Wednesday 18 Bhadra, 2071 |
Menu

अर्थ

पुँजी बढाउन ८६ संस्थाले सेयर जारी गर्नुपर्ने

(0 votes)
काठमाडौं - राष्ट्र बैंकले चालु आर्थिक वर्षभित्रै तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरेपछि ८६ बैंक तथा वित्तीय संस्थाले बोनस सेयर, हकप्रद सेयर वा मर्जरमा जानुपर्ने भएको छ।

राष्ट्र बैंकले मौद्रिक नीतिमा तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनुपर्ने व्यवस्था गरेपछि आठ वाणिज्य बैंक, ४० विकास बैंक र ३८ फाइनान्स कम्पनीले बोनस वा हकप्रद सेयर जारी गरेर वा मर्जरमा गएर पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने अवस्था आएको हो।
राष्ट्र बैंकको नीतिअनुसार वाणिज्य बैंकहरुले २ अर्ब, राष्ट्रियस्तरका विकास बैंकले ६४ करोड, फाइनान्स कम्पनीले २० करोड र क्षेत्रीयस्तरका विकास बैंकले १० करोड चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ। यी संस्थासँग नाफाबाट बोनस सेयर जारी गर्ने वा हकप्रद सेयर जारी गरेर सेयरधनीबाट पैसा उठाउनुपर्ने विकल्प छ। यसो गर्न नसके मर्जरमा गएर तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ।
राष्ट्र बैंकले यसअघि जगेडा तथा अन्य पुँजी कोषसमेत गणना गर्दा तोकिएको चुक्ता पुँजी बराबरको रकम पुगे हुने व्यवस्था गरेको थियो। पुरानो नीतिमा पुनरावलोकन गर्दै राष्ट्र बैंकले चुक्ता पुँजी बराबर रकम प्रवर्द्धक/लगानीकर्ताबाटै जुटाउनुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। यो प्रावधानसँगै बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई पुँजी बढाउन दबाब बढेको छ।
अहिले ८ वटा वाणिज्य बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।  बैंक अफ काठमाण्डू (बिओके),  एभरेस्ट बैंक, कुमारी बैंक, लक्ष्मी बैंक, लुम्बिनी बैंक, नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स (एनसिसी) बैंक, सिद्धार्थ बैंक र स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्डले अहिलेको चुक्ता पुँजीमा ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा बोनस सेयर दिएपछि पुँजी २ अर्ब पुग्छ। सबैभन्दा बढी सेयर एनसिसी, सिद्धार्थ, कुमारी र लुम्बिनी बैंकले जारी गर्नुपर्छ। एनसिसी बैंकले २६.५ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। सिद्धार्थले १९.०४, लुम्बिनीले १९.९२ र कुमारीले १९.८१ प्रतिशत सेयर जारी गर्नु पर्छ।
एनसिसी बैंकले गत आर्थिक वर्ष ३७ करोड रुपैयाँ नाफा गरेको छ। जगेडा कोषमा केही रकम छुट्याउनु पर्ने भएकाले लगानीकर्ताले नाफाबाट पाउने हिस्सा घट्छ। जसले गर्दा बैंकले नाफाबाट २६.५ प्रतिशत बोनस सेयर दिन सक्दैन। बाँकी पुँजीका लागि बैंकले मर्जरमा जाने योजना बनाएको छ।
'हाम्रो नाफाबाट करिब १८ प्रतिशत बोनस सेयर वितरण गर्न पुग्छ, बोनस सेयर वितरणपछि पुँजी १ अर्ब ७५ करोड हुन्छ,' एनसिसी बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अमृतचरण श्रेष्ठले आइतबार नागरिकसँग भने, 'बाँकी पुँजी जुटाउन मर्जरमा जाने योजनामा छौं।' उनले मर्जरका लागि आवश्यक छलफल भइरहेको भन्दै पुसभित्र मर्जर सम्झौता गरेर राष्ट्र बैंकको स्वीकृति माग्ने तयारी रहेको जानकारी दिए।
लुम्बिनी बैंकले पनि नाफाबाट बोनस सेयर वितरण गरेर पुँजी बढाउन सक्दैन। बैंकले पुँजी वृद्धिका लागि प्रवर्द्धकलाई हकप्रद जारी गरेर पैसा उठाउनुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण कम भएकाले लुम्बिनीले पनि एनसिसीको जस्तै अर्को संस्थासँग मर्जरमा जानुपर्ने हुन्छ। बैंकले गत वर्ष १२ प्रतिशत बोनस सेयर दिएको थियो। बैंकले चुक्ता पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १९.९२ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्छ। अहिले यसको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ छ।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकले चुक्ता पुँजीको ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नुपर्छ। नाफा उच्च रहेकाले यसले बोनस सेयरबाटै पुँजी बढाउन सक्छ। एभरेस्ट बैंकले पनि चुक्ता पुँजीको ११.९४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफा अर्ब नाघेकाले एभरेस्टलाई बोनस सेयर वितरण गर्न कुनै समस्या छैन। एभरेस्टको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ पुगेको छ।
कुमारी बैंकले चुक्ता पुँजीको १९.८१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफाबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन गाह्रो छ। बैंकले गत वर्ष ७ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। सिद्धार्थ बैंकसँग १ अर्ब ६१ करोड रुपैयाँ चुक्ता पुँजी छ। उसले १९.०४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। गत वर्ष ८.४२ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गरेको सिद्धार्थलाई बोनस सेयर वितरणबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन मुस्किल छ।
बिओकेले अहिलेको चुक्ता पुँजीको १५.७८ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। १ अर्ब ६८ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बिओकेले गत वर्ष ५ प्रतिशत बोनस सेयर र २१.३२ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। मेलम्ची खानेपानी परियोजनाको बैंक ग्यारेन्टी रकम नोक्सानी व्यवस्थामा छुट्याउनु नपरेको खण्डमा बिओकेलाई नाफाबाट बोनस सेयर जारी गरी पुँजी बढाउन गाह्रो हुँदैन।
लक्ष्मी बैंकले पनि पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १५.३० प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। १ अर्ब ६९ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बैंकले गत वर्ष १० प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। बैंकले नाफा बढाए बोनस सेयरबाटै पुँजी पुर्‍याउन सक्छ।
विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीले गत आर्थिक वर्ष नै तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरे पनि त्यो पूरा नगरेपछि एक वर्ष समय थप गरिएको छ। थपिएको समयमा ४० वटा विकास बैंक र ३८ वटा फाइनान्स कम्पनीले पुँजी बढाइसक्नु पर्छ। अधिकांश विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीलाई एक वर्षमा तोकिएको पुँजी पुर्‍याउन नाफाबाट मात्र सम्भव छैन। ती संस्थाले हकप्रद सेयर पनि जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण हकप्रद सेयरमा नभएकाले अधिकांश संस्थासँग मर्जरमा जानुको विकल्प छैन।
बैंक  जारी गर्नुपर्ने सेयर Ü
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक ७.३१
लक्ष्मी बैंक १५.३०
बैंक अफ काठमाण्डू १५.७८
कुमारी बैंक १९.८१
लुम्बिनी बैंक १९.९२
एभरेस्ट बैंक ११.९४
सिद्धार्थ बैंक १९.०४
नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स बैंक २६.५०
एनसेलको डाटा शुल्क कम हुँदै जाने

