Sunday 17 Falgun, 2071 |
Menu

अर्थ

HUB

पुँजी बढाउन ८६ संस्थाले सेयर जारी गर्नुपर्ने

(0 votes)
काठमाडौं - राष्ट्र बैंकले चालु आर्थिक वर्षभित्रै तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरेपछि ८६ बैंक तथा वित्तीय संस्थाले बोनस सेयर, हकप्रद सेयर वा मर्जरमा जानुपर्ने भएको छ।

राष्ट्र बैंकले मौद्रिक नीतिमा तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनुपर्ने व्यवस्था गरेपछि आठ वाणिज्य बैंक, ४० विकास बैंक र ३८ फाइनान्स कम्पनीले बोनस वा हकप्रद सेयर जारी गरेर वा मर्जरमा गएर पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने अवस्था आएको हो।
राष्ट्र बैंकको नीतिअनुसार वाणिज्य बैंकहरुले २ अर्ब, राष्ट्रियस्तरका विकास बैंकले ६४ करोड, फाइनान्स कम्पनीले २० करोड र क्षेत्रीयस्तरका विकास बैंकले १० करोड चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ। यी संस्थासँग नाफाबाट बोनस सेयर जारी गर्ने वा हकप्रद सेयर जारी गरेर सेयरधनीबाट पैसा उठाउनुपर्ने विकल्प छ। यसो गर्न नसके मर्जरमा गएर तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ।
राष्ट्र बैंकले यसअघि जगेडा तथा अन्य पुँजी कोषसमेत गणना गर्दा तोकिएको चुक्ता पुँजी बराबरको रकम पुगे हुने व्यवस्था गरेको थियो। पुरानो नीतिमा पुनरावलोकन गर्दै राष्ट्र बैंकले चुक्ता पुँजी बराबर रकम प्रवर्द्धक/लगानीकर्ताबाटै जुटाउनुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। यो प्रावधानसँगै बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई पुँजी बढाउन दबाब बढेको छ।
अहिले ८ वटा वाणिज्य बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।  बैंक अफ काठमाण्डू (बिओके),  एभरेस्ट बैंक, कुमारी बैंक, लक्ष्मी बैंक, लुम्बिनी बैंक, नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स (एनसिसी) बैंक, सिद्धार्थ बैंक र स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्डले अहिलेको चुक्ता पुँजीमा ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा बोनस सेयर दिएपछि पुँजी २ अर्ब पुग्छ। सबैभन्दा बढी सेयर एनसिसी, सिद्धार्थ, कुमारी र लुम्बिनी बैंकले जारी गर्नुपर्छ। एनसिसी बैंकले २६.५ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। सिद्धार्थले १९.०४, लुम्बिनीले १९.९२ र कुमारीले १९.८१ प्रतिशत सेयर जारी गर्नु पर्छ।
एनसिसी बैंकले गत आर्थिक वर्ष ३७ करोड रुपैयाँ नाफा गरेको छ। जगेडा कोषमा केही रकम छुट्याउनु पर्ने भएकाले लगानीकर्ताले नाफाबाट पाउने हिस्सा घट्छ। जसले गर्दा बैंकले नाफाबाट २६.५ प्रतिशत बोनस सेयर दिन सक्दैन। बाँकी पुँजीका लागि बैंकले मर्जरमा जाने योजना बनाएको छ।
'हाम्रो नाफाबाट करिब १८ प्रतिशत बोनस सेयर वितरण गर्न पुग्छ, बोनस सेयर वितरणपछि पुँजी १ अर्ब ७५ करोड हुन्छ,' एनसिसी बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अमृतचरण श्रेष्ठले आइतबार नागरिकसँग भने, 'बाँकी पुँजी जुटाउन मर्जरमा जाने योजनामा छौं।' उनले मर्जरका लागि आवश्यक छलफल भइरहेको भन्दै पुसभित्र मर्जर सम्झौता गरेर राष्ट्र बैंकको स्वीकृति माग्ने तयारी रहेको जानकारी दिए।
