Monday 8 Mangshir, 2071 |
Menu

अर्थ

पुँजी बढाउन ८६ संस्थाले सेयर जारी गर्नुपर्ने

mynepal
(0 votes)
काठमाडौं - राष्ट्र बैंकले चालु आर्थिक वर्षभित्रै तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरेपछि ८६ बैंक तथा वित्तीय संस्थाले बोनस सेयर, हकप्रद सेयर वा मर्जरमा जानुपर्ने भएको छ।

राष्ट्र बैंकले मौद्रिक नीतिमा तोकिएको चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनुपर्ने व्यवस्था गरेपछि आठ वाणिज्य बैंक, ४० विकास बैंक र ३८ फाइनान्स कम्पनीले बोनस वा हकप्रद सेयर जारी गरेर वा मर्जरमा गएर पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने अवस्था आएको हो।
राष्ट्र बैंकको नीतिअनुसार वाणिज्य बैंकहरुले २ अर्ब, राष्ट्रियस्तरका विकास बैंकले ६४ करोड, फाइनान्स कम्पनीले २० करोड र क्षेत्रीयस्तरका विकास बैंकले १० करोड चुक्ता पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ। यी संस्थासँग नाफाबाट बोनस सेयर जारी गर्ने वा हकप्रद सेयर जारी गरेर सेयरधनीबाट पैसा उठाउनुपर्ने विकल्प छ। यसो गर्न नसके मर्जरमा गएर तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्छ।
राष्ट्र बैंकले यसअघि जगेडा तथा अन्य पुँजी कोषसमेत गणना गर्दा तोकिएको चुक्ता पुँजी बराबरको रकम पुगे हुने व्यवस्था गरेको थियो। पुरानो नीतिमा पुनरावलोकन गर्दै राष्ट्र बैंकले चुक्ता पुँजी बराबर रकम प्रवर्द्धक/लगानीकर्ताबाटै जुटाउनुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। यो प्रावधानसँगै बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई पुँजी बढाउन दबाब बढेको छ।
अहिले ८ वटा वाणिज्य बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।  बैंक अफ काठमाण्डू (बिओके),  एभरेस्ट बैंक, कुमारी बैंक, लक्ष्मी बैंक, लुम्बिनी बैंक, नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स (एनसिसी) बैंक, सिद्धार्थ बैंक र स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकको चुक्ता पुँजी २ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छैन।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्डले अहिलेको चुक्ता पुँजीमा ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा बोनस सेयर दिएपछि पुँजी २ अर्ब पुग्छ। सबैभन्दा बढी सेयर एनसिसी, सिद्धार्थ, कुमारी र लुम्बिनी बैंकले जारी गर्नुपर्छ। एनसिसी बैंकले २६.५ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। सिद्धार्थले १९.०४, लुम्बिनीले १९.९२ र कुमारीले १९.८१ प्रतिशत सेयर जारी गर्नु पर्छ।
एनसिसी बैंकले गत आर्थिक वर्ष ३७ करोड रुपैयाँ नाफा गरेको छ। जगेडा कोषमा केही रकम छुट्याउनु पर्ने भएकाले लगानीकर्ताले नाफाबाट पाउने हिस्सा घट्छ। जसले गर्दा बैंकले नाफाबाट २६.५ प्रतिशत बोनस सेयर दिन सक्दैन। बाँकी पुँजीका लागि बैंकले मर्जरमा जाने योजना बनाएको छ।
'हाम्रो नाफाबाट करिब १८ प्रतिशत बोनस सेयर वितरण गर्न पुग्छ, बोनस सेयर वितरणपछि पुँजी १ अर्ब ७५ करोड हुन्छ,' एनसिसी बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अमृतचरण श्रेष्ठले आइतबार नागरिकसँग भने, 'बाँकी पुँजी जुटाउन मर्जरमा जाने योजनामा छौं।' उनले मर्जरका लागि आवश्यक छलफल भइरहेको भन्दै पुसभित्र मर्जर सम्झौता गरेर राष्ट्र बैंकको स्वीकृति माग्ने तयारी रहेको जानकारी दिए।
