Sunday 6 Poush, 2071 |
Menu

अर्थ

सात करोडमा गाई फार्म

  • मङ्गलबार ४ भाद्र, २०७०
  • विनोद सुवेदी
  • DISQUS_COMMENTS
(0 votes)
सात करोडमा गाई फार्म
विराटनगर— २० वर्षदेखि शिक्षण पेशामा संलग्न विराटनगरका मनोज साहले विराटनगर–१८ विद्युत टोलमा मोरङकै ठूलो गाई फार्म सञ्चालनमा ल्याएका छन्। विराटनगरस्थित श्रीराम उच्च माध्यमिक विद्यालयका शिक्षक साहले करमचन्द विराट एग्रो इन्डस्ट्रिजको नामबाट फर्म सञ्चालनमा ल्याएका हुन्।
२०६८ साल पुसदेखि चारवटा गाईबाट व्यवसाय सुरु गरेका साहलाई मेघा बैंकले ऋण उपलब्ध गराएपछि ठूलो गाईफार्म सञ्चालन गर्न सम्भव भएको उनले बताए। हाल एक सय १० वटा गाई रहेको फार्ममा चाँडै दुई सय पुर्‍याउने योजना रहेको उनले जानकारी दिए । फार्म पूर्णरुपमा सञ्चालनमा आएपछि दैनिक दुई हजार लिटर दूध उत्पादन हुने उनले बताए। गाई फार्म सुरु गर्नुअघि उनले मोरङ कटहरीमा श्री गणेश डेरी सञ्चालन गरेका थिए । २०६४ सालदेखि डेरी व्यवसाय गर्दै आएका साहले गाई फार्मस"गै डेरी उद्योगलाई पनि निरन्तरता दिने बताए।

डेरी उद्योगलाई पर्याप्त दूध नहु"दा समस्या भइरहेको उनको भनाई छ। डेरीका लागि मोरङमा ठूला र व्यावसायिक गाई फार्म नहु"दा गाउ"घरबाट थोरै–थोरै मात्रामा दूध संकलन गर्नुपरेको उनले बताए । धेरै ठाउ"मा पुगेर दूध संकलन गर्नुपर्ने बाध्यताको अन्त्य गर्न आफ्नै गाई फार्म सञ्चालनमा ल्याएको उनको भनाइ छ। फार्ममा होलस्टेन,जर्सी ब्राउन स्वीस, हरियाणालगायत जातका गाई पालिएका छन् । फर्ममा ३२ लिटरसम्म दूध दिने गाई रहेको उनले बताए । गाईलाई आवश्यक घा"स उनले आफै उत्पादन गरेका छन् । गाईलाई ख्वाउन ६ विघा खेत भाडामा लिएर सुसण, वर्सीम, सौगर्म, टिओसेन्ट्री जातका घा"स लगाएको उनले बताए।

उन्नत जातका दुधालु गाई भने नेपालमा अभाव रहेको उनले बताए । भारतबाट गाई ल्याउन बन्देज लगाइएका कारण उन्नत र धेरै दूध दिने गाई अभाव रहेको उनको भनाइ छ । उनले धेरै दूध दिने जातका गाई नेपाल ल्याउन सरकारीस्तरबाटै पहल गरिदिन पनि माग गरे । यस्तै गाईको दानासमेत भारतबाट ल्याउन प्रतिबन्ध लगाइएकाले किसनाहरू मर्कामा परेको साहले बताए । उनका अनुसार उन्नत जातको गाई अभाव, मह"गो दाना र कृषिमा सरकारले वेवास्ता गरे पनि नेपालमा दूधको माग प्रसस्त छ । यस्तै पशु बिमा योजनाका कारण पनि गाईपालन व्यवसायको लगानी सुरक्षित बन्दै गएको उनको भनाइ छ । 'रोगका कारण दुईवटा गाई मरे पनि बिमा कम्पनीले नया" गाई किन्न रकम दिएकाले नोक्सानी बेहोर्नु परेन,' उनले भने ।

डेरी उद्योग र गाई फार्ममा गरी हाल एक सयजनाले रोजगारी पाएको उनको दाबी छ । उनले फार्ममा एकजना पशु प्राविधिक पनि नियुक्त गरेका छन् । यस्तै दुईजना पशु डाक्टर पनि कन्सल्ट्यान्टको रुपमा राखेको उनले बताए । गाईपालन गर्न विशेष तालिम नलिएका शाहले परम्परागत सीपकै आधारमा फार्म सञ्चालन गरिरहेको बताए ।

