Friday 12 Baishak, 2071 |
Menu

अर्थ

साढे आठ अर्बको चामल आयात

(0 votes)
साढे आठ अर्बको चामल आयात
काठमाडौं — मुलुकमा धान उत्पादनमा कमी आउँदा गत वर्ष साढे आठ अर्ब रुपैयाँको चामल आयात भएको छ । यो अघिल्लो वर्षको भन्दा झन्डै दोब्बर हो। व्यापार तथा निकासी प्रवद्र्धन केन्द्रका अनुसार गत वर्ष आठ अर्ब ४५ करोड रुपैयाँको चामल आयात भएको छ। अघिल्लो वर्ष यो ४ अर्ब २६ करोड थियो । तीन वर्षअघि मुलुकलाई आवश्यकभन्दा बढी धान उत्पादन भएपछि नेपालले चीनतर्फ निश्चित कोटासहित चामल निकासी खुला गरेको थियो।
'अघिल्लोभन्दा गत वर्ष धान उत्पादन ९ लाख टन कम भएको थियो,' कृषि विकास मन्त्रालयका प्रवक्ता प्रभाकर पाठकले आइतबार नागरिकसँग भने, 'उत्पादन घटेपछि विदेश निर्भर हुनुपरेको हो ।' अघिल्लो वर्ष ५० लाख ७२ हजार टन धान उत्पादन भई ८ लाख ८६ हजार टन बचत थियो । उनका अनुसार गत वर्ष धान उत्पादन ११ प्रतिशतले घटेर ४५ लाख टनमा झरेको छ ।

नेपाली जनताले मुख्य खानाका रुपमा चामल प्रयोग गर्ने भएकाले पनि मुलुकभर यसको खपत बढी भएको छ । मागको तुलनामा उत्पादन नभएपछि भारतलगायत मुलुकबाट चामल आयात भइरहेको छ । अर्कोतिर नेपालमा बढी उत्पादन हुने मोटो चामल भारतमा निर्यात हुने र भारतबाट मसिनो चामल नेपाल आउने भएकाले पनि आयात बढी देखिएको हो । गरिब मुलुक भए पनि नेपालमा मसिनो चामलको खपत प्रत्येक वर्ष बढिरहेको छ ।

'हाम्रो खानेबानीमा समेत परिवर्तन गर्न आवश्यक छ,' धान विशेषज्ञ भोलामानसिंह बस्नेतले भने, 'नेपाली एक जनाले वार्षिक १ सय २२ किलो चामल खान्छौं । यो प्रवृतिका कारण पनि चामल आयात बढेको हो ।' धान उत्पादन बढाउनेतर्फ सरकारले प्राथमिकता राख्न सके विदेशबाट चामल ल्याउनुपर्ने बाध्यताको अन्त्य हुने उनले बताए ।

'धान उत्पादनलाई विशेष प्राथमिकतामा राखेर अगाडि बढ्नुपर्छ,' बस्नेतले भने, 'मुलुकको कूल गार्हस्थ उत्पादनमा कृषिमध्ये धानको मात्रै २० प्रतिशत योगदान छ । यसलाई प्राथमिकतामा राखेर अघि बढ्नैपर्छ ।'

अहिले पनि धान उत्पादनमा पहिलो स्थानमा छ । तर, धानको उत्पादन मनसुनमा भर पर्नुपर्ने भएकोले यसमै निर्भर रहन्छ । गत वर्ष धान रोप्ने समयमा पानी नपरेकोले धेरै जमिन बाँझै बसेका थिए । धान रोप्नै नपाएकोले उत्पादन घटेर विदेशबाट चामल आयात गर्नु परेको हो ।

'धान उत्पादन बढाउन सरकारले राम्रो सिँचाइ, मलखादको व्यवस्था गर्नुपर्छ । कृषिप्रधान देश भन्ने अनि चामल पनि विदेशबाट आयात गर्नुपर्ने बाध्यता हुनु दुःखद हो,' बस्नेतले भने, 'चामल आयात अन्त्यका लागि सरकारले अहिलेदेखिनै विशेष योजना बनाउनुपर्छ ।' योबाहेक गत वर्ष ४ अर्ब ५४ करोड रुपैयाँ बराबरको तरकारी आयात भएको छ । यो अघिल्लो वर्षको तुलनामा ७५ दशमलव ७ प्रतिशतले बढी हो । अघिल्लो वर्ष २ अर्ब ५८ करोड रुपैयाँ बराबरको तरकारी आयात भएको थियो । भारतबाट हरियो तरकारी पनि नेपाल भित्रिन्छ । योबाहेक सुख्खा तरकारी लसुन, प्याजलगायतका पनि भित्रिने गरेको छ । अघिल्लो वर्ष भारतबाट कागतीमात्रै ६ करोड रुपैयाँको आयात भएको थियो भने च्याउ २ करोडको आयात भएको थियो ।

कृषि उत्पादन बढाउने विशेष तयारी

वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयले कृषि उत्पादनकै आयात उच्च रुपमा बढ्न थालेपछि स्वदेशमै उत्पादन बढाउने कार्ययोजनाको लागि तयारी गरिरहेको छ । मन्त्रालयले आयात घटाउने रणनीतिअनुसार सरोकारवाला मन्त्रालयसँग बसेर छलफलको तयारी गरेको हो ।