एनसेलको डाटा शुल्क कम हुँदै जाने

काठमाडौं— एनसेलले प्याक खरिद नगरी इन्टरनेट प्रयोग गर्ने ग्राहकको सुविधाको लागि सुपरनेट नामक नयाँ योजना ल्याएको छ, जस अन्तर्गत ग्राहकले अब रु १ प्रति एमबीसम्मको दरमा डेटा प्रयोग गर्न सक्नेछन्।

कलात्मक बोतलमा ब्ल्याक लेबल

कलात्मक बोतलमा ब्ल्याक लेबल

काठमाडौं–विश्वविख्यात स्कच ह्विस्की जोनी वाकरले सीमित संख्याको कलात्मक बोतल डिजाइनमा जोनी वाकर ब्ल्याक लेबल सार्वजनिक गरेको छ । यो बोतलमा सन् १९३० को दशकमा कम्पनीले पहिलो पटक राजा जर्ज पाँचौंबाट...

विदेशको कमाइ धमाधम पर्यटन उद्योगमा

विदेशको कमाइ धमाधम पर्यटन उद्योगमा

पोखरा- मुलुकमा सशस्त्र द्वन्द्व चर्कंदो थियो, त्यसैले स्वदेशमा भन्दा विदेशमा व्यापार व्यवसायको सम्भावना देखेर उनी कोरिया गएका थिए। त्यो १० वर्षअघिको कुरा हो। सन् २००५ मा बिजनेस भिसा लिएर कोरियामै...

'सुनचाँदीको मापदण्ड तयार गरेर बढौं'

'सुनचाँदीको मापदण्ड तयार गरेर बढौं'

विगत लामो समयदेखि जर्ती, टोलोरेन्सलगायतका विषयमा व्यवसायी र सरकारबीच विवाद हुँदै आएको छ। व्यवसायीले जर्ती र टोलोरेन्सको बारेमा बन्न लागेको सुन चाँदी अनुगमन निर्देशिकामा स्पष्ट रुपमा उल्लेख हुनेपर्ने माग गर्दै...

ढुंगा–गिट्टीको मूल्य दोब्बर

ढुंगा–गिट्टीको मूल्य दोब्बर

पर्वत- क्रसर व्यवसायीले निर्माण सामग्रीको मूल्य दोब्बर बनाएका छन्। व्यवसायीले उद्योगमा मौजुदा रहेको गिट्टी, ढुंगा र बालुवाको मूल्य बढाएका हुन्।

चार अर्ब लगानी थप्दै सिई ग्रुप

चार अर्ब लगानी थप्दै सिई ग्रुप

काठमाडौं- सिई कन्स्ट्रक्सनले घरजग्गा व्यवसायमा थप चार अर्ब रुपैयाँ लगानी गर्ने भएको छ। कम्पनीले उक्त लगानीमा उपत्यकाका चार स्थानमा तीन सय ८५ वटा हाउजिङ निर्माण गर्ने योजना बनाएको छ।

फास्ट ट्र्याकको निर्माण अझै अन्योलमा

काठमाडौं- विस्तृत आयोजना अध्ययन (डिपिआर) नगरी काठमाडौं–निजगढ फास्ट ट्र्याकको प्रक्रिया अगाडि बढाएकाले आयोजना निर्माण गर्नेबारे सरकार अझै अन्योलमा छ। लागत, प्रतिफल र उक्त सडकमा गुड्ने सवारी संख्यासमेत यकिन नहुँदा फास्ट...

अवैध कामदार अर्को सातादेखि फर्काइँदै

अवैध कामदार अर्को सातादेखि फर्काइँदै

काठमाडौं-मलेसियामा अवैधानिक रूपमा बसिरहेका नेपाली कामदारलाई सरकारले आगामी सातादेखि स्वदेश फर्काउने भएको छ। अवैधानिक रूपमा मलेसियामा काम गरिरहेकाहरू कुनै पनि बेला पक्राउ पर्न सक्ने हुँदा नेपाली दूतावासले कोपरासी इमिग्रेसन मलेसिया बरहाड...