Thursday 16 Ashwin, 2071 |
Menu

अर्थ

softworica

साढे आठ अर्बको चामल आयात

(0 votes)
साढे आठ अर्बको चामल आयात
काठमाडौं — मुलुकमा धान उत्पादनमा कमी आउँदा गत वर्ष साढे आठ अर्ब रुपैयाँको चामल आयात भएको छ । यो अघिल्लो वर्षको भन्दा झन्डै दोब्बर हो। व्यापार तथा निकासी प्रवद्र्धन केन्द्रका अनुसार गत वर्ष आठ अर्ब ४५ करोड रुपैयाँको चामल आयात भएको छ। अघिल्लो वर्ष यो ४ अर्ब २६ करोड थियो । तीन वर्षअघि मुलुकलाई आवश्यकभन्दा बढी धान उत्पादन भएपछि नेपालले चीनतर्फ निश्चित कोटासहित चामल निकासी खुला गरेको थियो।
'अघिल्लोभन्दा गत वर्ष धान उत्पादन ९ लाख टन कम भएको थियो,' कृषि विकास मन्त्रालयका प्रवक्ता प्रभाकर पाठकले आइतबार नागरिकसँग भने, 'उत्पादन घटेपछि विदेश निर्भर हुनुपरेको हो ।' अघिल्लो वर्ष ५० लाख ७२ हजार टन धान उत्पादन भई ८ लाख ८६ हजार टन बचत थियो । उनका अनुसार गत वर्ष धान उत्पादन ११ प्रतिशतले घटेर ४५ लाख टनमा झरेको छ ।

नेपाली जनताले मुख्य खानाका रुपमा चामल प्रयोग गर्ने भएकाले पनि मुलुकभर यसको खपत बढी भएको छ । मागको तुलनामा उत्पादन नभएपछि भारतलगायत मुलुकबाट चामल आयात भइरहेको छ । अर्कोतिर नेपालमा बढी उत्पादन हुने मोटो चामल भारतमा निर्यात हुने र भारतबाट मसिनो चामल नेपाल आउने भएकाले पनि आयात बढी देखिएको हो । गरिब मुलुक भए पनि नेपालमा मसिनो चामलको खपत प्रत्येक वर्ष बढिरहेको छ ।

'हाम्रो खानेबानीमा समेत परिवर्तन गर्न आवश्यक छ,' धान विशेषज्ञ भोलामानसिंह बस्नेतले भने, 'नेपाली एक जनाले वार्षिक १ सय २२ किलो चामल खान्छौं । यो प्रवृतिका कारण पनि चामल आयात बढेको हो ।' धान उत्पादन बढाउनेतर्फ सरकारले प्राथमिकता राख्न सके विदेशबाट चामल ल्याउनुपर्ने बाध्यताको अन्त्य हुने उनले बताए ।

'धान उत्पादनलाई विशेष प्राथमिकतामा राखेर अगाडि बढ्नुपर्छ,' बस्नेतले भने, 'मुलुकको कूल गार्हस्थ उत्पादनमा कृषिमध्ये धानको मात्रै २० प्रतिशत योगदान छ । यसलाई प्राथमिकतामा राखेर अघि बढ्नैपर्छ ।'

अहिले पनि धान उत्पादनमा पहिलो स्थानमा छ । तर, धानको उत्पादन मनसुनमा भर पर्नुपर्ने भएकोले यसमै निर्भर रहन्छ । गत वर्ष धान रोप्ने समयमा पानी नपरेकोले धेरै जमिन बाँझै बसेका थिए । धान रोप्नै नपाएकोले उत्पादन घटेर विदेशबाट चामल आयात गर्नु परेको हो ।

'धान उत्पादन बढाउन सरकारले राम्रो सिँचाइ, मलखादको व्यवस्था गर्नुपर्छ । कृषिप्रधान देश भन्ने अनि चामल पनि विदेशबाट आयात गर्नुपर्ने बाध्यता हुनु दुःखद हो,' बस्नेतले भने, 'चामल आयात अन्त्यका लागि सरकारले अहिलेदेखिनै विशेष योजना बनाउनुपर्छ ।' योबाहेक गत वर्ष ४ अर्ब ५४ करोड रुपैयाँ बराबरको तरकारी आयात भएको छ । यो अघिल्लो वर्षको तुलनामा ७५ दशमलव ७ प्रतिशतले बढी हो । अघिल्लो वर्ष २ अर्ब ५८ करोड रुपैयाँ बराबरको तरकारी आयात भएको थियो । भारतबाट हरियो तरकारी पनि नेपाल भित्रिन्छ । योबाहेक सुख्खा तरकारी लसुन, प्याजलगायतका पनि भित्रिने गरेको छ । अघिल्लो वर्ष भारतबाट कागतीमात्रै ६ करोड रुपैयाँको आयात भएको थियो भने च्याउ २ करोडको आयात भएको थियो ।

कृषि उत्पादन बढाउने विशेष तयारी

वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयले कृषि उत्पादनकै आयात उच्च रुपमा बढ्न थालेपछि स्वदेशमै उत्पादन बढाउने कार्ययोजनाको लागि तयारी गरिरहेको छ । मन्त्रालयले आयात घटाउने रणनीतिअनुसार सरोकारवाला मन्त्रालयसँग बसेर छलफलको तयारी गरेको हो ।