गाई फार्म सञ्चालन गर्न खासगरी ब्रिडिङ (उन्नत जात), फिडिङ् (खाना), म्यानेजमेन्ट (व्यवस्थापन ) र मार्केटिङ् (बजार व्यवस्थापन) राम्रो हुन जरुरी रहेको उनको बुझाइ छ ।

पा"च विघा क्षेत्रफलमा सुरु गरेको गाई फार्मसँगै उनले बर्मी कम्पोस्ट मल उद्योग सञ्चालन गर्ने, माछापालन र व्यावसायिक बाख्रापालनको पनि तयारी गरेका छन् । परीक्षणको रुपमा जमुनापारी जातका ३० वटा बाख्रा पालेको उनले बताए । एउटा पोखरीमा माछापालन थालेको र हिउ"ददेखि पा"चवटामा विस्तार गर्ने योजना रहेको उनले बताए ।
कुलो खन्न हजारौं किसान

कुलो खन्न हजारौं किसान

चिसापानी (कैलाली)-कर्णाली नदीको पानी खेतमा पुर्‍याउन कैलालीका १० हजारभन्दा बढी किसान रानी, जमरा, कुलरिया कुलो खन्ने काममा सक्रिय छन्। जंगलमै बास बसेर उनीहरुले काम गरिरहेका छन्। कैलालीको पूर्वी भेगका किसानले...

कुलो खन्न हजारौं किसान

कुलो खन्न हजारौं किसान

चिसापानी (कैलाली)-कर्णाली नदीको पानी खेतमा पुर्‍याउन कैलालीका १० हजारभन्दा बढी किसान रानी, जमरा, कुलरिया कुलो खन्ने काममा सक्रिय छन्। जंगलमै बास बसेर उनीहरुले काम गरिरहेका छन्। कैलालीको पूर्वी भेगका किसानले...

पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती

काठमाडौं– चौतर्फी दबाबपछि नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती गरेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य घटेअनुसार नघटाएको भन्दै विद्यार्थी संगठनले दबाब दिएपछि निगमको शुक्रबार बसेको सञ्चालक समिति...

मलमा १४० मिसम्याच

मलमा १४० मिसम्याच

विराटनगर-कृषि सामग्री कम्पनी लिमिटेड र मोरङका एक सय ४० सहकारी संस्थाले एउटै परिमाणको मल किनबेच विवरण आन्तरिक राजस्व कार्यालयमा फरक–फरक पेस गरेका छन्। एउटै परिमाणको मल खरिद र बिक्री मूल्य...

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

चिया खेतीमा विषादी प्रयोग घट्दै

झापा-एक–डेढ वर्ष अघिसम्म आफ्नो बगानमा उत्पादित हरियो पत्ती कारखाना लिएर जान चिया किसान हच्किन्थे। ट्र्याक्टरबाट पत्ती झार्दाझार्दै विषादीको गन्ध ह्वास्सै आउँदा उद्योगीले मूल्य घटाइहाल्थे। किसानको बोली लगभग बन्द हुन्थ्यो। ‘बोलुँ...

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

आठ संस्थान ससर्त निजीकरण

काठमाडैं-बन्द अवस्थतामा रहेका आठवटा सार्वजनिक संस्थानलाई सर्त सहित निजिकरण गर्न उद्योग मन्त्रालय सहमत भएको छ। नेपाल सरकारको कम्तीमा ४९ प्रतिशत सेयर हुनेगरी व्यवस्थापन करारमा दिएर उद्योग संचालन गर्न मन्त्रालयले प्रकृया...

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

६ वर्षपछि निगमले नाफा कमाएर ऋण तिर्‍यो

काठमाडौं- झण्डै ६ वर्षपछि नेपाल आयल निगम आफैले नाफा कमाएर इन्डियन आयल कर्पोरेसन र सञ्चय कोषको ऋण तिरेको छ। २०६५ सालमा निगम नाफामा जाँदा ऋण तिरेपछि निरन्तर घाटा बेहोर्दै आएको...

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

दोस्रो चिनियाँ जहाज बिहीबारबाट पोखरा उड्ने

काठमाडौं- राष्ट्रिय ध्वजावाहक नेपाल वायुसेवा निगमले चीनबाट अनुदानमा प्राप्त दोस्रो जहाजले बिहीबारबाट नियमित व्यापारिक उडान गर्ने भएको छ। यो जहाजको पहिलो गन्तव्य पोखरा रहेको छ। पोखराका लागि दैनिक दुई उडान...