लुम्बिनी बैंकले पनि नाफाबाट बोनस सेयर वितरण गरेर पुँजी बढाउन सक्दैन। बैंकले पुँजी वृद्धिका लागि प्रवर्द्धकलाई हकप्रद जारी गरेर पैसा उठाउनुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण कम भएकाले लुम्बिनीले पनि एनसिसीको जस्तै अर्को संस्थासँग मर्जरमा जानुपर्ने हुन्छ। बैंकले गत वर्ष १२ प्रतिशत बोनस सेयर दिएको थियो। बैंकले चुक्ता पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १९.९२ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्छ। अहिले यसको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ छ।
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकले चुक्ता पुँजीको ७.३१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नुपर्छ। नाफा उच्च रहेकाले यसले बोनस सेयरबाटै पुँजी बढाउन सक्छ। एभरेस्ट बैंकले पनि चुक्ता पुँजीको ११.९४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफा अर्ब नाघेकाले एभरेस्टलाई बोनस सेयर वितरण गर्न कुनै समस्या छैन। एभरेस्टको चुक्ता पुँजी १ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ पुगेको छ।
कुमारी बैंकले चुक्ता पुँजीको १९.८१ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। बैंकको नाफाबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन गाह्रो छ। बैंकले गत वर्ष ७ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। सिद्धार्थ बैंकसँग १ अर्ब ६१ करोड रुपैयाँ चुक्ता पुँजी छ। उसले १९.०४ प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। गत वर्ष ८.४२ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गरेको सिद्धार्थलाई बोनस सेयर वितरणबाट मात्र पुँजी पुर्‍याउन मुस्किल छ।
बिओकेले अहिलेको चुक्ता पुँजीको १५.७८ प्रतिशत सेयर जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। १ अर्ब ६८ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बिओकेले गत वर्ष ५ प्रतिशत बोनस सेयर र २१.३२ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। मेलम्ची खानेपानी परियोजनाको बैंक ग्यारेन्टी रकम नोक्सानी व्यवस्थामा छुट्याउनु नपरेको खण्डमा बिओकेलाई नाफाबाट बोनस सेयर जारी गरी पुँजी बढाउन गाह्रो हुँदैन।
लक्ष्मी बैंकले पनि पुँजी २ अर्ब पुर्‍याउन १५.३० प्रतिशतको अनुपातमा सेयर जारी गर्नु पर्छ। १ अर्ब ६९ करोड चुक्ता पुँजी रहेको बैंकले गत वर्ष १० प्रतिशत नगद लाभांश दिएको थियो। बैंकले नाफा बढाए बोनस सेयरबाटै पुँजी पुर्‍याउन सक्छ।
विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीले गत आर्थिक वर्ष नै तोकिएको पुँजी पुर्‍याउनु पर्ने व्यवस्था गरे पनि त्यो पूरा नगरेपछि एक वर्ष समय थप गरिएको छ। थपिएको समयमा ४० वटा विकास बैंक र ३८ वटा फाइनान्स कम्पनीले पुँजी बढाइसक्नु पर्छ। अधिकांश विकास बैंक र फाइनान्स कम्पनीलाई एक वर्षमा तोकिएको पुँजी पुर्‍याउन नाफाबाट मात्र सम्भव छैन। ती संस्थाले हकप्रद सेयर पनि जारी गर्नुपर्ने हुन्छ। लगानीकर्ताको आकर्षण हकप्रद सेयरमा नभएकाले अधिकांश संस्थासँग मर्जरमा जानुको विकल्प छैन।
बैंक  जारी गर्नुपर्ने सेयर Ü
स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक ७.३१
लक्ष्मी बैंक १५.३०
बैंक अफ काठमाण्डू १५.७८
कुमारी बैंक १९.८१
लुम्बिनी बैंक १९.९२
एभरेस्ट बैंक ११.९४
सिद्धार्थ बैंक १९.०४
नेपाल क्रेडिट एन्ड कमर्स बैंक २६.५०

स्थलगत अनुगमन : किसानको नाम भजाउँदै दुरुपयोग

कालीकोट- उच्च मूल्य कृषि परियोजनाले तयार पारेको प्रतिवेदनमा कालीकोटको पूजा मालिका कृषक महिला समूहलाई तरकारी खेती तथा पशुपालन भन्दै २० लाख रुपैयाँ उपलब्ध गराइएको छ। तर त्यो समूहले हालसम्म दुई...