लुम्बिनी बैंकले पनि नाफाबाट बोनस सेयर वितरण गरेर पुँजी बढाउन सक्दैन। बैंकले पुँजी वृद्धिका लागि प्रवर्द्धकलाई हकप्रद जारी गरेर पैसा उठाउनुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण कम भएकाले लुम्बिनीले पनि एनसिसीको जस्तै अर्को संस्थासँग मर्जरमा जानुपर्ने हुन्छ। बैंकले गत वर्ष १२ प्रतिशत बोनस सेयर दिएको थियो। बैंकले चुक्ता पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १९.९२ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्छ। अहिले यसको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ छ।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकले चुक्ता पुँजीको ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नुपर्छ। नाफा उच्च रहेकाले यसले बोनस सेयरबाटै पुँजी बढाउन सक्छ। एभरेस्ट बैंकले पनि चुक्ता पुँजीको ११.९४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफा अर्ब नाघेकाले एभरेस्टलाई बोनस सेयर वितरण गर्न कुनै समस्या छैन। एभरेस्टको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ पुगेको छ।
कुमारी बैंकले चुक्ता पुँजीको १९.८१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफाबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन गाह्रो छ। बैंकले गत वर्ष ७ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। सिद्धार्थ बैंकसँग १ अर्ब ६१ करोड रुपैयाँ चुक्ता पुँजी छ। उसले १९.०४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। गत वर्ष ८.४२ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गरेको सिद्धार्थलाई बोनस सेयर वितरणबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन मुस्किल छ।
बिओकेले अहिलेको चुक्ता पुँजीको १५.७८ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। १ अर्ब ६८ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बिओकेले गत वर्ष ५ प्रतिशत बोनस सेयर र २१.३२ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। मेलम्ची खानेपानी परियोजनाको बैंक ग्यारेन्टी रकम नोक्सानी व्यवस्थामा छुट्याउनु नपरेको खण्डमा बिओकेलाई नाफाबाट बोनस सेयर जारी गरी पुँजी बढाउन गाह्रो हुँदैन।
लक्ष्मी बैंकले पनि पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १५.३० प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। १ अर्ब ६९ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बैंकले गत वर्ष १० प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। बैंकले नाफा बढाए बोनस सेयरबाटै पुँजी पुर्‍याउन सक्छ।
विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीले गत आर्थिक वर्ष नै तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरे पनि त्यो पूरा नगरेपछि एक वर्ष समय थप गरिएको छ। थपिएको समयमा ४० वटा विकास बैंक र ३८ वटा फाइनान्स कम्पनीले पुँजी बढाइसक्नु पर्छ। अधिकांश विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीलाई एक वर्षमा तोकिएको पुँजी पुर्‍याउन नाफाबाट मात्र सम्भव छैन। ती संस्थाले हकप्रद सेयर पनि जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण हकप्रद सेयरमा नभएकाले अधिकांश संस्थासँग मर्जरमा जानुको विकल्प छैन।
बैंक  जारी गर्नुपर्ने सेयर Ü
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक ७.३१
लक्ष्मी बैंक १५.३०
बैंक अफ काठमाण्डू १५.७८
कुमारी बैंक १९.८१
लुम्बिनी बैंक १९.९२
एभरेस्ट बैंक ११.९४
सिद्धार्थ बैंक १९.०४
नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स बैंक २६.५०
फाइभ जी इन्टरनेटबाट १ सेकेन्डमा ३० फिल्म डाउनलोड गर्न सकिने

फाइभ जी इन्टरनेटबाट १ सेकेन्डमा ३० फिल्म डाउनलोड गर्न सकिने

लन्डन—तपाइँ इन्टरनेटबाट डाउनलोड गरेर फिल्म हेर्न सौखिन हुनुहुन्छ भने खुशीको खबर छ। वैज्ञानिकहरुले फोर जी भन्दा ६५ हजार गुणा तीव्र गतिको इन्टरनेट प्रविधि फाइभ जी विकास गरेका छन्। फाइभ जीमा...

