारको लक्ष्य र यथार्थको तथ्यांक नमिल्ने जानकारी दिए।   
उनले मौद्रिक नीति तर्जुमा गर्दा नीतिगत खेलवाड भएको भन्दै अबका दिनमा गम्भीर हुनुपर्ने तथ्यांकले देखाएको बताए। 'राष्ट्र बैंकका कारणले वित्तिय प्रणाली अरु थप धरासायी बनाउन भएन,' उनले भने 'समस्या देखिए तत्काल उपकरण प्रयोग गर्नसक्नु पर्छ।'
नेपाल बैंकर्स संघका अध्यक्ष राजनसिंह भण्डारीले मुलुकका सबै क्षेत्र तहस नहस भएकाले मौद्रिक नीति मात्र असफल भयो भन्नु त्यत्ति व्यवहारिक नहुने बताए। उनले मुलुकको राजनीति, अर्थतन्त्रलगायत सबै क्षेत्रले काम गर्न नसकेको अवस्थामा मौद्रिक नीतिको लक्ष्य पनि यथार्थमा पुग्न नसक्ने जानकारी दिए।
'मुलुक हाक्नेहरुको सही नीति, दृष्टिकोण र नेतृत्व केही छैन, उनले भने 'त्यसैले मुलक गरिवीको रेखाबाट माथि उठन सकेको छैन, उनले भने। समग्र अर्थतन्त्र नै समस्याग्रस्त भएकाले त्यसै अनुसार वित्तिय र मौद्रिक नीतिको विश्लेषण गरिनुपर्छ, उनले भने। अहिलेको विकास कसैको 'भिजन' बाट भएको होइन, यो समयको गतिबाट स्वभाविक रुपमा भएको हो, उनले भने।
अध्यक्ष भण्डारीले आगामी मौद्रिक नीतिले राष्ट्र बैंकलाई अझ बलियो बनाउनु पर्नेमा जोड दिए। 'बैंक तथा वित्तिय संस्थामाथि तत्काल कारवाही गर्न सक्ने गरी कानुन आउनु पर्छ, उनले भने 'वित्तिय संस्थालाई समस्याग्रस्त घोषणा गर्ने तर लामो समयसम्म वार वा पार नगर्ने प्रवृतिको अन्त हुनुपर्छ,' उनले भने।  
म्यानका अध्यक्ष जनकराज शाहले राष्ट्र बैंकलाई सुझाव दिने उद्देश्यले अन्तक्रिया कार्यक्रम आयोजना गरिएको बताए। म्यानले हरेक वर्ष बजेट र मौद्रिक नीति बनाउन सुझाव दिदैं आएको छ।   
पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

काठमाडौं– चौतर्फी दबाबपछि नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती गरेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य घटेअनुसार नघटाएको भन्दै विद्यार्थी संगठनले दबाब दिएपछि निगमको शुक्रबार बसेको सञ्चालक समिति...

मलमा १४० मिसम्याच

मलमा १४० मिसम्याच

विराटनगर-कृषि सामग्री कम्पनी लिमिटेड र मोरङका एक सय ४० सहकारी संस्थाले एउटै परिमाणको मल किनबेच विवरण आन्तरिक राजस्व कार्यालयमा फरक–फरक पेस गरेका छन्। एउटै परिमाणको मल खरिद र बिक्री मूल्य...

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

झापा-एक–डेढ वर्ष अघिसम्म आफ्नो बगानमा उत्पादित हरियो पत्ती कारखाना लिएर जान चिया किसान हच्किन्थे। ट्र्याक्टरबाट पत्ती झार्दाझार्दै विषादीको गन्ध ह्वास्सै आउँदा उद्योगीले मूल्य घटाइहाल्थे। किसानको बोली लगभग बन्द हुन्थ्यो। ‘बोलुँ...

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

काठमाडैं-बन्द अवस्थतामा रहेका आठवटा सार्वजनिक संस्थानलाई सर्त सहित निजिकरण गर्न उद्योग मन्त्रालय सहमत भएको छ। नेपाल सरकारको कम्तीमा ४९ प्रतिशत सेयर हुनेगरी व्यवस्थापन करारमा दिएर उद्योग संचालन गर्न मन्त्रालयले प्रकृया...

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

काठमाडौं- झण्डै ६ वर्षपछि नेपाल आयल निगम आफैले नाफा कमाएर इन्डियन आयल कर्पोरेसन र सञ्चय कोषको ऋण तिरेको छ। २०६५ सालमा निगम नाफामा जाँदा ऋण तिरेपछि निरन्तर घाटा बेहोर्दै आएको...

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

काठमाडौं- राष्ट्रिय ध्वजावाहक नेपाल वायुसेवा निगमले चीनबाट अनुदानमा प्राप्त दोस्रो जहाजले बिहीबारबाट नियमित व्यापारिक उडान गर्ने भएको छ। यो जहाजको पहिलो गन्तव्य पोखरा रहेको छ। पोखराका लागि दैनिक दुई उडान...

सुन्तला किसानको गुनासो, पैसा राख्ने ठाउँ छैन

सुन्तला किसानको गुनासो, पैसा राख्ने ठाउँ छैन

दारेचोक-चितवन दारेचोक तोकदाङका किसानले सुन्तला फलाएर पैसा कमाए पनि राख्ने ठाउँ नपाएको गुनासो गरेका छन्। सुन्तला पकेट क्षेत्र अवलोकन गर्न गएको कृषि विज्ञसहितको टोलीसँग स्थानीयले गत वर्ष कमाएको करिब दुई करोड...

१३ वर्षपछि नेपाल बैंक सञ्चालकको जिम्मा

काठमाडौं— नेपाल राष्ट्र बैंकले १३ वर्षपछि देशकै सबैभन्दा पुरानो बैंक यसका सञ्चालकलाई हस्तान्तरण गरेको छ। नेपाल बैंक लिमिटेडको आइतबार सम्पन्न विशेष साधारण सभाले सर्वसाधारण सेयरधनीको तर्फबाट दुईजना सञ्चालक निर्विरोध चयन...