'कृषि उपजकै आयात बढेर व्यापार घाटा बढ्न थालेपछि हामीले उत्पादन बढाउन के गर्न सकिन्छ भनेर छलफल सुरु गर्दैछौं,' मन्त्रालयका सहसचिव तोयानारायण ज्ञवालीले नागरिकसँग भने, 'पहिला आत्मनिर्भर भएका कृषि वस्तुको समेत आयात गर्नुपर्ने अवस्था रोक्नेतर्फ एकीकृत कार्यक्रम अघि बढाइनेछ ।' मन्त्रालयले मुख्य बालीको उत्पादन, उत्पादकत्व लगायतबारे अध्ययन थालिसकेको छ । चामल, मकै, तेललगायत १६ वस्तुको उत्पादन लगायतका वास्तविक अवस्था पत्ता लगाउने भएको छ ।
सस्तिँदा पनि सुनको माग बढेन

सस्तिँदा पनि सुनको माग बढेन

काठमाडौं- दसैंको बेला सुन सस्तिँदा पनि यसको व्यापारमा कमी आएको छ। पोहो र परारभन्दा यो वर्ष दसैंमा सुन सस्तो छ। तैपनि मूल्य अझै घट्ने अनुमानले गर्दा सुनका उपभोक्ता 'पर्ख र...

दसैंमा ३० प्रतिशत रेस्टुरेन्ट खुल्ने

दसैंमा ३० प्रतिशत रेस्टुरेन्ट खुल्ने

काठमाडौं-दसैंका महाअष्ठमी, नवमी र टीकाको दिन नजिँकिदै गर्दा राजधानी सुनसान हुँदै जान्छ। सानादेखि ठूला पसल तथा व्यापारिक प्रतिष्ठान सबैजसो बन्द हुन्छन्। तर, राजधानीका केही रेस्टुरेन्टले दसैंको सुनसान समयमा पनि खुलै...

खसीबोकाको मूल्य तोकियो

खसीबोकाको मूल्य तोकियो

काठमाडौं- नेपाल खाद्य संस्थानले यसपालि दसैंमा बेच्ने खसीबोकाको मूल्य प्रतिकिलो चार सय ६ देखि चार सय २५ रुपैयाँसम्म तोकेको छ। यो मूल्य पोहोरको तुलनामा सातदेखि १० प्रतिशतसम्म बढी हो।

दशैँमा टेलिकम ग्राहकले के के छुट पाउने?

दशैँमा टेलिकम ग्राहकले के के छुट पाउने?

काठमाडौं-नेपाल टेलिकमले सोमबारदेखि दसैँ, तिहार र छठ पर्वलाई लक्षित गरी आफ्नो विभिन्न सेवामा छुट स्किम ल्याएको छ। टेलिकमले जिएसएम र सिडिएमए सेवामा कम्पनीभित्रको नेटवर्कमा एसएमएस गर्दा ५० प्रतिशत छुट दिएको...

'मेडिकल अनफिट' धमाधम मलेसिया

'मेडिकल अनफिट' धमाधम मलेसिया

काठमाडौं- बागलुङ पाखाथरका राजीव सापकोटा नेपालमा स्वास्थ्य परीक्षण गराएर गत भदौ ५ मा मलेसिया उडे। उता पुगेपछि फोमेमा (मलेसियामा स्वास्थ्य परीक्षण गर्ने संस्था) ले परीक्षण गर्दा उनको छातीमा दाग भेटियो।...

कागजबाट पेन्सिल बनाउँदै महिला

कागजबाट पेन्सिल बनाउँदै महिला

काठमाडौं-तीन वर्षअघिसम्म सुधा बस्नेत महिलाका विषयमा लेख लेख्थिन्, महिलाको काम, सामाजिक–आर्थिक अवस्था, आय आर्जन, शिक्षा, सीपमूलक तालिम जोडेर। तर, उनले जुन वर्गलाई लक्षित गरिन्, लेखको सन्देश उक्त समूहसम्म पुगेजस्तो लागेन।...

४० प्रतिशत सामग्री खासाको गोदाममै थन्कने

४० प्रतिशत सामग्री खासाको गोदाममै थन्कने

सिन्धुपाल्चोक- दसैं विदा सुरु हुनुअघि खासाबाट बढीमा ६० प्रतिशतमात्र चिनियाँ सामग्री नेपाल भित्रने भएको छ। अब तीन दिनमात्र तातोपानी भन्सार खुल्ने भएकाले झण्डै ४० प्रतिशत सामग्री आयात गर्न नभ्याईदा गोदाममै...

तीन सय ७९ जना फर्काइए

तीन सय ७९ जना फर्काइए

काठमाडौं- मलेसियामा कार्यरत कम्पनी छोडेर गैरकानुनी रुपमा बसेका कारण जेलमा रहेका ६० सहित अरु तीन सय नौजना नेपालीलाई उद्धार गरी बिहीबार स्वदेश ल्याइएको छ।