सोनी एक्सपेरिया जेड सिरिज आए

सोनी एक्सपेरिया जेड सिरिज आए

काठमाडौं- सोनी मोबाइल कम्युनिकेसनले विश्वभर एकै साथ एक्सपेरिया जेड सिरिजका मोबाईल फोन सार्वजनिक गरेको छ। एक्सपेरिया जेडथि्र र एक्सपेरिया जेडथि्र कम्प्याक्ट नाम गरेका यी सेट वाटरप्रुफ र डस्ट प्रुफ छन्। 

चौधरीको लगानीमा मध्यमोदी हाइड्रो निर्माण सुरु

भुकताङ्ले (पर्वत)- मुलुकको अग्रणी औद्योगिक घराना चौधरी ग्रुपले पहिलोपटक जलविद्युतमा लगानी गरेको छ। ग्रुपको लगानीमा कास्की र पर्वत सिमानाको मोदीखोलामा निर्माण हुने मध्यमोदी जलविद्युत परियोजनाको निर्माण सुरु भएको छ। ग्रुपका...

सुविधा नघटाउन महिला उद्यमीको आग्रह

सुविधा नघटाउन महिला उद्यमीको आग्रह

काठमाडौं-महिला उद्यमीले औद्योगिक व्यवसाय ऐनको मस्यौदामा समेटिएका सुविधा नघटाईकन पास गर्न सरकारसँग अनुरोध गरेका छन्। महिला उद्यमीले दिएका सुझाव काँटछाँट गरेर मस्यौदा पास गर्न लागेको भन्दै उनीहरुले त्यसो नगर्न आग्रह...

दूध बेचेर मासिक तीन लाख

बाग्लुङ- धन कमाउन बिदेसिने चलन बढिरहँदा विदेशबाट फर्केका यहाँका एक स्थानीयले व्यावसायिक पशुपालन गरेर मासिक तीन लाख रुपैयाँ आम्दानी गरिरहेका छन्। बाग्लुङ नगरपालिका–११ का कृष्णप्रसाद पौडेलले विदेशमा भन्दा स्वदेशमै धेरै...

यस्तो छ सार्क अवधिको उडान व्यवस्थापन

यस्तो छ सार्क अवधिको उडान व्यवस्थापन

काठमाडौं- मुलुकको एकमात्र अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलले दक्षिण एसियाली क्षेत्रीय सहयोग संगठन (सार्क) शिखर सम्मेलन अवधिभरका लागि नयाँ उडान–अवतरण तालिका बनाएको छ। आन्तरिक वायुसेवा कम्पनी तथा नेपाल उडान गरिरहेका अन्तर्राष्ट्रिय वायुसेवा कम्पनीका...

पश्चिम सेती जलविद्युत आयोजना : बजार अध्ययनपछि मात्र अरु काम

पश्चिम सेती जलविद्युत आयोजना : बजार अध्ययनपछि मात्र अरु काम

काठमाडौं- पश्चिम सेती जलाशय आयोजना बनाउन अनुमति पाएको चिनियाँ थ्री गोर्जेजको सहायक कम्पनी सिडब्लुई इन्भेस्टमेन्ट कर्पोरेसनले नेपालको बिजुलीको बजार अध्ययन गरेपछि मात्र निर्माण प्रक्रिया अगाडि बढाउने भएको छ।

पञ्चेश्वर डिपिआर '६ महिनाभित्र'

पञ्चेश्वर डिपिआर '६ महिनाभित्र'

काठमाडौं— पञ्चेश्वर बहुउद्देश्यीय आयोजनाको 'विस्तृत आयोजना प्रतिवेदन' (डिपिआर) ६ महिनाभित्र पूरा गर्न नेपाल र भारत सहमत भएका छन्। भारतको नयाँदिल्लीमा मंगलबार र बुधबार बसेको 'पञ्चेश्वर विकास प्राधिकरण' सञ्चालक समिति बैठकमा...