भारतले आधारभूत संरचनामा लगानी गर्ने, के-के छन् बजेटका मुख्य घोषणा?

भारतले आधारभूत संरचनामा लगानी गर्ने, के-के छन् बजेटका मुख्य घोषणा?

नयाँ दिल्ली– भारतका अर्थमन्त्री अरुण जेटलीले नयाँ दक्षिणपन्थी सरकारको पहिलो पूर्ण बजेट सार्वजनिक गर्दै आधारभूत संरचनाका परियोजनामा बढी लगानी गर्ने र देशको अर्थतन्त्रले उडान गर्ने समय आएको बताएका छन्। समाचार...

माथिल्लो कर्णाली ड्यामसाइटमा तनाब

माथिल्लो कर्णाली ड्यामसाइटमा तनाब

दैलेख-माथिल्लो कर्णाली जलविद्युत आयोजना निर्माणस्थलमा आयोजनाविरोधी दलका कार्यकर्ता र स्थानीयबीच तनाब भएको छ। भारतीय निर्माण कम्पनी जिएमआर र सरकारबीच भएको आयोजना विकास सम्झौता (पिडिए) बारे प्रभावित क्षेत्रमा लगानी बोर्डले बिहीबार...

तीन महिनापछि विमानस्थलमा नयाँ राडार

तीन महिनापछि विमानस्थलमा नयाँ राडार

काठमाडौं-त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलले उडान–अवतरण गर्ने सम्पूर्ण जहाजलाई आफ्नो सञ्जाल (नेटवर्क) भित्र समेट्न जडान गरिरहेको नयाँ राडार तीन महिनापछि सञ्चालनमा आउने भएको छ। नयाँ राडार जडानपछि उडान सुरक्षा थप प्रभावकारी हुने...

सिएको उपस्थितिबिना ६ खर्बभन्दा बढी खर्च भइरहेको छ

सिएको उपस्थितिबिना ६ खर्बभन्दा बढी खर्च भइरहेको छ

पहिलो नेपाली चार्टर्ड एकाउन्टेन्ट भएको करिब ५० वर्ष भएको छ। हालसम्म करिब एक हजारको संख्यामा नेपाली चार्टर्ड एकाउन्टेन्ट भइसकेका छन्। १५ वर्ष पहिलेसम्म पनि विदेशमा गएर यो कोर्स अध्ययन गर्नुपर्ने...

अलैँची उत्पादन ओरालो, मूल्य उकालो

अलैँची उत्पादन ओरालो, मूल्य उकालो

भोजपुर-भोजपुरको उत्तरी क्षेत्र दोभाने–७ का कृषक वीरबल राईले सोचेजति अलैँची उत्पादन भएन, मूल्य यस्तरी अकासिएला भन्ने पनि उनलाई लागेको थिएन्।

कागजपत्र नपुगेपछि निगमको दिल्ली उडान रोकियो

कागजपत्र नपुगेपछि निगमको दिल्ली उडान रोकियो

काठमाडौं-सेवा बन्द गरेको तीन वर्ष तीन महिनापछि नेपाल वायुसेवा निगमले बुधबारबाट भारतको नयाँदिल्ली उडान पुनः सुरु गर्न गरेको तयारी अन्तिममा पूरा हुन सकेन। भारतले आवश्यक कागजात नपुगेको भन्दै उडान सञ्चालन...

विकास खर्च फेरि पनि न्यून

विकास खर्च फेरि पनि न्यून

काठमाडौं-बन्द हडताल नभएको र आर्थिक परिसूचकहरु सबै सकारात्मक भए पनि चालु आर्थिक वर्षको पहिलो ६ महिनामा विकासको गति भने अघिल्ला वर्षहरुभन्दा फरक हुन सकेको छैन।यो अवधिमा (साउन–पुस) आन्तरिक र बाह्य...