'कृषि उपजकै आयात बढेर व्यापार घाटा बढ्न थालेपछि हामीले उत्पादन बढाउन के गर्न सकिन्छ भनेर छलफल सुरु गर्दैछौं,' मन्त्रालयका सहसचिव तोयानारायण ज्ञवालीले नागरिकसँग भने, 'पहिला आत्मनिर्भर भएका कृषि वस्तुको समेत आयात गर्नुपर्ने अवस्था रोक्नेतर्फ एकीकृत कार्यक्रम अघि बढाइनेछ ।' मन्त्रालयले मुख्य बालीको उत्पादन, उत्पादकत्व लगायतबारे अध्ययन थालिसकेको छ । चामल, मकै, तेललगायत १६ वस्तुको उत्पादन लगायतका वास्तविक अवस्था पत्ता लगाउने भएको छ ।
भारतबाट मागअनुसार पेट्रोलियम आयात

भारतबाट मागअनुसार पेट्रोलियम आयात

काठमाडौं- इन्डियन आयल कर्पोरेसन (आइओसी)ले बुधबारदेखि नेपालको मागअनुसार इन्धन दिन थालेको छ। नेपाल आयल निगमले बुधबार ५ अर्ब ८२ करोड रुपैयाँ बुझाएपछि मागअनुसार तेल दिन थालेको हो। निगमले स्टक तेल...

पोखरामा अपार्टमेन्ट

पोखरामा अपार्टमेन्ट

पोखरा -पोखरामा पहिलोपटक अपार्टमेन्ट निर्माण हुने भएको छ। एउटै भवनमा धेरै परिवार बस्न मिल्ने गरी बनाइने अपार्टमेन्टमा दुई व्यवसायीले छुट्टाछुट्टै लगानी गर्ने भएका हुन्। दुई ठाउँमा बन्ने ती अपार्टमेन्ट र...

बाख्रापालनमा २३ लाख लगानी

बाख्रापालनमा २३ लाख लगानी

लमजुङ-सूर्यपाल गाविसका एक युवाले २३ लाख रुपैयाँ लगानीमा सुरु गरेको बाख्रापालन व्यवसाय सुरु गरेका छन्। सात वर्ष इजरायल बसे फर्केका सूर्यपाल–९ साहुडिहीका राजेन्द्र श्रेष्ठ यो व्यवसायबाट ‘सन्तोषजनक' आम्दानी लिन थालेको...

अर्को वर्षबाट धान र भटमास मिसन कार्यक्रम

अर्को वर्षबाट धान र भटमास मिसन कार्यक्रम

काठमाडौं-सरकारले आगामी आर्थिक वर्षबाट धान र भटमास मिसन कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने भएको छ। यी वस्तुको आयात प्रतिस्थापनको उद्देश्यले कृषि विकास मन्त्रालयले आगामी आर्थिक वर्ष उक्त कार्यक्रम सुरु गर्ने योजना बनाएको...

फर्किन थाले आरोही

फर्किन थाले आरोही

सोलुखुम्बु- विश्वकै सर्वोच्च शिखर सगरमाथामा शुक्रबार बिहान अकस्मात आएको हिमपहिरोमा परी १३ जनाको मृत्यु भएपछि आधारशिविरभन्दा माथि गएका आरोहण दल फर्कन थालेका छन्। हिमपहिरोमा परी शिविर १ मा आरोहीका लागि...

उपभोक्ता ठगीमा सरकारको लाचारी

उपभोक्ता ठगीमा सरकारको लाचारी

काठमाडौं-ब्रान्डेड भन्दै नक्कली सामान खुलेआम बिक्री भइरहे पनि सरकारी निकाय मौन छन्। अनुगमन गर्ने निकायले नक्कली नियन्त्रणमा सक्रियता नदेखाउँदा उपभोक्ताले महँगो मूल्य तिरेर स्वास्थ्यमा प्रतिकुल असर गर्ने सामान किनिरहेका छन्।

घरेलु उद्योगमा महिला उत्साहित

घरेलु उद्योगमा महिला उत्साहित

काठमाडौं-पाँचथर ओयनकी उमाकुमारी गुरुङ काठमाडौं भृकुटीमण्डपमा चलिरहेको राष्ट्रिय औद्योगिक वस्तु तथा प्रविधि प्रदर्शनीमा व्यस्त छिन्। उनले आफ्नो स्टलमा राडीपाखी, कार्पेट, झोलालगायत ऊनबाट बनेका वस्तु राखेकी छन्।

विमानस्थलमा बत्ति गएपछि

विमानस्थलमा बत्ति गएपछि

काठमाडौं-युनाइटेड अरब इमिरेट्स (युएई) को सारजहाँबाट आएको एयर अरेबियाको एउटा जहाज त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल अवतरण गर्ने तयारीमा थियो। ९६ यात्रु बोकेको जहाजलाई चालकदलले अवतरण गराउनै लागेका थिए।

DMC Firewall is a Joomla Security extension!